"rot" (Contén)

Condensación de materia interestelar, que constitúe a primeira fase da formación dunha estrela.

Folla propia do estado novo dunha planta.

protomédico.

Protista esencialmente fotosintetizador.

Gran nube de gas a partir da que, por contracción gravitacional, se forma unha galaxia. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].

Período de transición situado entre a Prehistoria e a Historia. Sepárase da Prehistoria pola existencia de fontes escritas indirectas e os seus límites cronolóxicos varían segundo cando se descubrisen as fontes escritas nos distintos países. Abrangue as últimas etapas do Neolítico a Idade dos Metais, ademais das culturas que con organizacións urbanas incipientes non desenvolveron a escritura.

Relativo ou pertencente á Protohistoria.

Lingua non testemuñada que se postula como precursora das linguas indoeuropeas, que se cre foi falada nalgún lugar da península de Anatolia ou no Cáucaso hai uns 7.000 anos.

Forma reconstruída dunha lingua orixinal da que proveñen outras. As linguas que remiten a unha mesma protolingua teñen unha relación xenética.

Reacción na que unha substancia química se descompón mediante a acción dun medio protónico calquera.

Primeiro dos mártires en sentido cronolóxico. Aplícase comunmente a santo Estevo.

Tribunal de Castela creado en 1477 polos Reis Católicos e formado polos protomédicos que examinaban e concedían licenzas para exercer a medicina. No s XVII, cos decretos de Nueva Planta, a súa xurisdición estendeuse á Coroa de Aragón.

Cada un dos médicos que formaban o tribunal do protomedicado.

Motivo ornamental que representa a cabeza ou a parte anterior dun animal ou do home.

Partícula de carga eléctrica positiva, a de menor masa da familia dos hadróns. Dentro desta familia é un barión e, máis exactamente, un nucleón. A súa masa en repouso é de 1,6726485×10-27 kg. Ten unha carga eléctrica igual á do electrón, aínda que de signo contrario. É un fermión (spin 1/2), e o seu momento magnético é 1,5210322, en magnetóns de Bohr. Segundo o modelo dos quarks, un protón está composto de dous quarks u e dun quark d. As teorías de grande unificación prognostican que o protón é inestable.

Encadeamento das tres reaccións nucleares de fusión que, de maneira semellante ao ciclo de Bethe, poden ter lugar de xeito natural nunha estrela, onde se forma helio a partir de hidróxeno e onde se mide unha certa cantidade de enerxía, que é de 26,72 MeV por cada ciclo. OBS: Tamén se denomina de ciclo de Critchfield.

Órgano excretor dos animais acelomados ou dos celomados sen celomoporos, formado por unha ou varias células flamíxeras e os seus respectivos nefrodutos.