"IBE" (Contén)

LIÑAXES

Liñaxe de orixe galega que trae por armas, en campo de azul, unha árbore de sinople, deitada de catro cunchas de vieira de ouro, dúas en cada flanco, colocadas en pau. Outro trae, en campo de azul, unha banda de ouro, acompañada de dous crecentes de prata, ranversados, un no alto e outro no baixo. Outro, en campo de prata, unha cruz cóncava, de sinople.

PERSOEIRO

Rei de Austrasia ou Metz (534-548), fillo e sucesor de Teodorico I. En 534 conquistou Bourgogne cos seus tíos Xildeberto I e Clotario I, e compartiu con eles o seu dominio. En 539 pasou a Italia onde venceu os gregos e os godos.

RIOS

Río de Italia de 405 km de lonxitude que pertence á conca tirrénica. Nace nos Apeninos centrais (Monte Fumaiolo), atravesa de N a S Umbria, pasa por Perugia e no seu curso baixo rega Lacio e Roma, e preto do mar divídese en dous brazos. O esquerdo, denominado Fiumara, desemboca preto de Ostia; o da dereita forma unha canle navegable que ten o nome de Fiumicino. Denominado Albula en época moi antiga, os romanos déronlle o de Tiberis, en poesía, e Thybris como divindade relixiosa. A pesar de ser de navegación difícil, foi unha vía importante para o comercio. Na Idade Media e durante o Renacemento fíxose lendario pola multitude de corpos de asasinatos que enguliu en Roma.

CAPITAIS

Capital do ma ḥ oz Setentrional, Galilea, Israel (37.300 h [1997]). Situada na ribeira occidental do lago de Tiberíades, foi fundada por Herodes Antipas (26?) en honor de Tiberio. Prohibida aos xudeus -era impura polo feito de estar construída sobre un cemiterio-, estes non entraron ata despois da destrución de Xerusalén (70). Conquistada por árabes (637) e croatas (1099), Solimán I entregouna a J. Hannassi en 1566.

LAGOS

Lago de Galilea, formado polo río Xordán, denominado tamén mar de Galilea ou lago de Xenesaret (144 km2). Situado a 250 m baixo o nivel do mar, na súa ribeira destacan as poboacións costeiras de Cafarnaum, Betsaida, Magdala e Tiberíades, que foron escenario de numerosos episodios da vida de Xesús.

1. Relativo ou pertencente ao río Tíber, aos territorios do seu contorno ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante dos territorios do contorno do río Tíber.

PERSOEIRO

Emperador de Oriente (572-582). Membro da dinastía de Xustiniano, foi adoptado como fillo por Xustino II, que o nomeou césar en 574. Consagrado emperador, ao tempo que consolidaba a situación interna do estado, derrotou os persas (578-581) e conseguiu ampliar as fronteiras do Imperio.

PERSOEIRO

Emperador de Oriente (698-705). Militar alleo á dinastía reinante, ocupou o trono durante o exilio de Xustiniano II. Loitou contra os árabes, que ameazaban as fronteiras do Imperio, e contra o propio Xustiniano II, que lle deu morte e que conseguiu recuperar o poder.

PERSOEIRO

Emperador romano (14 a C-37 d C), fillo de Claudio Nerón e de Livia. Tribuno militar en Hispania (26 d C), cumpriu misións en Armenia, Galia, os Alpes, Panonia e Dalmacia. No 7 a C obtivo un segundo consulado e ao ano seguinte acadou a potestade tribunicia por cinco anos. Despois da morte de Augusto (14 d C), que o fixera casar (12 a C) coa súa filla Xulia, que o adoptara (4 d C) e que o obrigara a adoptar a Xulio César Xermánico, o Senado cedeulle todos os poderes. O imperio prosperou baixo a súa administración, asesorada por Salustio Crispo pero, coa morte do seu sobriño Xermánico, do seu fillo Druso, e co traspaso de Salustio (20 d C), o seu goberno sufriu un cambio radical, caracterizado polo terror. En 26 a C retirouse da vida política. Foi sucedido por Calígula.

PERSOEIRO

Pintor e escritor italiano. Coñecido como Filippo de Pisis, aproximouse á pintura veneciana e á de Maurice Utrillo. Realizou naturezas mortas ante unha paisaxe mariña. Destacan La grande conchiglia (1927), Rose per terra (1938) ou Ritratto di Allegro (1940). De formación humanista, foi autor de La Pittura Moderna (1918).

MACIZO

Macizo montañoso de África sahariana, situado ao N de Chad e que se estende tamén polo S de Libia e por un pequeno sector do NL de Níxer. Acada 3.415 m no monte Emi Koussi, altitude máxima do Sáhara. Ten algúns sectores esteparios e algúns oasis na periferia.