"Ivo" (Contén)

Periódico editado en Ferrol a partir do 4 de xullo de 1920. Imprimiuse nos obradoiros tipográficos de El Correo Gallego. Incluía, ademais de información deportiva, algunha sección literaria.

Que fixa ou serve para fixar.

Que forma ou serve para formar.

Que serve para expresar a repetición frecuente dunha acción.

Que se articula mediante un estreitamento dos órganos bucais ata tal punto que o aire aspirado flúe con turbulencias, isto é, facendo ruídos de frición. En galego son fonemas fricativos /f/, / "Stone Sans PhoneticIPA" >ɵ /, /s/ e / "Stone Sans PhoneticIPA" >ʃ /.

Encaixe que se fai á man cunha ou dúas lanzadeiras e un gancho.

Que causa fruición.

Aplícase ao animal que se alimenta de froitas vexetais.

Cada un dos termos que, en glosemática, interveñen nunha función. As funcións tamén poden ser functivos porque pode haber funcións de funcións.

1. gaivota tridáctila [port: gaivota-tridactila; cast: gaviota tridáctila; ingl: kittiwake] [Rissa tridactyla, Fam dos láridos]

   Ave de 30 cm de longo, de aspecto menos robusto ca outras gaivotas do xénero Larus, co dorso gris claro e cunha franxa negra dende o extremo das ás, ventre, ás e cola brancos cunha franxa negra no extremo da cola lixeiramente gallada. Peteiro fino amarelo e patas negras. Cría en colonias nas beiras dos cantís. É a especie máis peláxica das nidificantes en Galicia. As colonias de cría en Galicia, nas illas Sisargas e Cabo Vilán, chegaron en anos recentes a sumar unhas 200 parellas, sendo unha especie que presenta nestas latitudes grandes oscilacións nas súas poboacións, polo que se estima que na actualidade hai unhas 50-60 parellas nidificantes. Estas dúas localidades, xunto coas illas Berlengas, son as únicas colonias de cría ibéricas.

2. Ave mariña da familia Laridae de entre 30 e 71 cm de lonxitude. Xeralmente de tons cincentos no dorso e brancos no ventre nos adultos, sen aparente dimorfismo sexual e que acadan a plumaxe adulta aos 3 ou 4 anos; nos máis novos e inmaduros a plumaxe é habitualmente parda. Son especies de hábitos costeiros coa excepción da gaivota tridáctila. A maior parte das especies realizan movementos de dispersión dende as áreas de cría. A maior parte das especies son moi adaptables á actividade humana, polo que resulta habitual o aproveitamento dos recursos humanos, tanto para a alimentación como para a nidificación.

3. gaivota biquistreita [cast: gaviota picofina; ingl: slender-billed gull] [Larus genei, Fam dos láridos]

   Ave de 40 cm de lonxitude, nidificante en pequeno número no Mediterráneo, similar a L. ridibundus; nos adultos non presenta a cabeza negra no verán, bico longo e estreito, nos máis novos patas claras e unha soa mancha auricular. En Galicia é visitante ocasional.

4. gaivota cabecinegra [port: gaivota-de-cabeça-preta; cast: gaviota cabecinegra; ingl: mediterranean gull] [Larus melanocephalus, Fam dos láridos]

   Ave de 39 cm. Nos adultos presenta un dorso gris claro, cola e puntas das ás brancas, cabeza negra no verán, e cun antiface negro no inverno, peteiro e patas encarnadas. Os máis novos posúen dorso escuro, listado de branco, e patas e peteiro negros. A súa presenza é invernal, e aumenta o número en Galicia.

5. gaivota chorona [port: guincho; cast: gaviota reidora, gaviota común; ingl: black-headed gull] [Larus ridibundus, Fam dos láridos]

   Ave de 36 cm de lonxitude, gris pálido, uniforme polo dorso, bordo exterior das ás branco, patas e peteiro vermellos, cabeza marrón no verán, e branca con dúas manchas escuras no inverno, nidificante colonial máis habitual en augas interiores. A presenza desta gaivota en Galicia é fundamentalmente invernal e no período posreprodutor. A presenza estival da especie en humidais do interior non é rara, aínda que non se pode constatar ata o momento a súa reprodución.

6. gaivota escura [port: gaivota-de-asas-escuras; cast: gaviota sombría; ingl: lesser black-backed gull] [Larus fuscus, Fam dos láridos]

   Gaivota de 52 cm de longo, con dorso e ás escuros, cabeza, ventre e cola brancos, e patas rosas. Os máis novos e inmaduros son moi semellantes aos de L. Cachinnans. Especie que nidifica en colonias, en Galicia é menos abundante cá gaivota patimarela. Ten a súa principal colonia de cría nas illas Sisargas.

7. gaivota gallada [cast: gaviota de Dabine; ingl: Sabine’s gull] [Larus sabini, Fam dos láridos]

   Ave de 33 cm de lonxitude, de paso ou invernante nas costas galegas, xeralmente afastada da costa. Presenta un aspecto esvelto, no que destaca a cola gallada co extremo negro en individuos novos e inmaduros, dorso gris, máis escuro nos novos, ás brancas con franxa alar negra debuxando un deseño en M, peteiro e patas escuras coa punta do peteiro amarela nos adultos. A parte superior da cabeza e o pescozo gris escuro nos adultos en inverno e cabeza tirando a negra no verán.

8. gaivota papoia [port: gaivota-parda; cast: gaviota cana; ingl: common gull] [Larus canus, Fam dos láridos]

   Ave cunha lonxitude de 43 cm; cría en colonias ao N de Europa, na costa e nos humedais do interior. Nos adultos ten dorso gris, punta das ás negras cunha mouta branca no bordo das ás, cola e partes inferiores brancas. Peteiro amarelo e patas verdosas. Nos máis novos e inmaduros o bordo da cola é negro, e as patas e peteiro rosas coa punta negra. É invernante e de escasa presenza en Galicia.

9. gaivota patiamarela [Larus cachinnans, Fam dos láridos]

   Gaivota de 54 cm de longo, co corpo robusto, dorso e ás gris claro, coas puntas das ás negras, cabeza, ventre e cola brancas, patas amarelas, e peteiro amarelo cunhan mouta vermella na punta. As máis novas e inmaduras son pardas tirando a negro, e adquiren progresivamente tons brancos e grises. Especie nidificante en colonias, amplamente distribuída por cantís da costa de Galicia, que ten nas illas das Rías Baixas a maior colonia de cría do mundo con máis de 25.000 parellas. A súa adaptación á actividade antrópica fai que existan colonias de cría urbanas, con cerca de 1.000 parellas nas cidades da Coruña e Vigo. Recentemente, constatouse a súa nidificación na comarca da Limia.

10. ...