"Oria" (Contén)

1. 1. [cal] Unidade de cantidade de calor, desaconsellada polo SI. Definiuse orixinariamente como a cantidade de calor necesaria para aumentar a temperatura dun gramo de auga destilada de 14,5°C a 15,5°C, a presión atmosférica normal constante. De acordo co principio de conservación de enerxía, prefírese definila en unidades de traballo; así, existe a caloría termoquímica, 1 cal th = 4,184 J (1948), a caloría a 15°C ou caloría propiamente dita, 1 cal 15 = 4,168 J (1950), e a caloría IT ou a caloría de táboas internacionais, 1 cal<J>IT</J> = 4,1868 J (1956). Ten como múltiplos a gran caloría ou quilocaloría, 1 kcal = 10 3 cal, e a termia, 1 th = 10 6 cal.

   2. caloría gramo/pequena caloría

      Caloría, especialmente en oposición a gran caloría.

   3. gran caloría

      quilocaloría.

2. Unidade empregada para indicar a cantidade de calor liberada polos alimentos durante os procesos de oxidación. Aínda que o seu uso está moi estendido, o SI aconsella substituíla polo joule (1 J = 0,239 cal); en nutrición utilízanse principalmente os múltiplos quilojoule (kJ) e megajoule (MJ). O sistema SI recomenda tamén substituír o termo calórico e os seus derivados por enerxético e derivados.

GALICIA

Actriz. Debutou en 1962 como presentadora no programa televisivo Escala en Hi-Fi e participou en Cancionero e Nuestra guitarra. Debutou no cine en 1965 con Megatón Ye-ye, de Jesús Yagüe, e nas coproducións El salvaje Kurdistán e El ataque de los Kurdos, ambas as dúas de Franz J. Gottlieb, El proscrito del río Colorado, de Mary Dexter, e en El Primer Cuartel, de Ignacio F. Iquino. Tamén colaborou en varias producións españolas: na televisión, en La última batalla (1969), de Paulino R. Díaz; no cine, en Soltera y madre en la vida (1969) e De profesión sus labores (1970), de Javier Aguirre, Tibetana (1970), de John Peyser, e en La Lola dicen que no vive sola (1970), de Jaime de Armiñán.

PERSOEIRO

Filósofa e política. Catedrática de Ética na Universitat Autònoma de Barcelona. En 1993 foi elixida senadora polo PSOE-PSC por Barcelona. En 1996 abandonou a vida política. Entre as súas obras destacan: Pragmática del lenguaje y filosofía analítica (1976), La imaginación ética (1983), Ética, retórica y política (1988), Virtudes públicas (1990), El malestar de la vida pública (1996), Paradoxes de l’individualisme (Paradoxos do individualismo, 1996), El siglo de las mujeres (1999) e Cómo educar a los hijos (2000).

1. Festa da purificación da Virxe María. OBS: Normalmente escríbese en maiúsculas e tamén se denomina Día das Candeas.

2. Planta herbácea da familia das sileníceas.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Almería, Andalucía, drenado polo río Almanzora, augas arriba da súa confluencia co torrente de Albox (3.357 h [1996]). O relevo é montañoso, con barrancos e chairas formando pequenas terrazas. Aproveita as augas do río para o rego. Posúe unha economía agrícola onde os cultivos principais son a viña e as árbores froiteiras. Tamén posúe minas de ferro como a de Numancia. A escasa industria, céntrase no traballo do mármore.

GALICIA

Historiadora da arte. Licenciada en Filosofía e Letras e doutora en Arte, foi directora da escola de artes aplicadas e oficios artísticos Ramón Falcón de Lugo e profesora de arte e directora do departamento de Historia da Arte e Xeografía da facultade de Humanidades da Universidade de Vigo, da que foi decana. Foi comisaria das exposicións Julia Minguillón: período de 1934-1964 (1991), Olga Reinoso (1993) e Luís Seoane: pinturas, debuxos e gravados, 1932-1979 (1999). Ademais de numerosos artigos sobre arquitectura e transformacións urbanas, e sobre diversos artistas galegos (Camilo Díaz Baliño ou Arturo Souto), publicou as obras: La ilustración en la revista Nós (1983), Julia Minguillón (1984), Os castelaos de Ourense (1985), Antonio Failde (1986), La transformación de una ciudad: Orense (1995) e El santuario de Nuestra Señora de las Ermitas (1996), xunto con Antonio Bonet Correa. É membro da Real Academia de Bellas Artes de San Fernando e da Real Academia Gallega de Bellas Artes...

GALICIA

Actriz, filla de Santiago Casares Quiroga. En 1939 exiliouse a Francia onde comezou a súa carreira de actriz. Foi considerada como un dos modelos máis destacados do mundo intelectual francés dos anos cincuenta e sesenta, sobre todo pola súa vinculación cos autores máis representativos do momento, en especial a súa relación con Albert Camus. Protagonizou, entre outros, os espectáculos teatrais Seis personaxes en busca de autor, de Pirandello; Yerma, de Federico G. Lorca, baixo a dirección de Margarita Xirgu; Os biombos, de Jean Genet; e Le diable et le bon Dieu (O diaño e o bo Deus, 1951), de J. P. Sartre. Colaborou con Albert Camus na tradución ao francés de pezas do teatro clásico español e estreou varias das súas obras. Traballou na Comédie Française (1952-1954) e posteriormente no Théâtre National Populaire. Despois de 1975 interpretou ocasionalmente algúns papeis en España. Participou tamén en diversos filmes, como Les enfants du paradis (Os nenos...

CIDADES

Cidade da provincia de Nápoles, na Campania, Italia, situada a 6 km ao N da capital (84.113 h [1996]). Tradicional centro agrícola, converteuse nun núcleo de industria diversificada, acompañado da expansión das áreas residenciais obreiras.