despedir

despedir

(< lat expetĕre‘reclamar’, ‘reivindicar’, derivado de petĕre ‘pedir’)

  1. v t
    1. Acompañar ata un determinado punto a unha persoa que se vai.

      Ex: Fun despedir os meus amigos ó aeroporto.

    2. Separarse unha persoa doutra con palabras ou xestos, propios da despedida.

      Ex: Despediron os seus amigos con bicos e abrazos.

    3. Dicir unha persoa a outra que alguén que marcha lle envía saúdos.

      Ex: Non tiven tempo de ver a túa irmá, por favor, despídenos dela.

  2. v t

    Botar a alguén dun traballo ou do cargo que ocupa.

    Ex: Despedírono cando rematou o contrato.

  3. v t

    Celebrar o final de algo, especialmente do ano ou curso.

    Ex: Os vigueses van despedir o ano cunha gran festa.

  4. v t

    Expulsar ou lanzar algo ou alguén con forza.

    Ex: O camión que ía diante de nós despedía grava. O volcán estaba en erupción e despedía lava. O forte impacto despediuno fóra do coche.

  5. v t

    Desprender unha persoa ou cousa algo que sae dela.

    Ex: A cociña de ferro despide moita calor. Ese rapaz despide un olor insoportable. Esta lámpada despide moita luz.

    Sinónimos: desprender.
  6. v pron
    1. Expresar con palabras ou accións propios do momento da separación dunha persoa doutra.

      Ex: Despediuse de nós moi emocionado.

    2. Dicir unha persoa a outra que marcha.

      Ex: Dixo que se ía despedir de todos antes de coller o avión.

  7. v pron

    Irse alguén do seu traballo ou cargo.

    Ex: Despediuse da fábrica porque atopou un traballo mellor.

  8. v pron

    Realizar alguén por derradeira vez a actividade que lle é propia.

    Ex: Despediuse dos escenarios coa representación de A fiestra baldeira.

  9. v pron

    Desistir de facer ou acadar algo. OBS: Úsase seguido da preposición de.

    Ex: Despediuse da viaxe a Italia no mes de agosto cando viu os prezos. Se perdiches o pasaporte no taxi, despídete del.

Refráns

  • A ¡ldevos da miña casa! e ¿Que queredes coa miña muller? non hai que responder.
  • Dígolle que se vaia e desate as bragas.
  • Pola porta aberta vaise á eira.
Conxugar
VERBO despedir
Forma verbal: Infinitivo

Indicativo

Presente Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despido
despides
despide
despedimos
despedides
despiden
Pretérito imperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedía
despedías
despedía
despediamos
despediades
despedían
Pretérito perfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedín
despediches
despediu
despedimos
despedistes
despediron
Pretérito pluscuamperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedira
despediras
despedira
despediramos
despedirades
despediran
Futuro Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedirei
despedirás
despedirá
despediremos
despediredes
despedirán
Condicional Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despediría
despedirías
despediría
despediriamos
despediriades
despedirían

Subxuntivo

Presente Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despida
despidas
despida
despidamos
despidades
despidan
Imperfecto Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedise
despedises
despedise
despedisemos
despedisedes
despedisen
Futuro Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedir
despedires
despedir
despedirmos
despedirdes
despediren

Imperativo

Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
-
despide
-
-
despedide
-

Formas nominais

Infinitivo conxugado Eu
Ti
El/Ela
Nos
Vos
Eles
despedir
despedires
despedir
despedirmos
despedirdes
despediren
Xerundio despedindo
Participio despedido
despedida
despedidos
despedidas