"To" (Contén)

MONTES

Monte situado na parroquia de Pedrouzos (Melide). O seu cumio acada os 806 m de altitude.

PERSOEIRO

Procurador romano en Xudea (26-36). Condenou a Xesús Cristo, malia non ter motivos, por temor a unha revolta popular. Nos Evanxeos e noutros escritos do Novo Testamento reflíctese o seu carácter flutuante. Foi destituído por Aulo Vitelio tras a represión dos samaritanos.

GALICIA

Xurista e político. Foi alcalde de Cambados (1987-1990), deputado no Parlamento galego polo Partido Popular (1987-1991), deputado no Congreso (1979-1982 e 1989-1999) e senador (1986-1989). Foi nomeado conselleiro de Xustiza, Interior e Relacións Laborais da Xunta de Galicia (1999-2003). Recibiu a Gran Cruz de la Orden de San Raimundo Peñafort (1996).

1. Que presenta carácter experimental ou que serve de proba. OBS: Non presenta variación de xénero.

2. Persoa que manobra ou leva unha embarcación ás ordes do capitán, de quen, en caso necesario, asume as funcións.

3. 1. Persoa que manobra e leva unha aeronave.

   2. piloto de probas

      Piloto responsable da verificación das características e da resistencia dun novo avión ou dos que sufriron algunha reparación importante, mediante voo de ensaio xeralmente perigoso.

4. 1. Persoa que conduce un automóbil ou unha motocicleta, especialmente nunha competición.

   2. piloto de probas

      Especialista en efectuar probas de prototipos de automóbil ou de motocicleta.

5. 1. Luz que se acende ou se apaga, segundo os casos, e sinala o bo ou mal funcionamento dun dispositivo, aparato ou sistema.

   2. ...

PERSOEIRO

Militar e político, sexto conde de Benavente. Foi amigo persoal do Emperador Carlos V e padriño e titor do Rei Filipe II.

1. 1. Froito comestible do pementeiro, en baga, oco, con paredes carnosas, e de cor verde ao principio e vermella ou amarela cando madura. No interior ten uns tabiques carnosos e sementes amarelas. Respecto á súa composición, o froito fresco presenta un alto contido en vitaminas A e C, lípidos, proteínas, fibra e glícidos, estes últimos en maior cantidade. Tamén contén capsicina, principio activo responsable de que algúns pementos piquen. Diferéncianse moitas variedades de pementos, segundo a forma, a cor e o tamaño; ademais, tamén se diferencian as variedades de sabor picante (moi comúns en Sudamérica), e as variedades doces, de maior tamaño. Tamén se diferencian variedades segundo a súa orixe, como poden ser os pementos de Padrón, Arnoia, os do Piquillo de Lodosa, os pementos asados do Bierzo (estes dous últimos con denominación de orixe) ou os rioxanos. Poden consumirse frescos, en conserva ou en condimento (tras secalo e convertelo en po).

   2. Condimento que se fai co froito do pementeiro cando está seco e moído.

   3. pemento de Arnoia

      ariedade de pemento, de cor verde clara, grande e sen exemplares picantes, que se cultiva ás beiras do río Arnoia, na comarca do Ribeiro. Necesitan para o seu desenvolvemento un clima morno.

   4. pemento de Padrón

      ariedade de pemento, verde e de pequeno tamaño, que se cultiva en Herbón, no concello de Padrón. Algúns exemplares, despois da súa preparación, poden ser picantes, aínda que na maior parte dos casos o seu sabor é intenso.

   5. pemento do Piquillo

      ariedade de pemento duns 8 cm de longo e de forma plana e triangular rematada en pico, cor vemella viva, carnoso e compacto. Son autóctonos da zona de Lodosa (Nafarroa), e contan con denominación de orixe.

   6. pemento morrón

      ariedade de pemento de forma arredondada, cor vermella e carne grosa, e sabor doce.

   7. pemento picante

      ariedade do pemento, de froito pequeno e alongado, en forma de baga, intensamente picante debido á capsicina.

2. pementeiro.

3. Planta herbácea anual ou bienal, de 20 a 40 cm de altura, de follas espatuladas ou pinnatipartidas, de flores brancas, dispostas en acios, e de froitos capsulares pendurantes. Dáse na rexión mediterránea.

CAPITAIS

Capital do estado de Pulau Pinang, Malaisia, situada na illa homónima (180.573 h [2000]). O resgardado porto queda separado da costa occidental da península de Malacca por un canal de 5 km de ancho. Ademais de refinarías de estaño, posúe industria arroceira, de aceite de coco, de xabóns e artesanía de bambú.

