"García" (Contén)

PERSOEIRO

Veterinario. Foi xefe provincial de gandaría de Las Palmas (1967-70), director do Centro Nacional de Selección e Reprodución Animal de Galicia (1970-1985) e director xeral de produción agropecuaria e industrias agroalimentarias da Xunta de Galicia. Publicou Raza vacuna rubia gallega: Evolución, situación actual y perspectivas zootécnicas (1978) e Razas bovinas autóctonas de Galicia (1992). Foi nomeado Comendador de Número da Orden Civil do Mérito Agrícola (1981).

PERSOEIRO

Conde de Castela (995-1017), fillo e sucesor do conde García I. Aproveitou o comezo da decadencia cordobesa e chegou ata Córdoba (1009), e axudou a entronizar a Zawi ibn Zirī. A cambio da súa axuda recibiu importantes fortalezas na liña do Douro. Fortalecida a súa posición, conseguiu o recoñecemento da independencia de Castela respecto a León (1014).

GALICIA

Escritor. Foi xefe dos servizos de cultura da Deputación da Coruña. Colaborador del Instituto de Estudios Coruñeses José Cornide e de diversas publicacións, escribiu Una guía de Galicia: el arzobispo Rajoy y la vida local compostelana: siglo XVIII (1956), Siluetas y paisajes (1959), Ensayo sobre Finisterre: del atrio de Vilar de Donas a la cima del monte Nerio (1967) e La Coruña en seis rutas (1975). Académico da Real Academia de Bellas Artes Nuestra Señora del Rosario e correspondente da Real Academia Galega, recibiu a Encomienda de la Orden de Alfonso X el Sabio.

PERSOEIRO

Escritor. Membro do Sindicato de Dependientes e Comercio da CNT da Coruña, foi un dos fundadores do Partido Sindicalista e colaborou no seu voceiro Trabajo. Ao comezo da Guerra Civil, fuxiu a Portugal e Venezuela, onde se relacionou coa subdelegación da CNT e fundou o Lar Gallego, o Centro Gallego e a Casa de Galicia. Publicou Villardevós e O silencio redimido (1976), obra póstuma en que relata o seu camiño libertario no tempo inmediato á Guerra Civil.

GALICIA

Pintora, discípula de Josep María Fenollera. Innovou na súa obra con esquemas impresionistas e modernistas, como reacción á pintura tradicional de liña oficial, aínda que posteriormente se dedicou a escenas costumistas. Empregou unha paleta de grises, que cara á última época se caracterizou por unha maior luminosidade. Da súa obra destaca A bordadora (1907) e a Cea do campaneiro (1923). Foi profesora da Real Sociedade Económica de Amigos del País. Recibiu a medalla de Alfonso X el Sabio.

PERSOEIRO

Mestre. Desde 1922 realizou boa parte do seu exercicio profesional en distintos lugares da Mariña e destacou pola súa preocupación por dotar de base científica o seu labor pedagóxico, orientado por criterios decrolyanos e freinetianos. Promoveu a creación da publicación El Pequeño Escolar, que preparaban os mestres da Mariña Oriental durante o curso 1935-1936. No inicio da sublevación militar foi detido polas súas convicións republicanas, estivo encadeado cinco anos e dedicouse logo a distintos traballos, entre eles a docencia privada na cidade de Lugo. Escribiu Uno de tantos: cinco años a la sombra (1986). Foi o personaxe que inspirou o conto de Manuel Rivas “A lingua das bolboretas”, publicado na obra Que me queres amor? e levado ao cine en 1999.

PERSOEIRO

Nobre e funcionario, conde de Salvatierra e señor de Sobroso. Vicerrei de Nova España (1642-1648), dirixiu unha expedición a California con poucos resultados e fundou a cidade de Salvatierra (1647). Foi vicerrei de Perú (1655-1678).

GALICIA

Escritora e conferenciante. Foi columnista de El Correo Gallego e colaborou en El Progreso e en varias revistas. Publicou Viudas de vivos (1989), Buceando en el pasado (1990), Hijos del poder (1992), Ninguén suspira por ela (2000) e Escoitar o silencio (2003).

GALICIA

Xornalista e escritor. Foi subdirector de El Pueblo Gallego, onde en moitas ocasións asinaba os seus artigos como Vicus, director da revista Grial e do Anuario de Vigo, redactor xefe da Hoja del Lunes e colaborador de Vida Gallega. Escribiu os libros de poemas O muíño albeiro (1935), O amor, o mar, o vento e outros gozos (1938), Terra liñar (1947) e As dornas da preguiza (1963). Como narrador publicou o libro de relatos Historias do canizo (1979) e a novela Doutor Famiano (1988). Foi membro correspondente da Real Academia Galega e recibiu o Premio Nacional de Periodismo Octubre (1943), o Gran Premio de Vigo de Cinematografía (1960) e o Premio Ciudad de Vigo (1970).

