"Arles" (Contén)

PERSOEIRO

Impresor de Barcelona. En 1505 adquiriu unha imprenta propia e traballou con Luschner. Publicou o vocabulario latino-catalán de Nebrija (1507) e tamén edicións baratas de libros de grande tiraxe, amais de obras de autores como Ausiàs March, Juan Boscán e Garcilaso.

PERSOEIRO

Naturalista e filósofo. Descubriu (1740) a existencia da partenoxénese nos animais, concretamente nos áfidos. Estudiou tamén a rexeneración da hidra de auga doce e doutros invertebrados. Unha enfermidade da vista impediulle utilizar o microscopio e ocupouse de problemas de fisioloxía vexetal ata que, polo ano 1745, abandonou toda investigación e dedicouse unicamente á especulación filosófica. Afirmou a importancia da sensación como fundamento da vida psíquica, pero admitía a intervención activa do espírito na transformación das sensacións (palinxenesia). As súas obras máis importantes son Traité d’insectologie (Tratado de insectoloxía, 1745), Essai analytique sur les facultés de l’âme (Ensaio analítico sobre as facultades da alma, 1760) e La palingénésie philosophique (A palinxenesia filosófica, 1760).

PERSOEIRO

Armador e sociólogo. Preocupado polos problemas dos traballadores e proletarios, estudiou os seus conflitos no clásico da sociografía Life and labour of the people of London (Vida e traballo da xente de Londres, 1891-1897). Elaborou un proxecto a prol das pensións de vellez.

PERSOEIRO

Mariño militar e matemático. Atopou un método astronómico para calcular a situación dos barcos e deu a coñecer un círculo de reflexión que leva o seu nome. Participou na medida do grao do meridiano entre Dunquerque e Barcelona. Escribiu, entre outras obras, Mémoires sur le mouvement des projectiles (Memoria sobre o movemento dos proxectís, 1756) e Descriptions et usage du cercle à reflexion (Descricións e emprego do círculo de reflexión, 1778).

PERSOEIRO

Ebanista. Traballou para a corte. A súa obra caracterízase polas marqueterías de cobre, de carei ou de estaño, e tamén polos ornamentos de bronce puído e dourado.

PERSOEIRO

Humanista. É autor de Commentaria in primordiale evangelium s. Joannis (Comentarios do fundamental do evanxeo de san Xoán) e de Epistola in vitam Raymundi Lulli Eremitae (1511), primeira biografía impresa de Ramon Llull, feita segundo a anónima coetánea, da que se fixeron diversas edicións a finais do s XVIII. Relacionado co mallorquino Nicolau de Pacs, contestoulle con Responsiones ad novem quaesita Nicolai Paxi (Respostas a nove preguntas de Nicolau de Pacs, 1521). Pertenceu ao grupo de humanistas franceses estudiosos de Ramon Llull pero sen chegar a ser adeptos ás súas ideas.

PERSOEIRO

Actor cinematográfico e teatral francés. Licenciouse en Filosofía pola Sorbonne e estudiou Teatro no Conservatorio de París. Especialista en personaxes románticos e apaixonados, traballou con Bette Davis, Olivia de Havilland, Ingrid Bergman e Hedy Lamarr. Foi nominado ao Oscar ao Mellor Actor en tres ocasións. Entre os seus filmes destacan: L´homme du large (O home ancho, 1920), Gaslight (Luz que agoniza, 1944) e The April´s fools (Os tolos de abril, 1969).

PERSOEIRO

Físico inglés. En 1895 determinou, usando unha balanza de torsión deseñada por el mesmo, a masa da Terra en 6·1024 kg (experiencia parecida á de Cavendish). En 1890 inventou o radiomicrómetro.

PERSOEIRO

Actor e realizador inglés. Traballou como actor na compañía Edison antes de pasar a dirixir na MGM. Na súa filmografía hai dúas películas que definen o seu estilo: Beast of the city (A besta da cidade, 1932), un dos primeiros filmes de gángsters, e The mask of Fu Manchu (A máscara de Fu Manchú, 1932), interpretada por Boris Karloff. Entre a súa produción pódense sinalar tamén: The man who disappeared (O home que desapareceu, 1914), While New York sleeps (Mentres Nova York dorme, 1920) e A wicked woman (Unha muller malvada, 1934).