PERSOEIRO

Escritor. Coñecido como Alberto Moravia, nos seus primeiros escritos amosou a súa preocupación polas dificultades morais das persoas alienadas na sociedade e que non podían afastarse das circunstancias. Ademais, centrou parte da súa obra na descrición dos vicios inconfesables da sociedade burguesa, cunha visión dos personaxes que resulta fría ao lector e onde amosa as súas debilidades. A súa primeira novela Gli indifferenti (1929), unha das obras máis representativas da narrativa italiana do s XX, amosa o seu estilo austero, deliberadamente monótono, preciso e realista. Tamén escribiu os conxuntos de narracións La bella vita (1935), L’imbroglio (1937) e La villa di venerdi (1990), as novelas neorrealistas Agostino (1944), La romana (1947), La cociaria (1957), La noia (1960), L’automa (1962), Io e lui (1971), La vita interiore (1978), 1934 (1982) e L’uomo che guarda...

PERSOEIRO

Matemático italiano. Discípulo de K. Weierstrass, foi profesor en Palermo, Pavia e Boloña. Creou o cálculo funcional moderno, elaborou a teoría das operacións funcionais distributivas e ideou o concepto de derivada funcional.

PERSOEIRO

Poeta italiano, irmán de Giovanni Pindemonte. Viaxou por diversos países, o que lle serviu para ter unha visión xeral da literatura europea da época. A súa obra, marcada polo seu carácter descritivo e pola elegancia na composición, presenta moitos trazos en común cos autores clásicos. En 1788 publicou as Poesie campestri, que preludiaban o romanticismo. Ademais da novela satírica e autobiográfica Abaritte (1790), destaca a traxedia Arminio, con ecos de Alfieri, Shakespeare e Ossián, e a tradución da Odisea (1822).

GALICIA

Xornalista e funcionario no concello de Celanova. Vencellado á Fundación Curros Enríquez, os seus intereses orbitan arredor deste escritor, da historia da súa vila natal, do Couto Mixto e das relacións transfronteirizas entre Galicia e o norte de Portugal. Como xornalista, colaborou en medios moi diversos: diarios (La Región de Ourense a través da columna Ourensalia), revistas (Auria, do devandito xornal, e Raigame), radio (no programa Tertulias do Latino de COPE-Ourense) e televisión (Tele Miño). Entre as obras nas que colaborou están cadanseus relatos nas obras colectivas Contos sen fronteiras (1999) e Coroa literaria para Roberto Blanco Torres na súa morte (1999), os libros Pepe Velo, pensador, soñador e mestre revolucionario (2000), Intrahistoria da Casa dos poetas (2002), Celanova 1900-1981. Memoria fotográfica (2007), Xosé Velo Mosquera. Poeta e soñador, politico e pensador, revolucionario e mestre (2008) e Anónimos (2009)...

GALICIA

Xornalista. Comezou a súa andaina profesional en Radio Vigo (1983) e Radio Noroeste (1984), ata que en 1985 entrou na CRTVG, onde traballou como locutor, presentador e enviado especial. En 1990 foi nomeado director de programas da Radio Galega e, posteriormente, incorporouse á dirección do departamento de mercadotecnia da CRTVG. Director de Verán-Verán en Telesalnés (1999-2001) e actor de dobraxe, colaborou con programas e revistas sobre a pesca fluvial, como Caza y Pesca. Publicou O Mus, metodoloxía, praxe e outras banalidades (1999), La pesca en los mil y un ríos de Galicia (2002) e La pesca tradicional del reo en Galicia (2003).

PERSOEIRO

Poeta e novelista portugués. Coñecido como Vitorino Nemésio, doutorouse en Filoloxía Románica na Universidade de Letras de Lisboa, da que tamén foi reitor. Creador da Revista de Portugal (1937), en que apareceron destacadas figuras modernistas e vangardistas, foi director do xornal O Dia (1975). A súa primeira obra poética foi Canto Matinal (1916). O recordo das Açores e a memoria da infancia son os dous polos que centran a súa poesía, especialmente no libro Nem toda a noite a vida (1950). Destacado ensaísta e investigador, explorou o mundo do conto en Paço do Milhafre (1924) e a novela en A casa fechada (1937) e Mau tempo no canal (1944). Recibiu o Premio Nacional de Literatura de Portugal (1965) e o Premio Montaigne (1973).

PERSOEIRO

Pintor portugués. Na década de 1950 instalouse en Múnic e colaborou na formación do grupo KWY, xunto a outros artistas portugueses asentados en París. Comezou cunha pintura de corte expresionista, caracterizada polo lirismo e a violencia cromática e evolucionou cara a propostas poscubistas. Na década de 1970 aproximouse á linguaxe conceptual a través dos seus proxectos-arte. Da súa obra destaca a serie dos Príncipes de Portugal (1968-1970) e O astronauta e o planeta cósmico (1973).