culpa

1. s f

   1. Falta máis ou menos grave cometida voluntariamente.

      Ex: Ten catro culpas pendentes ante a xustiza.

   2. Reponsabilidade, voluntaria ou involutaria, de ser o causante dun suceso ou acción. Na tradición oral recóllense ditos como: “A culpa do burro botáronlla á albarda. O que foi pola túa culpa non ten desculpa. Non vai ausente sen culpa nin presente sen desculpa”.

      Ex: A culpa do fracaso escolar é do sistema educativo e do ambiente familiar negativo. Ninguén tivo a culpa de que perdeses o avión. O atasco tivo a culpa de que non chegase a tempo.

2. s f [RELIX]

   Pecado por acción ou omisión voluntaria contra a lei de Deus.

3. s f [DER]

   Acción ou omisión contraria ás normas de dilixencia ou prudencia comúns, sen mala fe nin vontade de causar dano, malia que se actúe consciente e voluntariamente. Cando unha obriga non exprese as dilixencias coas que se debe observar o seu cumprimento, deberase esixir a que corresponde a “un bo pai de familia”. Segundo a intensidade, a culpa pode ser leve, grave ou moi grave. A culpa contractual prodúcese cando hai unha omisión da dilixencia esixida pola natureza da obriga, e a culpa extracontractual xérase cando a causa un dano non derivado da existencia dun vínculo contractual anterior, pero que comporta responsabilidade e deber de indemnizar os prexuízos ocasionados.

4. s f [DER]

   Acción ou omisión, realizada de forma consciente ou voluntaria, sen atender á natureza da obriga, da que deriva un resultado de dano non previsto polo culpable pero penado pola lei. Dá lugar á esixencia de responsabilidade civil polos prexuízos causados e á aplicación dunha pena.

5. s f

   1. Falta máis ou menos grave cometida voluntariamente.

      Ex: Ten catro culpas pendentes ante a xustiza.

   2. Reponsabilidade, voluntaria ou involutaria, de ser o causante dun suceso ou acción. Na tradición oral recóllense ditos como: “A culpa do burro botáronlla á albarda. O que foi pola túa culpa non ten desculpa. Non vai ausente sen culpa nin presente sen desculpa”.

      Ex: A culpa do fracaso escolar é do sistema educativo e do ambiente familiar negativo. Ninguén tivo a culpa de que perdeses o avión. O atasco tivo a culpa de que non chegase a tempo.

6. s f [DER]

   Responsabilidade criminal. Para o culpable comporta a obriga de responsabilizarse dos prexuízos civís causados polo feito punible e a imposición dunha pena. O grao de culpabilidade determínase en función da participación no delito e das circunstancias concorrentes no feito delitivo.

7. sentimento de culpabilidade [PSIC]

   Consciencia de falta nun individuo, que se manifesta inconscientemente na súa conduta e lle inspira unha angustia diante dun crime non manifesto ou imaxinario. Se este sentimento é moi intenso, leva o individuo á neurose e incluso á loucura e desesperación.

Frases feitas

• 1 Ser a causa dalgunha cousa. Ex: Por culpa do teu irmán enfermou o rapaz.

• Botar a(s) culpa(s). Atribuír a alguén ou a algo a causa dalgunha cousa. Ex: Aínda non sabía quén rompera o floreiro, pero xa me botou as culpas.

• 2 Coa finalidade de. Ex: Fun a Ourense por culpa de arranxar uns papeis.

• Por culpa de loc prep

Refráns

• A culpa do burro botáronlla á albarda.
• Culpa que ninguén a quer, mala culpa ten que ser.
• Non é louco o que a culpa bota a outro.
• O que foi pala túa culpa, non ten disculpa.
• Por unhas e por outras bótanlle a un home as pautas.
• Por uns perden os outros.
• Quen ten o rabo de palla sempre pensa que llo queiman.