"Ya" (Contén)

PERSOEIRO

Xenetista. Fixo numerosos estudos sobre o proceso de evolución das plantas, as propiedades xenéticas das novas especies e a variación dos cromosomas. Escribiu Chromosomal evolution in higher plants (1971).

PERSOEIRO

Política, filla de Ahmet Sukarno. Dirixente indonesia do Partai Demokrasi Indonesia Perjuangan (PDI-P), nacionalista e laico, foi vicepresidenta (1999-2001) e presidenta (2001-2004) de Indonesia, nomeada en substitución de A. Wahis, que foi destituído tras ser acusado de corrupción.

PERSOEIRO

Revolucionario e nacionalista chinés. Coñecido tamén como Sun Wen, en 1894 fundou a Asociación para a Restauración da China, ingresou na sociedade secreta das Tríades e foi a Occidente (1895). En Xapón fundou a Tongmenghui (Asociación da Alianza, 1905), que en 1912 transformou no Guomindang. En 1911 foi elixido presidente da república en Nanjing. Posteriormente constituíu en Shanghai, e despois en Cantón (1918), un goberno revolucionario que tiña como programa os Tres Principios do Pobo: nacionalismo, democracia e benestar social.

CAPITAIS

Capital da provincia de Xava Oriental, na illa de Xava, Indonesia (2.743.400 [1996]). Está situada na costa N da illa, na desembocadura do Surabaya, que toma o nome de Kali-Mas, no estreito de Madura. É a segunda cidade do país e un gran núcleo industrial.

PERSOEIRO

Caudillo bérber. Lugartenente de Mūsà ibn Nu ṣ ayr en Ifriqiya. Foi gobernador de Tánxer e dirixiu a expedición musulmá, en abril de 711, á Península Ibérica. Derrotou os visigodos na Batalla de Guadalete en xullo de 711 e proseguiu ata Toledo en 713 e, xunto con Mūsà ibn Nu ṣ ayr, máis cara ao N. Ao chegar a Zaragoza foi chamado polo califa de Damasco al-Walid.

CAPITAIS

Capital do megye de Komárom, Hungría (72.000 h [2000]). É un centro comercial e industrial ao NO de Budapest.

CAPITAIS

Capital do ma ḥ oz de Tel-Aviv, Israel (348.100 h [1998]). Situada na desembocadura do Yarkon, na costa mediterránea, é a cidade máis grande de Israel. Fundada en 1909 como vila independente da vila árabe de Yafō (Jaffa), englobouna en 1948. Nela concéntrase a metade da industria de Israel.

PERSOEIRO

Dalai Lama. Aos 4 anos foi identificado como a decimocuarta reencarnación do bodhisattva Avalokiteśvara e en 1940 foi proclamado soberano do Tibet e xefe das comunidades budistas do país. Durante a invasión chinesa de 1950 asinou o Acordo de Pequín que garantía a autonomía do Tibet (1951), pero tras a posterior ocupación chinesa viuse obrigado a refuxiarse no N da India. Recibiu o Premio Nobel da Paz en 1989 pola súa loita por atopar unha resolución pacífica ao conflito do Tibet e da súa falta de dereitos humanos.

RIOS

Río situado no Epiro, Grecia, que tras 112 km de percorrido desemboca no Mar Xónico, diante da illa de Corfú.

CIDADES

Cidade do ken de Yamaguchi, na illa de Honshū, Xapón, situada na badía de Tokuyama, no Seto-naikai (109.671 h [estim 1994]). Antiga cidade feudal, o establecemento dunha estación de subministración de carbón para barcos en 1904 foi seguido dunha rápida expansión industrial.

CIDADES

Cidade do ken de Ōsaka, na illa de Honshū, Xapón, situado na ribeira esquerda do río Ishi, 20 km ao SL de Ōsaka (119. 363 h [estim 1994]).

PERSOEIRO

Motociclista. Foi campión do mundo de 50 cc, con Bultaco, en 1978 e 1981. Sufriu un grave accidente en 1984 que o afastou da competición.

CAPITAIS

Capital do ken homónimo, situada na illa de Honshū, Xapón (325.790 h [1997]). Ten industria metalúrxica, siderúrxica, química e de construción de maquinaria.