dispoñer

(

v t
Colocar cousas ou persoas cunha certa orde ou distribución para un determinado fin.

Ex: Dispón as cadeiras de xeito que ocupen pouco espacio.
Sinónimos: dispor.
v t
Preparar algo cunha determinada finalidade.

Ex: Dispuxo os cuartos por se viñan durmir os primos.
Sinónimos: dispor.
v t
Dicir ou decidir alguén con autoridade qué e cómo se debe facer algo. Na tradición oral recóllense ditos como: “O home propón e Deus dispón”.

Ex: O alcalde dispuxo un día máis de festa. No testamento dispuxo que quería ser incinerado. OBS: O suxeito pode ser unha lei ou calquera outro texto legal. Ex: A lei dispón un prazo de quince días.
Sinónimos: dispor.
v i
1. Facer ou poder facer uso de algo ou de alguén. OBS: Nesta acepción emprégase seguido da preposición de.
  
  Ex: Dispón de min e do meu diñeiro cando precises. Dispoño de pouco tempo para presentar a solicitude.
2. [DER]
  Obrar libremente na disposición dos bens propios.
  
  Ex: Ata que faga os dezaoito anos non dispoñerá da súa herdanza.
3. [DER]
  Facer testamento.
  
  Ex: Morreu hai tres días pero xa dispuxera.
v pron
Colocarse ou poñerse dunha determinada maneira ou orde.

Ex: As nenas dispuxéronse en fila para entrar na aula.
v pron
Prepararse para facer algo ou ter a intención de facer algo. OBS: Nesta acepción emprégase seguido da preposición para ou a.

Ex: Cando chamou dispoñíame a saír para ir ó traballo.

Palabras veciñas

Conxugar

VERBO dispoñer

Forma verbal: Infinitivo

Presente Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoño
dispós
dispón
dispoñemos
dispoñedes
dispoñen

Pretérito imperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoñía
dispoñías
dispoñía
dispoñiamos
dispoñiades
dispoñían

Pretérito perfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispuxen
dispuxeches
dispuxo
dispuxemos
dispuxestes
dispuxeron

Pretérito pluscuamperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispuxera
dispuxeras
dispuxera
dispuxeramos
dispuxerades
dispuxeran

Futuro Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoñerei
dispoñerás
dispoñerá
dispoñeremos
dispoñeredes
dispoñerán

Condicional Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoñería
dispoñerías
dispoñería
dispoñeriamos
dispoñeriades
dispoñerían

Presente Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoña
dispoñas
dispoña
dispoñamos
dispoñades
dispoñan

Imperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispuxese
dispuxeses
dispuxese
dispuxesemos
dispuxesedes
dispuxesen

Futuro Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispuxer
dispuxeres
dispuxer
dispuxermos
dispuxerdes
dispuxeren

Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles -
dispón
-
-
dispoñede
-

Infinitivo conxugado Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles dispoñer
dispoñeres
dispoñer
dispoñermos
dispoñerdes
dispoñeren

Xerundio dispoñendo

Participio disposto
disposta
dispostos
dispostas