"An" (Contén)

1. Que se opón ao uso da enerxía ou das armas nucleares.

2. Todo aquilo que se relaciona coa defensa ou protección contra os efectos das radiacións nucleares. Comprende dende a construción de refuxios antiatómicos ata a protección do corpo con vestidos e máscaras especiais. Despois dunha explosión nuclear pódese detectar a presenza de actividade residual e proceder á súa descontaminación. As doses de radioactividade recibida están controladas por contadores Geiger.

PERSOEIRO

Rei de Siria (280-261). Fillo de Seleuco I, dedicouse a consolidar o reino herdado e fomentou o carácter divino da realeza. Fíxose chamar Soter (Swthr ‘Salvador’).

PERSOEIRO

Rei de Siria (261-246). Sucedeu ao seu pai Antíoco I. Tomou como segundo nome Teos (Theós < ϴ εός ‘Deus’), continuando coa tradición do carácter divino da monarquía que seu pai instaurara. Asinou un tratado contra o Exipto con Macedonia que non puido cumprir por morrer pouco despois.

PERSOEIRO

Rei de Siria (223-187). Fillo de Seleuco II, irmán e sucesor de Seleuco III. Ao comezar o seu reinado atopouse cun estado revolto e desfeito. Dirixiu persoalmente o goberno e o mando do exército e dominou Exipto, Bactriana, India e Partia, logo adoptou o título de Gran Rei, a semellanza dos emperadores persas. Coa axuda de Aníbal, que vivía na súa corte, enfrontouse a Roma, pero foi vencido en Grecia e tivo que asinar a Paz de Apamea, pola que renunciaba a todos os territorios ao O do Tauro e impoñíaselle un forte tributo. Isto levouno a saquear os tesouros dos templos, motivo polo que foi asasinado en Persia, preto de Susa.

PERSOEIRO

Rei de Siria (175-164). Fillo de Antíoco III, sucedeu a Seleuco IV. Os seus esforzos por helenizar o Oriente coa colonización de gregos en Xerusalén, Tarso e Ecbátana enfrontárono aos seus súbditos (revolta dos macabeos e liberación de Xerusalén).

PERSOEIRO

Rei de Siria (139 -129). Irmán de Demetrio II, tomou Xerusalén e aceptou a Xoán Hirca como Gran Sacerdote. Levou as súas tropas ata Mesopotamia e Media, onde morreu combatendo.

1. Relativo ou pertencente a Antioquía.

2. Natural ou habitante de Antioquía.

CAPITAIS

Capital do il de Hatay, Turquía, próxima ao río Orontes (137.200 h [1995]). Centro administrativo, comercial e agrícola dunha fértil área. Cidade da antiga Siria, fundada cara ao 301 a C por Seleuco Nicátor en memoria do seu pai Antíoco. A súa época de apoxeo foi o helenismo, particularmente durante o reinado de Antíoco III (242-187 a C). Cando Siria pasou a ser provincia romana (64 a C) foi o lugar de residencia do gobernador da provincia. Durante a época imperial romana mantivo unha grande importancia estratéxica, administrativa e económica, sendo un dos eixes do comercio con oriente xunto a Palmira, Damasco e Petra. Adriano embeleceuna con diversidade de monumentos e Diocleciano fíxoa sede dunha das dióceses de Oriente. Foi un dos primeiros e principais centros cristiáns (Patriarcado de Antioquía). Ocupada e destruída polo Emperador persa Cosroes I (538), AntioquÍa foi reconstruída por Xustiniano e chamada dende aquela Teópole. Conquistada...

DEPARTAMENTOS

Departamento de Colombia (63.612 km2; 4.919.619 h [1993]). A capital é Medellín. Situado á beira do mar Caribe, limita ao N co mar, ao L cos departamentos de Santander e Boyacá, ao S con Caldas e ao O con Chocó. O clima vese afectado pola circulación das masas de aire procedentes dos Océanos Atlántico e Pacífico, e os seus rexistros térmicos e pluviométricos vanse atenuando en función do factor altitude a medida que se penetra no interior. As elevadas precipitacións e a súa baixa latitude permiten o desenvolvemento dunha vexetación de selva húmida ecuatorial nos vales dos grandes ríos. Litoloxicamente amosa gran diversidade; está dominado por un gran batolito metamórfico de orixe precámbrica e paleozoica, e cun sector occidental composto por rocas sedimentarias e ígneas do mesozoico, outra meridional de rochas volcánicas, e depósitos cenozoicos nos vales fluviais. Dúas cordilleiras, a Central e a Occidental, atravesan o estado en dirección N-S. Ata a chegada dos españois durante...

CIDADES

Cidade mítica da Antigüidade fundada por Antíoco, asolagada por encantamento baixo a lagoa de Antela, na Limia. Podíanse oír as súas campás certas noites do ano, como a de san Xoán, Nadal e Epifanía. Segundo a tradición, a baixada no nivel das augas da lagoa deixaba ver as torres da cidade que se comunicarían cos castelos de Sandiás e A Pena a través dun subterráneo que gardaba tesouros agochados.

1. Que evita ou combate a oxidación.

2. Calquera composto que, engadido a unha substancia autooxidable, retarda ou inhibe a súa oxidación autocatílica ou autooxidación, producida polo osíxeno molecular da atmosfera a temperatura ambiente ou a temperaturas pouco elevadas. Son activos a baixas concentracións e con frecuencia son suficientes poucas partes por millón para inhibir a oxidación durante longos períodos. Co paso do tempo, sen embargo, o antioxidante acaba por consumirse e prodúcese a oxidación. Quimicamente os antioxidantes son moi diversos. Os tipos máis importantes son: as aminas aromáticas, os polifenois, alquifenois e amonifenois, e os compostos orgánicos de xofre. As súas aplicacións técnicas máis importantes son a protección do caucho, da gasolina e doutros derivados do petróleo, dos aceites e das graxas -comestibles ou non-, e dos plásticos (as súas propiedades mecánicas e eléctricas empeoran rapidamente ao oxidarse). No caso dos aceites e graxas alimentarias existe un estricto control sobre as substancias que...

3. Calquera substancia dotada de propiedades antioxidantes presente en produtos orgánicos naturais. Os máis potentes son os tocoferois, as lecitinas, o ácido ascórbico e os taninos.

1. Que evita ou combate o paludismo ou a malaria.

2. Medicamento ou axente que combate o paludismo. O tratamento inclúe dous tipos de fármacos: os esquizonticidas sanguíneos, que actúan sobre o parasito no interior dos eritrocitos, e os esquizonticidas hísticos, que destrúen o parasito no interior dos tecidos.