cuarto -ta
(< lat quartu)
-
-
adx
Que ocupa o lugar número catro nunha serie.
-
cuarta feira
1 corta.
-
cuarto estado
[HIST]
Proletariado na época da Revolución Francesa. Os tres primeiros estados estaban constituídos polo clero, a nobreza e a burguesía.
-
adx
-
-
adx e s
m
Que corresponde a cada unha das partes dunha cantidade ou dun todo divididos en catro porcións iguais (indícase frecuentemente co símbolo matemático da fracción 1/4).
Ex: Comeron a cuarta parte do pastel. Sempre compra un cuarto quilo de carne.
-
s
m
Serie ou duración de quince minutos, cuarta parte dunha hora.
-
s
m
[HIST/DER]
Imposición equivalente á cuarta parte dunha venda ou produto.
-
cuarta canónica
Cuarta parte da renda dun beneficio que hai que darlle ao bispo ou á súa mesa episcopal despois da morte do beneficiado ou da renuncia do beneficio mentres este estaba vacante.
-
adx e s
m
-
s
m
Cada unha das dependencias da casa, normalmente sen incluír a cociña. OBS: Se non vai acompañado dunha especificación que indique a súa finalidade, como cuarto de baño, cuarto de aseo, cuarto de estar, etc, só fai referencia ao dormitorio.
-
s
m
Cada unha das catro partes en que se considera dividido o corpo dun animal, especialmente dun cuadrúpede ou dunha ave, ao seccionalo polo seu plano de simetría lonxitudinal e pola súa metade transversal.
-
[ASTRON]
-
s
m
Cada unha das fases da Lúa.
-
cuarto crecente
Lúa crecente cando está na cuadratura oriental, é dicir, cando presenta a metade do disco iluminado e vai aumentando de tamaño. OBS: Tamén se denomina crecente.
-
cuarto minguante
Lúa minguante cando está na cuadratura occidental, é dicir, cando presenta a metade do disco iluminado e esta vai diminuíndo. OBS: Tamén se denomina minguante.
-
s
m
-
s
m
[DER]
Capelanía parroquial agregada a unha coenxía para aumentar o seu produto ou a súa renda.
-
s
m
[POLÍT]
Subdivisión administrativa dalgunhas parroquias andorranas que se considera a máis elemental e probablemente tamén a máis antiga institución de convivencia política e económica do Principado.
-
s
m
[METROL]
Unidade de capacidade propia dos países anglosaxóns, igual a 1/4 do galón. No Reino Unido equivale a 1,1365 l e en EE UU a 0,9463 l.
-
s
m
[GRÁF]
Cada unha das partes iguais que se obteñen ao dobrar un prego para formar un impreso de oito páxinas, dobrando dúas veces cada prego. Constitúe a unidade básica do libro. A medida dun libro en cuarto oscila entre os vinte e cinco e os trinta e cinco centímetros de largo.
-
s
m
[NUMIS]
Moeda castelá de cobre, orixinariamente de billón, que tiña un valor de 4 marabedís.
-
s
m
[BÉL]
Cada unha das partes nas que se divide unha garda, de maneira que dos catro cuartos que a compoñen un é a sentinela, outro, chamado cuarto vixiante, é o que está preparado para calquera aviso e os outros dous descansan.
-
cuarta dimensión
[MAT/FÍS]
Nome dado á coordenada tempo, no espazo de Minkowski e na teoría da relatividade.
-
cuarta doenza
[PAT]
Febre eruptiva do neno con características similares ao xarampón, á escarlatina ou á rubéola.
-
cuarta parede
[ESPECT]
Convención teatral que implica a existencia dunha parede ficticia que pecha supostamente o cubo da escena, no marco do denominado escenario á italiana, formado por unha parede de fondo e dúas paredes laterais. O lado descuberto coincide coa embocadura ou arco do proscenio. Este modelo de escenario remóntase a 1580, ao teatro construído para o duque Vespasiano Gonzaga de Mantua, en Sabbioneta. Impón unha separación infranqueable entre os actores e o público, de xeito que os actores representan a peza sen ter en conta o público que os está observando, como se vivisen unha escena da vida real. Vincúlase, en particular, ao teatro naturalista, de diferentes autores, como André Antoine ou Émile Zola.
-
cuarta proporcional
[MAT]
-
Dados tres números a, b e c, número x que cumpre a/b=c/x.
-
Dados tres segmentos de lonxitudes a, b e c, segmento de lonxitude x tal que x sexa a cuarta proporcional de a, b e c.
-
-
cuarto bocel
[ARQUIT]
Moldura convexa que ten por sección un cuarto de círculo.
-
cuarto de bandeiras
[BÉL]
Lugar dos cuarteis destinado á custodia e garda das bandeiras.
-
cuarto de conversión
[BÉL]
Xiro dun cuarto de círculo que se obriga facer a unha tropa.