PERSOEIRO

Pintor e gravador inglés, fillo do tamén pintor H. W. Brewer. Formouse na West-mister Art School e no Real Instituto de Pintores e Acuarelistas. Na súa viaxe a Tanger en 1910 atravesou a Península desde Vigo a Sevilla. Expuxo na Real Academia desde 1888 e en Australia e Nova Zelanda. En 1913 recibiu a medalla de ouro da Real Sociedade das Artes e en 1914 foi elixido membro da Real Institución. Realizou gran número de obras de tema hispánico entre as que salientan: Vigo desde el mar, Catedral de Toledo (1910), Catedral de Córdoba (1910), La Alhambra desde el carro (1910), Catedral de Santiago (1911), Cuenca (1910), Granada (1910), Interior de san Pedro, Ávila (1907) e Panorámica de Segovia (1910).

PERSOEIRO

Matemático francés, alumno de G. Monge. Foi profesor en París e realizou estudios de xeometría proxectiva. Destacou polo teorema que levou o seu nome.

PERSOEIRO

Aventureiro inglés. Sobriño e sucesor de sir James Brooke, foi raxá de Sarawak. Aboliu a escravitude e aceptou o protectorado británico sobre o seu territorio.

PERSOEIRO

Novelista norteamericano. Foi o primeiro escritor profesional nos EE UU e introduciu os indios como personaxes literarios nas súas novelas. Entre outras obras publicou: Ormond or the secret witness (Ormond ou a testemuña secreta, 1799) e Edgar Huntly (1800).

PERSOEIRO

Químico, profesor nas Universidades de Chicago, Detroit e Purdue. Estudiou o boro e algúns dos seus compostos, que son empregados na industria farmacéutica e na síntese de derivados orgánicos do boro, polo que no 1979 recibiu o Premio Nobel de Química, xunto con G. Wittig. Entre 1940 e 1943 participou no proxecto Manhattan, concretamente na separación de isótopos de uranio. Entre as súas obras cómpre destacar: Hydroboration (1962), Boranes in organic chemistry (1972), Organic syntheses via boranes (1975) e The non-classical ion problem (1977).

PERSOEIRO

Médico e fisiólogo francés. Estableceu que a orixe das fibras simpáticas se atopa na médula, foi o primeiro en demostrar que se pode provocar artificialmente epilepsia nos animais e definiu (1851) a síndrome orixinada pola hemisección da medula espinal, que leva o seu nome. No eido da endocrinoloxía estudiou as glándulas suprarrenais e suxeriu o uso de extractos de testículos para favorecer o rexuvenecemento en humanos.

PERSOEIRO

Xornalista e humorista. Coñecido polo pseudónimo de Artemus Ward, iniciou a súa traxectoria profesional no Carpet Bag de Boston (1852). En 1886 trasladouse a Inglaterra, onde colaborou con Punch ata a súa morte. A colección completa dos seus artigos apareceu en 1871.

PERSOEIRO

Actor cinematográfico norteamericano. Coñecido como Charles Bronson, despois de desempeñar numerosos oficios dedicouse plenamente ao cine. Interpretou numerosos papeis en westerns pero deuse a coñecer coa serie Eu son a xustiza, de Michael Winner. Traballou nos filmes: You´re in the Navy Now (Ti estás na Armada agora, 1950), The Magnificent Seven (Os sete magníficos, 1960), The Great Escape (A gran fuxida, 1963), Death Hunt (Caza salvaxe, 1980), Murphy’s Law (A lei de Murphy, 1985) e The Sea Wolf (O lobo de mar, 1995).

PERSOEIRO

Escritor. A súa obra recolle os problemas do home contemporáneo enfrontado á sociedade alleante, da que tenta escapar a través da plasmación dun mundo violento e marxinal, dentro dunha certa estética do malditismo. Publicou poemarios como At Terror Street and Agony Way (Na rúa do terror e no camiño da agonía, 1968) e The Days Run Away like Wild Horses over the Hills (Os días fuxiron como cabalos salvaxes nos outeiros, 1969) e, como narrador, as obras Tales of Ordinary Madness (Contos dunha loucura ordinaria, 1967), Notes of a Dirty Old Man (Notas dun home sucio e vello, 1969), Factotum (1976), Women (Mulleres, 1979), Shakespeare never did this (Shakespeare nunca fixo isto, 1979) e Hollywood (1988), entre outras.