"An" (Contén)

PERSOEIRO

Escultor. Realizou, con Isaac de Juni, os asentos do capítulo, que non se conservan, no mosteiro de Santa María de Montederramo entre 1595 e 1596, e tamén traballou no mosteiro de San Vicente do Pino.

GALICIA

Compositor e director de orquestra. Estudou música e foi profesor da Banda Municipal de Santiago de Compostela e director da Orquestra Compostela. Compuxo numerosas obras musicais e recibiu a Medalla Galicia de bronce (2002).

PERSOEIRO

Realizador cinematográfico polaco. Dirixiu algúns filmes de tema bélico, como Blekitny krzyz (Os homes da Cruz Azul, 1955), Cztowiek na torze (Un home na vía, 1957), Eroica (Heroísmo, 1957) e Pasažerka (A pasaxeira, 1960), retrato das condicións de vida nun campo de concentración nazi.

PERSOEIRO

Relixioso trinitario. Foi bispo de Ourense desde 1717. Publicou Compendio de la vida y martirio de Santa Eufemia de Galicia, virgen y mártir, patroa de Orense, cuyo cuerpo, con los de dos santos mártires, sus compañeros, está colocado con gran veneración, en su iglesia catedral (1720) e Memorias históricas de la Santa Iglesia Catedral de Orense (1726).

PERSOEIRO

Militar e político. Participou na Batalla de Alhucemas (1925) onde resultou ferido. Foi recruta polo bando franquista durante a Guerra Civil Española, dirixiu a IV Brigada Navarra e foi nomeado xeneral. Ao remate do conflito foi nomeado ministro Secretario Xeral de FET e das JONS (1939-1940), xeneral en xefe da División Azul (1941-1942) e ministro do Exército (1951-1957). En 1957 ascendeu a capitán xeneral e ocupou a vicepresidencia do goberno desde 1962 ata 1967.

PERSOEIRO

Pintor. De formación autodidacta, residiu en Málaga, onde colaborou na decoración do Teatro Cervantes (1870) e onde realizou unha doazón (1916) considerada como xermolo do museo provincial da cidade. A súa obra, discutida e persoal, foi dunha considerable inquietude. Das pequenas táboas pasou ás tópicas composicións de historia e anécdota e ás paisaxes, fundamentalmente fantasiosas ou exóticas, influídas pola cultura musulmá. Destacan Otello i Desdèmona, Els amants de Terol e Cabo Naval, primeiras medallas na Exposición Nacional de Madrid de 1881, 1884 e 1910, respectivamente.

GALICIA

Pintor. Caracterizouse como un artista conceptual. Empregou a sobriedade nas cores e o xeometrismo para definir os espazos, con trazos e liñas secantes, de gran simplicidade e beleza. Destaca El Cairo (1999-2000).

PERSOEIRO

Historiador da arte. Coñecido como conde da Viñanza, foi embaixador en Bélxica, Portugal, Rusia, Italia e Vaticano e, desde 1910, grande de España. Publicou a monografía Goya, su tiempo, su vida, sus obras (1887).

PERSOEIRO

Escritor. Fixo estudos de xornalismo e licenciouse en Historia da Arte na Universidad de Granada. Deu forma a unha das traxectorias máis orixinais e consistentes da novelística española actual. Deuse a coñecer con Beatus ille (1986), novela á que seguiron El invierno en Lisboa (1987, Premio de la Crítica e Premio Nacional de Literatura, 1988) e Beltenebros (1989), ambas as dúas levadas ao cine e vinculadas con esquemas do xénero negro. Todo este ciclo narrativo culminou en El jinete polaco (1991, Premio Planeta e Premio Nacional de Literatura, 1992), a máis persoal das súas novelas. Tamén destacan Diario del Nautilus (1989), Córdoba de los Omeyas (1991), Los misterios de Madrid (1994), Ardor Guerrero (1995), La huerta del Edén (1996), La vida por delante (2002) e Ventanas de Manhattan (2004). Foi nomeado membro da Real Academia Española (1995).

