"ERS" (Contén)

1. Destrución ou ruína de algo.

2. Acción de xirar algunha cousa de xeito que a súa superficie interior pase a ser a exterior.

3. Cambio da disposición normal dunha parte do organismo, como as pálpedras, no que queda exposta a súa superficie interna.

4. Saída ao exterior da mucosa que envolve un orificio natural.

PERSOEIRO

Poeta. Pertencente ao grupo dos Beats Poets de San Francisco, publicou o seu primeiro volume en 1935, These are the Ravens. Posteriormente ingresou na orde dos dominicanos e cambiou o seu nome literario polo de Brother Antoninus, pseudónimo baixo o que publicou At the Edge (1958). Logo, abandonou a orde e volveu publicar co seu nome.

PERSOEIRO

Poetisa sudafricana. Considerada a primeira poetisa en lingua afrikaans, da súa produción destaca Die stil avontuur (A aventura silenciosa, 1939).

PERSOEIRO

Xa de Persia (1797-1834), da dinastía dos qāŷāríes. Trala perda de Xeorxia en favor de Rusia, tentou a alianza con Napoleón Bonaparte, proxecto abortado trala paz franco-rusa de Tilsit (1807). Declaroulle a guerra a Turquía (1821) e, posteriormente, entrou novamente en conflito con Rusia, á que lle houbo de entregar gran parte de Armenia (1828).

PERSOEIRO

Xesuíta e lingüista. Exerceu o seu labor pastoral entre os araucanos en Chile. Publicou unha gramática do araucano (Arte de la lengua general del reino de Chile, 1764). Coa a expulsión dos xesuítas dos dominios da Coroa española (1767), refuxiouse en Italia, onde publicou, en defensa da Compañía de Xesús, Memoria católica (1783).

GALICIA

Pintor. Formouse na Real Academia de San Fernando de Madrid e foi mestre do Rei Carlos de Portugal. Cultivou a paisaxe, próxima ao realismo de C. de Haes, o retrato, baseado no debuxo e no que captaba a psicoloxía das personaxes, e a pintura de historia. Da súa obra, destacan María Pita, Defensa de Lugo, Confurco, Na eira e Mariña. A súa obra está presente, por exemplo, na Real Academia de Bellas Artes Nuestra Señora del Rosario e na Deputación da Coruña.

PERSOEIRO

Militar e diplomático. Conde de Fersen e mariscal de Suecia, fillo do conde Fredrik Axel Fersen. En 1779 entrou ao servizo de Francia e foi axuda de campo do conde de Rochambeau na Revolución Americana. Tras converterse en favorito da Raíña María Antonieta volveu a Suecia (1784), desde onde organizou a fuxida do Luís XVI e María Antonieta. En 1809, trala Revolución Sueca, forzou o Rei Gustavo IV a abdicar, polo que foi acusado de traizón.

PERSOEIRO

Piloto automobilístico brasileiro. Vencedor de 14 grandes premios, proclamouse campión do mundo de Fórmula 1 en 1972 (Lotus) e en 1974 (McLaren). Entre 1976 e 1980 participou no campionato mundial de Fórmula 1 coa súa propia escudería. Despois pasou a competir na Indy CART, da que se proclamou campión en 1989. Ademais venceu nas 500 millas de Indianapolis en 1989 e 1993.

CIDADES

Cidade do departamento de Orne, en Normandie, Francia, situada na beira dereita do Orne e ao S-SO de Caen (17.888 h [1990]). É un núcleo de industria téxtil e metalúrxica. Do seu patrimonio cultural destacan a vila galorromana e o castelo (s XVI-XVIII).

ILLAS

Illa do grupo das Furneaux, a máis grande do arquipélago, no estreito de Bass, ao NL de Tasmania. A cidade principal é Emita.

CORDILLEIRAS

Cordilleira de Australia Meridional, ao L do lago Torrens. Sitúase en dirección N-S desde o lago Eyre ata o golfo de Spencer. Culmina no pico Saint Mary, de 1.189 m.

PERSOEIRO

Navegante inglés. Explorou a costa australiana (1795-1799) e comprobou que Tasmania era unha illa. Percorreu o litoral meridional de Australia, o golfo Spencer e o de Carpentaria, e a Great Dividing Range. Publicou, en dous volumes e un atlas, A Voyage to Terra Australis (1814).

PERSOEIRO

Pedagogo. Editou a revista Ethische Kultur (1895-1899). Representou a tendencia moderada da renovación pedagóxica de principios do s XX. Escribiu, entre outras obras, Sexualethik und Sexualpädagogik (Ética sexual e pedagoxía sexual, 1907), Lebensführung (Arte da vida, 1909) e Religion und Charakterbildung (Relixión e educación do carácter, 1926).

PERSOEIRO

Poeta latino e haxiógrafo. Intercedeu por el san Martiño de Tours cando estaba a piques de morrer; en recompensa, peregrinou á súa tumba. En 597 foi elixido bispo de Poitiers, e morreu pouco despois. A súa festividade celébrase o 21 de febreiro.