"Sada" (Contén)

PERSOEIRO

Escultor e entallador de retablos que traballou en Ourense. Participou, xunto a Xoán López, no retablo de San Martiño de Beariz (1615) no Carballiño, hoxe no concello de San Amaro. Tamén é autor do retablo da igrexa de Nosa Señora do Colexio de Allariz.

PERSOEIRO

Dominico. Foi mestre de estudiantes no convento de Santiago de Compostela. En 1784 publicou Sermón de la Traslación del Glorioso Apóstol Santiago, Patrón de las Españas

1. Mestura de cal e area que se coce ou liga para a construción.

2. Mestura de verzas picadas e fariña ou farelo con auga quente.

GALICIA

Escritor e político conservador. Marqués de Figueroa. Doutor en Dereito e deputado nas Cortes por Pontedeume e pola Coruña. Foi ministro de Agricultura e Obras Públicas e de Gracia e Xustiza. Amais, foi presidente e vicepresidente do Congreso e membro numerario da Academia de la Lengua Española e da Academia de Ciencias Morales y Políticas. Publicou varias obras, entre elas: De la poesía gallega (1889); Del Renacimiento literario y artístico de Galicia (1890); La música popular gallega (1906). A súa poesía bilingüe está recollida nos volumes Del solar galaico (1917) e Libro de cantigas. En tierras galaico-lusitanas. Impresiones. Reminiscencias del vagar (1928). Ademais escribiu as novelas El último estudiante (1883), Antonio Fuertes (1885), La Vizcondesa de Armas (1887) e Gondar e Forteza (1900).

1. Carga que transporta unha balsa en cada viaxe.

2. Cada unha das viaxes que fai unha balsa.

RIOS

Río afluente pola dereita do Landro. Nace nas estribacións meridionais dos montes de Cabaleiros, da confluencia dos regos de Cordeiras e da Fraga, no límite das parroquias de Vilacampa (concello do Valadouro) e Miñotos (Ourol). Drena esta última parroquia e desemboca no Landro logo dun percorrido duns 6 km de dirección L-O.

PERSOEIRO

Químico, óptico e farmacéutico. Fundou a adega Arriana en 1992 (Denominación de Orixe Rías Baixas) situada no Condado de Tea, na fronteira entre Galicia e Portugal.

PUNTA

Punta do litoral oriental da península do Grove, na parroquia de San Martiño do Grove.

1. Contido dunha bolsa ou bolso.

2. Masa mineral ou rochosa que enche unha bolsa.

GALICIA

Xurista e político. Avogado da Real Audiencia de Galicia e deputado do común no concello de Santiago de Compostela. Durante a Guerra da Independencia (1808-1812) foi o único membro da corporación municipal que permaneceu en Compostela trala chegada dos franceses e, unha vez que estes abandonaron a cidade, exerceu como xuíz e alcalde mentres non volvían os restantes membros do concello. Foi comisario de seguridade pública de Santiago de Compostela e no ano 1812 nomeárono rexedor da cidade, pero, trala restauración de Fernando VII, obrigárono a deixar este posto polas súas ideas liberais. Cando no ano 1820 o xeneral Acevedo restableceu o réxime constitucional en Santiago de Compostela, elixírono alcalde primeiro da cidade por voto xeral e reelixírono ao se organizar legalmente o concello.

GALICIA

Músico e cantautor. Foi o iniciador da corrente celta co lanzamento do seu primeiro disco Fonte do araño (1977), que supuxo unha renovación no eido musical, e o primeiro músico en recuperar a arpa como instrumento dentro da música tradicional galega. Boa parte do seu repertorio é cantado, tomando como base poemas propios e textos de Rosalía de Castro, Manuel Antonio, Uxío Novoneyra ou Suso de Toro, entre outros poetas. A partir de 1983 compuxo bandas sonoras para cine e teatro, entre as que destacan Xoana, de Xulio Lago (1986); Medea, de Eduardo Alonso (1989); Hamlet, de Ricard Salvat (1991); ou Unha rosa é unha rosa, de Suso de Toro (1997). Colaborou co coreógrafo Daniel Goldin musicando as coreografías La peregrinación (1986) e La sombra y la luna (1992), gañadoras, respectivamente, do primeiro premio á mellor coreografía do VII Concurso das Artes de Arxentina e á mellor coreografía do Concorso Internazionale de Coreografías...

GALICIA

Escultor. Discípulo e xenro de Mateo de Prado, participou nas obras do baldaquino perdido de Oseira. Realizou unha imaxe de santo Antón para unha capela de Melide en 1675. En 1679 traballou na imaxe da Nosa Señora da O da confraría do Rosario de Santiago de Compostela. En 1681 foi asalariado da catedral de Santiago de Compostela e, en 1685, restaurou a imaxe do Santo Cristo do altar da Nosa Señora da Soidade. En 1688 realizou dúas imaxes de san Bieito e santo Antón para a igrexa de Santa María do Campo (O Irixo). É probable que traballase no mosteiro de Santa María de Oseira con Xoán Carballo.

PERSOEIRO

Historiador, filólogo e crítico literario. Estudiou dereito e filosofía e letras en Granada, e ampliou estudios na Sorbonne. Colaborou con Giner de los Ríos, dirixiu a sección de lexicografía da Institución Libre de Enseñanza e foi catedrático de Historia da Lingua Española da Universidad de Madrid (1915-1939). Durante a Segunda República foi embaixador en Berlín e en 1939 exiliouse aos EE UU, onde foi catedrático en Princeton. Publicou, entre outras obras, Fueros leoneses de Zamora, Salamanca, Ledesma y Alba de Tormes (1916), El pensamiento de Cervantes (1925) e La realidad histórica de España (1935-1962).

PERSOEIRO

Político e escritor de orixe cubana, fillo de Carlos Manuel de Céspedes y Borja del Castillo. Despois de realizar estudios en EE UU, Francia e Alemaña, regresou a Cuba para participar na loita independentista dende 1895. Deputado pola provincia de Oriente, foi embaixador en Italia, Arxentina, EE UU e Francia, e secretario de Estado durante o goberno de Zayas. En 1933, trala deposición de Machado, elixírono presidente ata setembro dese ano, cando o derrocou Fulgencio Batista. Publicou, entre outras obras, Manuel de Quesada y Loynaz (1925). Foi membro da Academia de la Historia de Cuba.