PERSOEIRO

Poeta. Iniciou a súa andaina con Versos de retorno (1929) e coa creación da publicación Nueva Revista. Relacionado cos poetas Azorín, J. R. Jiménez e Pedro Salinas, da súa obra cómpre salientar Ardiente jinete (1934), a prosa poética Las musarañas (1957) e Objetos perdidos (1988, Premio Nacional de Poesía). Recibiu o Premio Reina Sofía de Poesía Iberoamericana en 2002 polo conxunto da súa obra.

PERSOEIRO

Relixioso. Baixo o nome Juan de Santisteban, ingresou nos xerónimos do Real Monasterio de San Lorenzo de El Escorial. Foi prior do mosteiro de Santa Catalina, en Talavera de la Reina e bispo de Mondoñedo desde 1705.

PERSOEIRO

Militar e político. Foi membro da escolta da rexente de España María Cristina das Dúas Sicilias, con quen contraeu secretamente matrimonio morganático en 1833.

GALICIA

Inspector de educación. Foi secretario de Inspección do Distrito Universitario de Santiago de Compostela, delegado de Educación en Lugo e director xeral de Ensino Medio da Xunta de Galicia, posto desde o que coordinou a aplicación da LOXSE en Galicia. Director do Instituto Nacional de Calidad de la Educación (INCE) en Madrid, participou na edición do Plan de Aplicación de Novas Tecnoloxías na Educación en Galicia (PANTEG, 1992) e escribiu o artigo “Os temas ossiánicos na poesía de Ramón Cabanillas” (1976), publicado en Grial.

PERSOEIRO

Escultor. Na súa obra existe un importante compoñente conceptual. As súas pezas transitan entre a tradición máis clasicista e os conceptos máis actuais, utilizando con frecuencia personaxes e obxectos metafóricos intimamente relacionados coas súas lecturas literarias. Recibiu o Premio Nacional de Artes Plásticas (2000).

PERSOEIRO

Político e eclesiástico. Foi retor da Universidad de Salamanca (1787), deputado por Extremadura ás Cortes Generales (1810) e presidente da comisión encargada da elaboración da constitución nas Cortes de Cádiz. Defensor da liberdade de imprenta e da abolición da Inquisición, foi encarcerado por orde de Fernando VII (1815). Tras a sublevación de José del Riego (1820), foi liberado e elixido deputado (1822), pero coa restauración do absolutismo tivo que exiliarse en Portugal (1823), onde tamén foi perseguido polas súas ideas liberais.

PERSOEIRO

Cosmógrafo alemán. Estudou matemáticas e teoloxía en Basilea. Freire franciscano, uniuse máis tarde á Reforma. É autor da Cosmographia Universalis, publicada en Basilea (1544).

PERSOEIRO

Artista plástico. Desde 1971 reside en EE UU, onde traballou no Institute of Technology of Massachusetts. Iniciouse na pintura e ao redor de 1971 aproximouse á arte conceptual. Posteriormente, centrouse na experimentación sobre medios alternativos, especialmente a videoarte.

GALICIA

Realizador cinematográfico, guionista e escritor. Impulsou, xunto a Antonio del Amo, a creación da produtora Sagitario Films (1947), que financiou as tres primeiras películas de del Amo, todas elas escritas por Mur Oti, das que destaca Cuatro mujeres (1947). Tamén fundou a compañía de produción Celta Films. Traballou para TVE na dirección de programas de éxito como Hoy dirige ou La otra cara del espejo na década de 1960, e foi guionista das series televisivas Cañas y Barro (1978) e La Barraca (1979). O seu primeiro filme como director foi Un hombre va por el camino (1949), ao que seguiron Cielo Negro (1951), Condenados (1953) e Orgullo (1955), obras en que se aprecian as características esenciais do seu cine. Tamén destacan as súas películas Fedra (1956), La guerra empieza en Cuba (1957), Duelo en la cañada (1959), Milagro a los cobardes (1962), El escuadrón del pánico...

1. Relativo ou pertencente a Muros ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante de Muros.