diátese

diátese

(< lat diathĕsis < grδιά0εσις ‘disposición’)

  1. [PAT]
    1. s f

      Condición do organismo, conxénita ou adquirida, que predispón a unha enfermidade ou a un tipo de enfermidades.

    2. diátese exsudativo-linfática

      Propensión a padecer procesos exsudativos cutáneos, hiperplasia e inflamacións mucosas.

    3. diátese hemorráxica

      Tendencia anormal ás hemorraxias.

    4. diátese neuropática

      Propensión á inestabilidade nerviosa e psíquica.

  2. [PAT]
    1. s f

      Conxunto de afeccións diferentes que afectan a un individuo e que teñen unha causa común; xeralmente son trastornos de nutrición.

    2. diátese artrítica

      Enfermidade atribuída a deficiencias nutricionais e que se manifesta con ataques de gota, obesidade ou litíase.

  3. s f [LING]

    voz.

  4. s f [LING]

    Correspondencia que se dá entre argumentos e funcións sintácticas. Por exemplo, nas seguintes construcións temos diferentes diáteses co mesmo número de argumentos pero diferentes correspondencias entre argumentos e funcións sintácticas: Ela esqueceu o libro (Sux-CD), A ela esqueceulle o libro (CI-Sux) e Ela esqueceuse do libro (Sux-Cprep). Neste caso a diferente diátese asóciase á diferente forma de predicado esquecer/esquecerse. Outras veces, as diferencias de diátese poden deberse a unha variación no número de argumentos. Por exemplo, en Afastábanse as posibilidades de chegar a un acordo e As discrepancias afastaban as posibilidades de chegar a un acordo, o verbo con se selecciona un argumento e o verbo sen se, dous. Pode dicirse que a diátese básica de afastar é a construción transitiva (con dous argumentos) e que a forma con se permite reducir, xa nunha construción intransitiva, a un o número de argumentos. Esta última diátese denomínase recesiva (por reducir os argumentos) ou decausativa (por omitir o argumento causante de que se afaste algo).