"Uri" (Contén)

PERSOEIRO

Pintor e debuxante. Alumno da Llotja, coincidiu con Joaquim Mir, con quen formou o grupo artístico Colla del Safrà. En 1896, trasladouse a París, onde realizou varias exposicións e, ao seu regreso a Barcelona colaborou no Almanac dels Noucentistes e publicou os seus debuxos en revistas como Papitu. Pouco despois de 1910 integrouse en Les Arts i els Artistes. Admirador de Daumier, Monet e Toulousse-Lautrec, comenzou na liña luminista da escola de Sitges (1891), pasou polas amareladas visións suburbiais de Barcelona (1893-1896) e chegou ao expresionismo case caricaturesco das súas series de cretinos, mendigos e repatriados da Guerra da Independencia de Cuba. Centrado despois nos xitanos (1901-1906), proseguiu dedicado á figura feminina de raza branca. A súa pincelada foi breve, nerviosamente repetida e combinada con longas pinceladas grosas que remarcaban os contornos. Os seus debuxos enriquecéronse a miúdo cunha técnica coñecida co nome de fregit, cuxa paternidade...

CAPITAIS

Capital do changwat homónimo, Tailandia, que está situada ao N de Bangkok (291.307 h [2000]).

PERSOEIRO

Escritor. Colaborador habitual en revistas de crítica literaria como Nouvelles littéraires (1960-1970) ou Point (1972), é autor das novelas L’eau grise (1951), Un petit bourgeois (1964), L’empire des nuages (1981) e Prince des Berlingots (2003), e dos ensaios Lorca (1995) e Le musée de L’homme (1979).

PERSOEIRO

Líder relixioso iraniano. Coñecido como Bahā’ Allāh (‘esplendor de Deus’), foi deportado a Bagdad, acusado de atentar contra o xa en 1852. Presentouse como o salvador anunciado por Bāb (1863) e enfrontouse con Y. Nūrī, irmán seu, designado sucesor polo mesmo Bāb. Conseguiu numerosos adeptos e a partir del o babismo tomou o nome de bahaísmo. As desordes político-relixiosas que provocaron as súas doutrinas motivaron que fose enviado a Istambul e Edirne en 1864, e máis tarde a Acre, onde morreu. Publicou unha centena de volumes, dos que destaca Kitāb al-aqtas, dividido, como o Alcorán, en suras e versículos, e escribiu cartas aos gobernantes de todo o mundo para instalos a desenvolver un sistema internacional de dereito e goberno.

REXIÓNS

Rexión do NL de Afganistán, na fronteira con Paquistán. Montañosa e boscosa, comprende as vertentes do Hindū Kush. Antigamente chamábase Kafiristán, e os seus habitantes kafires (‘infieis’). Uniuse a Afganistán en 1890, converteuse ao Islam e recibiu o nome actual (‘país da luz’).

1. Relativo ou pertencente a Nuristán ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante de Nuristán.

PERSOEIRO

Matemático francés. Está considerado como o creador da nomografía. Aplicou a xeometría aos cálculos numéricos e estudou os principios das máquinas da calcular, das que fixo unha clasificación comparativa.

PERSOEIRO

Compositor. Discípulo de A. Casella, empregou elementos tradicionais andaluces e africanos. Fundou o grupo Zodiaque (1946) como reacción á corrente posromántica que invadía a música da época. Das súas obras destacan Llanto por Ignacio Sánchez Mejías (1950), o ballet Prométhée (1956), o concerto de cámara Syllabaire pour Phèdre (1968), o Concerto pour piano e orchestre (1980-1981) e a ópera La Célestine (1988). Recibiu o Prix National de Musique (1975) e a Légion d’Honneur.

PERSOEIRO

Escritor ucraíno. Crítico co réxime socialista, cultivou con éxito a poesía pero destacou sobre todo coa novela Zavist’ (A envexa, 1924), obra polémica que o autor levou a escena baixo o título de Zagovor custv (A conspiración dos sentimentos, 1929). Despois de deixar de escribir en 1939 polas presións do goberno, desde 1956 traballou en xornalismo.