"Onil" (Contén)

ESPA¥A

Concello da provincia de Jaén, Andalucía, na Campiña, xunto á marxe esquerda do Guadalquivir (3.960 h [1991]).

PERSOEIRO

Escritor, político, pintor e xornalista. Contribuíu á introdución do Romanticismo en València. Desta etapa quedan algúns dramas, un volume de poesías castelás e os artigos críticos e polémicos do Diario Mercantil. En 1837 iniciou en València a publicación de El Mole, acreditándose como agudo panfletista político e poeta de inspiración popular e satírica. Durante un exilio en Barcelona (1841-1842) escribiu para os xornais La Ley e El Popular, e participou activamente nos disturbios da Jamancia.

PERSOEIRO

Ensaísta e investigador. A súa obra máis destacada é Luis Vives y la filosofía del Renacimiento (1903), un estudo básico da obra e da vida de Luis Vives. Publicou ademais, entre outros traballos, Erasmo en España (1907), a achega máis importante de material bibliográfico sobre o tema.

PERSOEIRO

Poeta. Dentro da corrente barroca conceptista, escribiu Peregrinos pensamientos de misterios divinos (1614) e Nuevo jardín de flores divinas (1617).

PERSOEIRO

Político e militar hondureño. Ministro da Guerra e vicepresidente da República en 1891, foi Presidente do país entre os períodos 1903-1907, 1912 e 1913, nos que impuxo un goberno ditatorial.

PERSOEIRO

Político hondureño. Xefe do partido liberal, foi Presidente da República entre 1894 e 1898. No seu mandato, Honduras, El Salvador e Nicaragua constituíron a República Mayor de Centroamérica (1895), que se disolveu en pouco tempo.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Albacete, Castela-A Mancha, situado na cabeceira do río Córcoles, no Campo de Montiel (3.333 h [1996]). A súa economía é de base agropecuaria, destacando a produción cerealística e a gandería bovina de orientación leiteira. Na igrexa parroquial renacentista consérvase un cadro do Greco.

1. Ión derivado dun carbonilo.

2. Ión derivado dun carbonilo metálico. Os anións carbonilato obtéñense cando se trata un carbonilo con hidróxidos alcalinos ou con bases de Lewis, ou ao romper con sodio o enlace metal-metal dun carbono binuclear. Tamén se obteñen catións carbonilato cando se tratan os haluros dos carbonilos metálicos con determinados ácidos de Lewis. Reaccionan cos haluros orgánicos e cos inorgánicos e engaden o radical unido ao halóxeno; esta reacción é importante en química preparativa, especialmente cando o radical é un ión metálico, xa que permite obter compostos con enlaces metal-metal.

1. Radical bivalente positivo >C=O, que pode considerarse como derivado do ácido carbónico por perda de dous grupos OH. O cloruro de carbonilo, COCl 2 , é o fosxeno, e a amida, CO(NH 2 ) 2 , é a urea. En todos os compostos de carbonilo, COX 2 , a distancia C-O é máis longa ca a do dobre enlace C=O, e a distancia C-X, máis curta ca a correspondente a un enlace simple; polo tanto, cómpre considerar estes compostos como híbridos de resonancia.

2. Nome que recibe o monóxido de carbono, segundo a nomenclatura sistemática, cando forma parte dun complexo como ligando.

3. Grupo de fórmula >C=O, característico dos aldehidos e das cetonas. O dobre enlace carbono-osíxeno do carbonilo ten carácter polar. Isto fai que o grupo carbonilo sexa moi reactivo, susceptible de ataque nucleófilo sobre o átomo de carbono (deficitario de electróns) ou susceptible de ataque electrófilo sobre o átomo de osíxeno, que leva á subseguinte adición dun nucleófilo sobre o carbono.

4. Complexo metálico que contén monóxido de carbono como ligando. A maior parte dos metais de transición forman carbonilos metálicos; nestes, os metais presentan un estado de oxidación moi baixo, a miúdo igual a cero e incluso negativo, estado que lle conferiría ao átomo do metal unha densidade electrónica excesiva, a non ser que o ligando CO aceptase unha parte nos orbitais baleiros que posúe. O enlace resultante adquire, deste xeito, un carácter de dobre enlace. Hai carbonilos polinucleares que conteñen dous ou máis átomos de metal, nos que o ligando CO pode facer de ponte entre eles, ao unirse sempre polo átomo de carbono, pero nos que, ademais, teñen lugar interaccións entre os distintos átomos metálicos, que poden chegar a constituír realmente enlaces directos metal-metal. Os carbonilos metálicos son compostos de interese estrutural; moitos deles teñen importancia no eido industrial, principalmente na preparación técnica de metais en estado de gran pureza e na catalización de reaccións...

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Cádiz, Andalucía, drenado polo río Salado (15.687 h [1996]). A economía céntrase na agricultura (cereais e viña) e na pesca; recentemente, o turismo adquiriu grande importancia. No seu termo consérvase unha calzada romana.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Sevilla, Andalucía, situado ao SL da capital, drenado polo río Guadalete (5.134 h [1996]). Como zona agrícola destacan os cultivos de secaño (viña, oliveiras e algodón). Tamén cómpre salientar a gandería lanar e vacúa. Poboada en época romana, identifícase coa Callet ou Calla do pobo túrdulo. Foi repoboada por Ruy Pérez de Esquivel, quen reedificou no 1381 o castelo de Las Aguzaderas, de orixe árabe.