"qu" (Contén)

1. Acción e efecto de quebrantar ou quebrantarse.

2. Dano, perda ou aflición moi graves.

1. Aumentar a temperatura dunha cousa ou persoa.

2. Facer exercicios suaves para activar os músculos antes de practicar un deporte.

3. Pórse en celo un animal.

4. Excitarse unha persoa sexualmente.

1. Relativo ou pertencente aos quechuas ou á súa lingua.

2. Individuo do pobo quechua.

3. Pobo amerindio, de raza andina, que vivía na rexión do alto Apurimac e de Urubamba (Perú), que foron sometidos polos incas (1430). Viven en grupos illados nos altiplanos dos Andes, practican unha agricultura sinxela e dedícanse á artesanía, da que destaca a cerámica.

4. Lingua da familia quechumara do phylum amerindio, que se fala extensamente, en varios dialectos, en Perú, Ecuador e Bolivia, e tamén no S de Colombia e no N de Arxentina. Presenta unha gran diversificación interna e conta con dous dialectos principais: o de Cuzco, que é a forma normativa boliviana, e o de Ayacucho, normativa peruana. A principal diferenza entre ambas as dúas é fonolóxica: o quechua do Cuzco presenta unha oposición tripla nas oclusivas e africadas, aínda que tamén hai diferenzas menores gramaticais. Unha clasificación tradicional divide o quechua nos seguintes grupos: a) Quechua I ou wáywash que se estende ao longo da Sierra Central peruana, tendo unha rama setentrional nos departamentos de Ancash e Huánuco e outra meridional nos departamentos de Pasco, Junín, Lima e as serras do nordés dos departamentos de Ica e Huancavelica. b) Quechua II ou wampu subdivídese en A, B e C e esténdese polo SO de Colombia e o N de Ecuador ata o NO arxentino: o quechua...

5. Literatura cultivada en lingua quechua. O seu coñecemento presenta certas dificultades debido a que a época dourada da cultura homónima non coincide coa época en que se fixaron os testemuños escritos; a primeira é de soberanía inca; a segunda, de dominación castelá. As composicións que se transmitiron a través dos cronistas teñen un carácter relixioso, histórico e agrario (jailli), amoroso (arawi) e de xéneros diversos. Tamén cultivou o teatro, como a obra Apu Ollantay (anterior a 1532); ou o auto sacramental como Uska pawqar (s XVII). En canto á tradición mítica oral destaca o corpus de textos que recolleu o capelán de Waruchiri F. de Ávila (s XVII). Durante a época colonial producíronse diversos esforzos de codificación gramatical e lexicográfica da lingua. Despois da independencia, a creatividade literaria continuou con autores que cultivaron sobre todo poesía lírica e, ocasionalmente, temas históricos. A súa situación de diglosia fai que a súa produción...

1. 1. Toque de campá, de máis de vinte badaladas, que se tocaba, sobre todo nas vilas, que indicaba a hora de retirarse á casa, despois do que ninguén podía saír polas rúas sen causa xustificada.

   2. Toque militar de silencio, á tardiña, nun cuartel ou nun campamento.

   3. toque de queda

      Aviso ou toque militar feito a unha hora determinada, en estado de guerra ou doutra situación xustificada, polo que se prohibe á poboación civil a circulación polas rúas.

2. Xogo infantil en que un dos xogadores ten que tocar a outro para que este apande no seu lugar.

3. ás escondidas.

1. de quedar.

2. Que ten pouca disposición ou desenvoltura.

1. Permanecer ou seguir nun lugar ou nunha situación determinada.

2. Pasar a certo estado ou situación tras unha acción ou suceso.

3. Coller alguén algo para si.

4. 1. Acordar algo dúas ou máis persoas.

   2. Adquirir alguén un compromiso. OBS: Emprégase seguido da prep de ou en máis infinitivo.

5. Producir algo certo efecto, xeralmente unha peza de roupa.

6. Ter algo como desenlace ou resultado final. OBS: Emprégase seguido da prep en.

7. Seguir habendo ou tendo algo.

8. Ser considerado dun determinado xeito. OBS: Adoita empregarse seguido da prep de ou por.

9. ...

1. quieto.

2. Que non fai ruído.

3. Moi silencioso.

DISTRITOS

Distrito de Nova York, EE UU, o máis grande en extensión, situado ao O de Long Island (180 km2; 2.229.379 h [2000]). Esténdese a través da illa, desde a unión do East River e Long Island Sound ao Océano Atlántico. A construción da ponte de Queensboro (1909) e do túnel viario e ferroviario de Long Island (1910) promoveu unha rápida expansión. É de carácter residencial e industrial, e nel están os aeroportos de La Guardia e o John F. Kennedy International.

PERSOEIRO

Escritor. Presidente da Asociación de Escritores Franceses (1965-1969), escribiu Un royaume sous la mer (1957, Premio da Académie Française), Un Breton bien tranquille (1978) e Les enfants de la mer (1980).