"Alca" (Contén)

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Toledo, Castela-A Mancha, situado no val do río Tiétar e limitado ao N por Castela e León (2.152 h [2001]). As actividades do sector primario son moi importantes, sobre todo a agricultura e a gandaría. A industria baséase na elaboración de produtos alimentarios e de materiais da construción.

MUNICIPIOS

Municipio de Madrid, situado ao SO de Móstoles e delimitado por Castela-A Mancha (14.823 h [2001]). Está situado nunha zona agrícola, pero a súa economía susténtase tamén nas industrias alimentarias e do papel.

PERSOEIRO

Historiador da arte. Especialista en vidreiras españolas, desenvolveu a súa actividade investigadora arredor da arte medieval, renacentista e contemporánea, esta última a carón dos artistas do grupo El Paso. Entre 1984 e 1991 dirixiu a revista de arte Fragmentos. Da súa obra destacan Goya: vida y obra (1967), La vidriera del Renacimiento en España (1970), Impresionismo y Fauvismo (1972), Del Cubismo al surrealismo (1987), Historia del Arte (1994) e La vidriera española, ocho siglos de luz (1998, Premio Nacional de Historia, 1999). Membro do Consello Científico do Museo del Prado desde 1987, en 2002 foi elixido membro da Real Academia de Bellas Artes de San Fernando.

ENTRADA LARGA

Cada un dos derivados nitratos das parafinas que teñen a fórmula bruta CnH2n+1NO2. Obtéñense a partir dos haluros primarios ou secundarios por tratamento con nitrilos metálicos, segundo a reacción

FORMULA

NaNO2 +RCH2X D RCH2NO2 +RCH2ONO
e empréganse como disolventes e para a obtención de aminas e de aminoalcohois.

GALICIA

Escritora. Coñecida como Maruxa Orxales, foi colaboradora de publicacións como La Estafeta Literaria ou Galicia en Madrid. Introducida no mundo literario por R. Otero Pedrayo, deu recitais poéticos por diversos lugares de España, algúns deles acompañada por Celso E. Ferreiro. A súa obra poética, marcada pola fantasía, a sinxeleza e, sobre todo, a sinceridade, está adornada de ricas metáforas. Da súa produción destacan Te he perdido. Para tí mis palabras (1971), Viviendo en amor (1974), Caminos (1975), Elesmiel (1989), Se apagará esta luz? (1992), Hombres para el milagro (1999) e Vientos de amor (2004). Tamén son importantes os libros de sonetos Iris de paz en mi brumoso cielo e A fonte secreta. Recibiu a Vieira de Ouro (2000) e o Premio de Poesía Rincón Azul.

PERSOEIRO

Pintor. Traballou na corte para o infante Luís, para Carlos III e para Carlos IV. O seu estilo partiu dun estilo rococó en que frecuentemente introduce referencias do barroco tardío, neoclásicas e prerrománticas. Cultivou tamén a ilustración. Da súa obra destaca La comida de Carlos III, Baile de máscaras (1767) e La jura del príncipe Fernando (1791). Decorou a capela de San Juan Bautista na igrexa de Santa María la Blanca de Viana (1786-1787).

PERSOEIRO

Místico. Entrou nos observantes en 1515 e foi provincial de Extremadura (1538-1541). Retirouse como ermitán preto de Lisboa e propugnou a máis ríxida observancia da regra. O primeiro convento reformado creouse en Sevilla (1555), e as novas comunidades constituíronse en provincia (1560). Confesor de santa Tareixa de Ávila, guiouna na reforma da orde carmelita. Escribiu Tratado de la oración y meditación (1556). A súa festividade celébrase o 19 de outubro.

PERSOEIRO

Escritor. Publicou obras de poesía, novela e libros de viaxes. Coordinador do volume poético En tránsito: poesía galega en Madrid (2001), xunto con Vicente Araguas, participou nos volumes colectivos Intifada (1989) e 47 poetas de hoxe cantan a Curros Enríquez (2001). Colaborador de Encrucillada, Luzes de Galiza e O Correo Galego, da súa produción destacan Poemas da cinza (1990), onde amosa sobre todo sinceridade nun marco de continuas referencias á realidade cotiá; Todo morte (1998), Sobremesa (1999), Rosa íntima (2000), Inventario de fragmentos (2001, Premio Rosalía de Castro) e Libro das viaxes (2002). Gañou a IX edición do premio de relatos Casa de Galicia de León con “Día de inverno” (1992).

PERSOEIRO

Político. Doutor en Químicas, ingresou no PSOE en 1974. Deputado no Congreso desde 1993, foi ministro de Educación (1992-1993) e da Presidencia (1993-1996), e desde 2004 voceiro do grupo parlamentario socialista.

GALICIA

Historiador do cine. Doutor en Historia pola Universidade de Santiago de Compostela, foi responsable da Filmoteca de Galicia e profesor na Escola de Imaxe e Son da Coruña. Pioneiro na investigación da historia do cine en Galicia, publicou numerosos traballos sobre as orixes do espectáculo cinematográfico en Galicia, como El cine en Galicia durante la Segunda República (1989).

1. Reiterar algunha cousa con insistencia.

2. Premer moito unha cousa contra outra.

PERSOEIRO

Cabaleiro. Deu nome, xunto coa ponte sobre o Eume, ao concello das Pontes de García Rodríguez, despois de que Enrique II de Castela lle concedera, en 1376, o señorío do concello, no que construíu un castelo xa desaparecido. Posteriormente recibiu tamén o señorío de Santa Cruz e San Xurxo de Moeche.

PERSOEIRO

Xurista. Foi maxistrado da Audiencia Territorial de Madrid e do Tribunal Supremo. Foi membro de número do Instituto Español de Derecho Procesal e colaborador e conselleiro da Revista de Derecho Procesal. Escribiu El denominado Derecho Foral Gallego y su compilación (1961). Recibiu a gran cruz de San Raimundo de Peñafort (1964).

MUNICIPIOS

Municipio de Badajoz, Extremadura, situado próximo á fronteira con Portugal (5.861 h [2001]). Ten industria derivada da cortiza.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Barcelona, Catalunya (78.738 h [2001]). É unha cidade dormitorio de Barcelona e un centro industrial moi diversificado en que destaca o sector téxtil.