GALICIA

Enxeñeiro agrónomo e político. Profesor de economía agraria na Universidade de Santiago de Compostela, foi director territorial do ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación (1987-1990). Deputado no Parlamento galego polo PSdG-PSOE (1989-2005), foi conselleiro de Agricultura, Gandaría e Montes (1987-1990).

GALICIA

Administrador solidario da Fábrica de Cerámica de Sargadelos. Pertence aos consellos de administración da Fábrica de Cerámicas do Castro e do Instituto Galego de Información e á Fundación Galicia-Empresa.

GALICIA

Relixioso dominicano. Predicou diversas misións en Galicia e fundou o convento da Orde de Santo Domingo en Padrón. Foi teólogo consultor no Concilio Vaticano I e escribiu diferentes haxiografías.

GALICIA

Político, xornalista e escritor. Emigrou a Uruguay e Arxentina, onde ocupou diversos cargos e colaborou en diversas publicacións. Regresou a Ferrol en 1860. En 1867 mercou a imprenta coruñesa de C. Míguez e trasladouna a Ferrol onde imprimiu diversos xornais, e fundou e dirixiu La Democracia. Presidente do comité do Partido Republicano Democrático, foi alcalde da cidade (1868). Participou na sublevación cantonal de 1872 e en 1873 foi elixido deputado por Ferrol. Coa Restauración estivo desterrado en Portugal e, expulsado, exiliouse en París ata 1877. Foi un dos fundadores do Ateneo Artístico (1879) e pertenceu á xunta que dirixiu a Escola de Artes e Oficios ferrolá. Das súas obras destacan Los Guaraníes (1861), Los Demócratas ou El Ángel de la libertad.

PERSOEIRO

Músico. Desenvolveu unha grande actividade como folclorista musical de Galicia e das súas obras destacan Adiós ríos, adiós fontes, Serenata Española e Como chove miudiño, ademais dun Quinteto para instrumentos de corda e unha suite. Foi tamén autor dun Himno Gallego sobre letra de Alfredo Brañas.

GALICIA

Escritor. Relacionado con diferentes escritores e políticos galeguistas, a súa obra poética inscríbese dentro das liñas modernistas de Ramón Cabanillas e Gonzalo López Abente, aínda que con algúns dos trazos vangardistas da obra de Manoel Antonio. Colaborou coas Irmandades da Fala e con diferentes publicacións, como Nós, A Nosa Terra e O Tío Marcos da Portela. Das súas obras destacan os poemarios Abrente (1922), onde se localizan algunhas características da estética de Cabanillas, Curros ou Pondal; e Da vella roseira (1925), en que mestura composicións de tradición popular con outras máis cultas; e o libro Da agra aberta (1956), en que inclúe contos e lendas populares. Foi membro do Instituto de Estudios Históricos do Miño e da Real Academia Galega.

PERSOEIRO

Pintor e retórico da arte. Formouse en Barcelona, onde participou na decoración do Palau da Generalitat. Como pintor ao óleo e debuxante tendeu progresivamente ao esencialismo, e acusou unha influencia futurista. Residiu en Nova York (1920-1922) e en París (1926-1932), desde onde realizou unha salientable tarefa de aglutinador de artistas de vangarda organizando a exhibición da obra de pintores rexeitados polo Salon d´Automne (1926) e do grupo abstracto Cercle et Carré. Formou parte tamén do grupo Abstraction-Création. En Madrid (1932-1934), impulsou a formación do Grupo de Arte Construtivo. En París a súa pintura desprendeuse do primitivismo e dun esquematismo de raíz cubista para combinar as formas xeométricas coas alusións á realidade virtual, concepto plástico que chamou construtivismo ou universalismo construtivo e que continuou aplicando ata o remate da súa vida. De novo en Montevideo, difundiu os principios teóricos da súa última modalidade pitórica. Escribiu Historia de mi vida...

GALICIA

Compositor. Membro fundador da Asociación Galega de Compositores (1987), foi secretario da mesma entre 1988 e 1999. Realizou obras para piano, música de cámara e sinfónica. Das súas composicións destacan Aparición en la distancia secreta, Al fondo del espejo en la noche e Julieta en sueños (2003).