algodón

Fibra téxtil natural procedente das sementes do algodoeiro. Ten diversas variedades, segundo as especies de algodón de onde proceden. Son denominadas algodón exipcio, de fibra longa, algodón americano, de fibra mediana e algodón hindú, de fibra curta. A denominación comercial de cada algodón baséase principalmente nos seus nomes de procedencia; existe, amais, unha complexa clasificación formulada polo aspecto, a regularidade, a limpeza e a cor. A fibra envolve a semente do algodoeiro. Realízase a colleita a man ou a máquina, cando xa caeu a flor e madurou a cápsula, que se abre espontaneamente, dentro da que atopamos a semente. A fibra de algodón ten a forma dun tubo aplanado, cos bordos un pouco máis grosos. Presenta unha lixeira torsión natural, e segundo ese sentido vai alternando. Interiormente ten unha canle de dimensión variable, segundo a procedencia e a madureza. Denomínase algodón morto, o que non chegou a madurar e é completamente aplanado cunha cinta. A cor varía entre a branca pura e a branca amarelenta cunhas tonalidades á forza sucias e algo avermelladas. O estirado ata a ruptura é de 8-12% e a elasticidade, do 20 ao 50% de estirado ata o seu corte. A taxa legal de humidade é do 8,5%. A composición química mediana é do 94% de celulosa, do 1,23% de proteínas, do 1,2% de substancias pécticas, do 1,2% de materias minerais (cinsa), do 0,6% de cera, do 0,3 de azucre, e o resto, doutros elementos. O algodón aguanta ben temperaturas achegadas aos 125°C. Para mellorar as súas propiedades (máis brillo, mellor afinidades cos colorantes e aumento da resistencia) aplícaselle ao mercerizado. A cocción do algodón con álcalis diluídos en autoclaves a presión permite disolver a cera, a graxa e a albúmina que poden recubrilo (lavado do algodón). Os hipocloritos e o peróxido de sodio non eliminan toda a suciedade (branqueado) e danlle un carácter hidrófilo que facilita a súa tintura. O algodón pode ser degradado quimicamente e ser transformado en óxido de celulosa ou ben en hidrocelulosa, coa perda dunha parte da súa resistencia. O reactivo de Scheweitzer (óxido cupro-amoniacal) infla a celulosa do algodón e chega a disolvela, fenómeno que é a base da fabricación do raión cupro-amoniacal. Utilizábase na India desde a Antigüidade e a España chegou a través dos árabes, que llelo mercaban aos comerciantes de Bagdad. Na Idade Media, a produción de tecidos de algodón facíase dun xeito individual e artesán, destacando Italia e os Países Baixos na súa produción. Foi a mediados do século XVIII cando se producen as mellores técnicas que permiten a súa industrialización. Gran Bretaña importaba o algodón de España e Malta, mais coa entrada do algodón americano polo porto de Liverpool e a súa manufactura en Manchester, Lancashire convértese na primeira rexión industrial do mundo; cando os outros estados poden ter produción propia deben importar máquinas inglesas. O predominio británico chega ata comezos do século XX, pois a competencia dos EE UU, primeiramente, e, máis tarde, dos estados en desenvolvemento, como a India, Exipto, Paquistán, China e Corea do Sur, cunha racionalidade máis grande e con custos máis baixos, cambiaron todo o mercado do algodón. En España, sobre todo en Catalunya, o algodón foi traballado alomenos dende o século XIII. A fibra en copo ou fiada era importada do Mediterráneo oriental, primeiramente, e, dende mediados do século XIV, de Sicilia e de Malta. Tamén se empregaba para tecer algodonciños pequenos para a lencería, fustáns para forros, colchas, pezas de vestir sinxelas e velas para a flota. Tanto nas velas como nos fustáns o algodón tecíase mesturado con liño ou cánabo, segundo as calidades (orde do liño ou cánabo e trama de algodón). Os oficios dos traballadores do algodón (algodoeiros e elaboradores de fustáns e velas) foron regulamentados en España dende o século XIII. Durante a Idade Media e os séculos XVI e XVII, a industria do algodón, pese á súa importancia, non conseguiu mellorar, nin en capitais empregados nin en consideración social, o alto nivel obtido polo sector da la. Dende 1868, en España, a loita entre partidarios do proteccionismo e os do libre cambio tórnase obstinada. Máis tarde, a crise producida pola perda dos mercados coloniais coincidiu co inicio do século XX. Coa Primeira Guerra Mundial comeza a electrificación, que libera as fábricas da dependencia das enerxías producidas pola auga e o carbón. As demandas dos estados belixerantes producen unha euforia e agudización das tensións sociais. A produción de fibras artificiais, iniciada en España en 1906, competiu coa do algodón no decenio 1921-1930. A importación de algodón oscilaba ao redor das 100.000 toneladas anuais antes da Guerra Civil de 1936-1939 e ademais era, xunto cos cereais, a madeira, o carbón e os minerais metalíferos, unha das principais partidas de entrada nos portos de todo o estado. A produción algodoeira desorganizouse pola Guerra Civil e pola Segunda Guerra Mundial, pola dificultade para obter primeiras materias e de modernizar a maquinaria; a situación melloraría despois de 1950.

algodón de Filipinas

algodón exipcio

algodón hidrófilo/ frouxo/en pelo

algodón mercerizado

algodón pólvora