"Abe" (Contén)

PERSOEIRO

Escritor do grupo dos xeorxianos. Foi autor de obras de poesía, teatro e ensaio.

PERSOEIRO

Arquitecto inglés. Foi un impulsor do urbanismo contemporáneo e un dos pioneiros do planeamento rexional. O seu método recóllese no manual Town and country planning (Planeamento rexional e urbano, 1933). Non obstante , o seu maior traballo foi o plano do “Gran Londres” (1944) en colaboración con J. H. Forshaw.

PERSOEIRO

Xeneral escocés. Realizou os planos da remodelación de Dublín (1913) e de Addis Abeba (1955). Dirixiu a campaña británica nas Indias Occidentais (1795) e foi comandante en xefe do exército de Irlanda (1797-1798) e da expedición a Exipto (1801), onde morreu.

MONTAÑA

Macizo antigo, tipo penichaira e coroado con manifestacións volcánicas, de 3.994 m situado no flanco oriental do Rift Valley, en Kenia. Está declarado Parque Nacional.

CIDADES

Cidade do condado de Dyfed, no País de Gales, Gran Bretaña, situada na ribeira norte da badía de Aberdaugleddau (13.934 h [1981]). Importante porto pesqueiro e petrolífero.

CAPITAIS

Capital da rexión de Grampian, en Escocia, Gran Bretaña, situada nunha chaira litoral do Mar do Norte, entre o Don e o Dee (190.465 h [1996]). Porto de mar, aeroporto e nó ferroviario, é o centro rexional da Escocia do NL. Dende a década de 1970, converteuse na base principal para a explotación de petróleo no Mar do Norte. Residencia real do s XII ao s XIV. Cómpre destacar a súa universidade (1494) e a súa catedral (ss XIV-XVI).

PERSOEIRO

Médico inglés. Como cirurxián foi o primeiro en ligar os aneurismas da arteria ilíaca externa (1796).

1. Desviación do que está considerado como normal ou natural por un sistema moral establecido.

2. Singularidade que se presenta cando os valores obtidos dun conxunto de observacións dunha magnitude distan ostensiblemente do valor medio obtido co total das observacións.

3. Distorsión da cor ou da forma nunha imaxe fotográfica causada por un obxectivo. Estas alteracións poden ser corrixidas por obxectivos compostos ou mediante o emprego dunha pequena abertura.

4. Alteración que experimenta a frecuencia das ondas sonoras cando o punto emisor se achega ou se afasta do receptor. É un caso particular do efecto Doppler .

5. 1. Nun sistema óptico, discrepancia entre a imaxe real e a preeditada polas fórmulas habituais.

   2. aberración cromática/de refranxibilidade

      Aberración dos sistemas dióptricos (lentes) que proxecta unha coloración ou irisación nos bordos da imaxe. A distancia focal dun lente depende do índice de refracción, e este da lonxitude de onda da luz incidente; se esta luz non é monocromática, o lente forma un certo número de imaxes de cores diversas. Combinando lentes convexas e cóncavas de materiais diferentes, conséguense sistemas de lentes de aberración cromática nula para dúas das cores do espectro e moi reducida para todas as outras (lente acromática).

   3. aberración xeométrica

      Aberración que ten a súa orixe na forma da superficie do dióptrico ou na maneira de incidir o feixe luminoso sobre o dióptrico, que se produce tamén con luz monocromática (astigmatismo, distorsión, aberración de esfericidade e aberración de curvatura).

6. Anomalía no número ou na estrutura normal dos cromosomas. Na especie humana, afecta a 1 de cada 150 neonatos vivos. Non obstante , o 90 por cento dos fetos portadores de aberracións cromosómicas graves non son viables e pérdense de xeito espontáneo. Entre as anomalías numéricas cómpre destacar as trisomías autosómicas (síndrome de Down ou trisomía 21, síndrome de Patau ou trisomía 13 e síndrome de Edwards ou trisomía 18), as trisomías gonosómicas (síndrome de Klinefelter ou trisomía XXY, trisomía XXX e trisomía XYY) e a monosomía gonosómica X0 ou síndrome de Turner; as monosomías autosómicas son inviables. Doutra banda, as aberracións estruturais inclúen unha serie de síndromes asociados á deleción, á traslocación, á duplicación e á inversión cromosómicas.

7. Fenómeno polo cal a dirección aparente en que ollamos un astro é diferente da dirección real, a que se pode determinar unindo imaxinariamente o astro e a Terra no instante da observación. Prodúcese porque a Terra, e o observador que está nela, se moven a unha velocidade que non se pode ignorar respecto ao valor finito da velocidade da luz. Os diferentes movementos dun observador solidario con respecto á Terra determinan as diferentes aberracións. Así, o movemento co conxunto do sistema solar determina a aberración secular e o movemento de rotación ao redor do eixe terrestre determina a aberración diurna; pero a de maior importancia é a aberración anual debida ao movemento de translación da Terra ao redor do Sol.

1. Que se desvía do tipo ordinario.

2. Dise dun órgano cunha configuración anormal.

1. Lugar ao descuberto.

2. abertura.

3. Pequeno intervalo de tempo en que deixa de chover.

4. Relaxación dun tendón producida por un esforzo excesivo.

5. Suco destinado ao rego dos campos.

1. de abrir.

2. 1. Que sufriu abertura.

   2. Que permite o paso.

   3. Espacio amplo e sen ningún obstáculo.

3. Circuíto ou elemento do circuíto que presenta discontinuidade e, polo tanto, non permite o paso da corrente eléctrica.

4. Fonema que en posición tónica se realiza, articulatoriamente, mediante unha separación intermaxilar ou linguopalatal que crea unha maior abertura para a saída do aire. En galego os fonemas vocálicos /E/ e /O/ (présa [prEsa], óso [Oso]) son abertos, fronte a /e/ e /o/ que son pechados (presa [presa], oso [oso]).

5. Termo empregado por Punya S. Ray que designa aquela variedade lingüística que se pode deixar influír por outra.

6. Castelo, torre ou pazo que presenta aberturas nas portas e nas fiestras, a través das cales se ve o campo e o esmalte da peza que está cargada.

7. Ás dunha ave cando están separadas do corpo.

8. ...

1. Acción e efecto de abrir ou abrirse.

2. Separación entre dúas cousas próximas, entre dúas partes dunha mesma cousa ou espazo baleiro nun corpo que deixa un oco entre elas e permite o paso a través das mesmas.

3. Poro xerminativo dos grans de pole por onde xorde o tubo polínico.

4. Espacio baleiro ou desocupado, situado nunha parede ou construción, que dá paso a un lugar ou permite a entrada da luz.

5. Magnitude que mide a dimensión dos feixes de luz que, procedente do obxecto, penetran nun instrumento óptico. Nos telescopios e nas cámaras fotográficas, ten moito interese a abertura relativa, é dicir, o coeficiente d/f entre o diámetro d da pupila de entrada e a distancia focal f. Nos microscopios emprégase a abertura numérica.

6. Nos ss XI, XII e XIII, consistía en devolver o feudo en poder do señor alodiario en caso de queixa, ou ben sen ela se a infracción habida non tivera perdón ou esmena.

7. Treito articulatorio que se refire á distancia intermaxilar ou linguopalatal e que se emprega como característica relevante para cualificar os fonemas dunha lingua segundo o seu modo de articulación.

8. Grao de diverxencia dos costados dun ángulo, dun compás, etc.