núcleo

núcleo

(

  1. s m

    Parte principal ou central dunha cousa ao redor da que se desenvolven ou rexen os demais elementos.

  2. [FÍS]
    1. s m

      Parte do átomo en que se concentra case toda a súa masa (99,9%) e toda a carga eléctrica positiva. O núcleo atómico está formado por protóns e neutróns (nucleóns), unidos entre eles polas forzas nucleares. Segundo a proporción de protóns e neutróns, o núcleo pode ser estable ou inestable; neste último caso desintégrase. Na natureza hai 274 tipos de núcleos (núclidos) que son estables, e coñécense máis de 1.500 inestables. O número atómico dun elemento químico é recoñecido como igual ao número de cargas positivas do núcleo.

    2. núcleos espello

      Parella de núcleos atómicos constituídos polo mesmo número total de nucleóns, pero de tal xeito que o número de neutróns dun é igual ao de protóns do outro.

  3. s m [BIOL]

    Glóbulo esférico ou elipsoide que contén case todo o ADN da célula polo que porta a chave xenética e é o centro de información que dirixe as sínteses celulares. É unha esfera de 5 a 25μ onde se distinguen a membrana nuclear, só en células eucariotas, o nucléolo, o retículo nuclear e o nucleoplasma. A membrana nuclear, de 200 Å de grosor, ten dúas capas perforadas por poros de 500 Å e separados por un espazo que comunica co protoplasma polo retículo endoplasmático. O núcleo pode ser único ou dobre; o retículo nuclear está formado polos grans de cromatina e polos cariosomas ou grans máis voluminosos; o nucleoplasma ou cariolinfa baña todo o núcleo, é incoloro e un pouco acidófilo. O núcleo encóntrase en case todas as células vexetais e animais, e está formado por seis clases de substancias: ácido desoxirribonucleico, ácido ribonucleico, proteínas, lípidos, conxuntos inorgánicos, protaminas e histonas. O seu pH varía de 7,6 a 7,8 e prodúcense nel mudanzas importantes durante as divisións celulares (mitose, meiose).

  4. s m [XEOL]

    Esfera central da terra que se sitúa baixo a descontinuidade de Gutemberg, que a separa do manto. Esténdese por debaixo dos 2.900 km e representa o 16% do volume e o 32% da masa terrestre. A súa densidade é de 9,8 baixo a descontinuidade de Gutemberg e de 13,6 no centro da Terra. As ondas primarias P tratan de penetrar o núcleo externo nun descenso brusco da velocidade, e as ondas secundarias S non se propagan dentro del, o que suxire un núcleo externo esencialmente fluído. A 5.100 km unha descontinuidade sísmica feble separa o núcleo externo dun núcleo interno sólido. Por analoxía cos sideritos, inicialmente supúxose que o núcleo estaba composto de ferro cun 6% de níquel, non obstante actualmente crese que con esta composición tería unha densidade máis alta da real e suponse que contén ata un 20% de elementos máis lixeiros (silicio e xofre).

    1. s m

      Lugar onde se concentran cousas, persoas ou actividades.

    2. núcleo industrial [ECON]

      Lugar onde se concentra predominantemente a industria. As súas características son determinadas por diversos factores como a facilidade de comunicación, a proximidade das materias primas, a abundancia de man de obra especializada ou barata, as facilidades arancelarias e a vontade do poder político.

    3. núcleo de poboación

      Asentamento humano que se caracteriza pola agrupación dun número mínimo de edificacións contiguas que forman rúas, prazas ou calquera outro tipo de vía urbana.

    4. núcleo urbano

      Sector primitivo dunha cidade ao redor da que esta se expandiu. En Europa, os núcleos urbanos pasaron de ser os lugares habitados a ser zonas de comercios e oficinas, feito que transformou a zona arquitectónica e urbanisticamente e orixinou problemas de conservación.

  5. s m

    Persoa ou cousa que se converte no centro de atención.

  6. s m
    1. Grupo de individuos cunha especial cohesión social, ideolóxica ou política.

    2. Grupo primitivo ao lado do que se van agrupando outros.

  7. [ANAT]
    1. s m

      Masa de substancia gris no sistema nervioso central.

    2. núcleo amigdaloide

      Núcleo de substancia gris situado no extremo lateral do corno descendente do ventrículo lateral do cerebro.

    3. núcleo caudal

      Núcleo de substancia gris que se sitúa na zona frontal e esferoidal do ventrículo lateral.

    4. núcleo dentado

      Núcleo que ten forma dun anel sinuoso que se sitúa na parte máis interna da substancia cerebral.

    5. núcleo lenticular

      Núcleo de substancia gris situado por fóra e por debaixo do núcleo caudal.

    6. núcleo polposo

      Núcleo de substancia elástica e xelatinosa.

    7. núcleo vermello

      Núcleo de substancia gris que ocupa a parte máis anterior do pedúnculo cerebral, atravesada de arriba cara a abaixo por feixes radiculares do nervio motor ocular común, e á que van parar as fibras do pedúnculo cerebral superior.

  8. s m
    1. Parte ou masa compacta de certas cousas.

    2. [ARQUEOL]

      Parte central dun sílex ou doutra pedra utilizada para realizar instrumentos prehistóricos, a partir do que se cortan os bifaces.

  9. s m [ARQUIT]

    Piar en que se encaixan os chanzos dunha escaleira de caracol.

  10. s m [FÍS]

    Parte dun reactor nuclear en que está o combustible.

  11. s m [MAT]

    Subconxunto de A, nun morfismo f entre os conxuntos A e B, formado por todos os elementos dos que a imaxe é o elemento neutro de B. Acostúmase representar o núcleo dun morfismo f cos símbolos Nuc f ou ben Ker f. Un morfismo f é inxectivo se, e só se, o Nuc f contén como único elemento o elemento neutro de A.

  12. núcleo de condensación [METEOR]

    Partícula pequena, lixeiramente higroscópica, que por regra xeral abunda na troposfera e sobre a que se depositan as moléculas de vapor de auga cando o contido de vapor do aire está próximo ao punto de saturación.

  13. núcleo magnético [ENX]

    Parte do circuíto magnético dun electroimán, dun transformador ou de calquera máquina eléctrica, ao redor do que hai un enrolamento. Xeralmente é de material ferromagnético. Para altas frecuencias e en circuítos electrónicos diversos, dispositivos de memoria e outros, empréganse núcleos de ferrita.