"Bié" (Contén)

CIDADES

Cidade do land de Renania do Norte-Westfalia, Alemaña, situada nas estribacións da selva de Teutoburg (323.223 h [1998]). Dominada pola Sparrenburg (residencia dos condes de Ravensberg), é un centro tradicional da industria téxtil do liño, que coa posterior introdución dos tecidos de algodón e seda acadou un maior grao de desenvolvemento. A diversificación industrial estendeuse aos sectores papeleiro e de embalaxes. Tamén, dende 1966, é sede dun centro de ensino superior, a Ostwetfalen Universität (Universidade da Westfalia Oriental). Fundada no 1214, a finais do s XIII entrou a formar parte da Liga Hanseática. En 1346 pasou ao dominio dos duques de Jüllich e no 1647 ao elector de Brandenburgo. Durante a Segunda Guerra Mundial (1939-1945) sufriu con intensidade os bombardeos da aviación aliada, especialmente británica e norteamericana.

CAPITAIS

Capital da provincia homónima, no Piemonte, Italia, á beira do río Cervo (47.645 h [1991]). É o principal centro italiano da industria téxtil da la. Tamén fabrica maquinaria e tecidos de algodón. Coñecida co nome de Bugella, as primeiras referencias documentais datan de 826, cando era feudo do conde de Provenza. Desde o s X ata 1377 a cidade permaneceu baixo o dominio dos bispos de Vercelli. No 1379 pasou aos condes de Savoia. No s XVI foi ocupada sucesivamente por franceses e españois, ata que pola Paz de Cateau-Cambrésis foi restituída a Savoia.

ENTRADA LARGA

Estado da Europa oriental, tamén coñecido como a Rusia Branca. Limita ao NL e ao L con Rusia, ao S con Ucraína, ao O con Polonia e ao NO con Lituania e Letonia (208.000 km2; 10.401.784 h [estim 1999]). Esténdese entre os 56° e os 51° de latitude N e os 23° e 32° de lonxitude L. A capital é Minsk.
Xeografía física

Relevo e xeoloxía
O país ocupa unha depresión herciniana encadrada entre aliñamentos cristalinos. A forma de relevo máis usual son as chairas e as ondulacións provocadas polas glaciacións cuaternarias (morrenas e incisións glaciais). En xeral, pódense distinguir tres áreas: ao N, na conca do Dvina, hai unha área palustre interrompida por outeiros; no centro, e en dirección NL-SO, esténdese unha liña de pequenos cumios, a Belorusskaja Gr’ada, na que está a altitude máxima do país, o monte Majak, 356 m; ao S, na Polesia (Polesje), esténdense vastas áreas pantanosas, as máis...

1. Relativo ou pertencente a Bielorrusia, aos seus habitantes ou á súa lingua.

2. Natural ou habitante de Bielorrusia.

3. Lingua eslava setentrional que xunto co ruso se fala en Bielorrusia e nas zonas veciñas. Presenta características de transición entre o ucraíno e o polaco. Ten uns dez millóns de falantes. Escribíase en alfabeto cirílico e o moderno estándar baséase no dialecto da capital.

4. Literatura escrita en lingua bielorrusa. As primeiras manifestacións remóntanse aos ss XI e XII (Evanxeo de Turov), pero non se desenvolveu ata os ss XIII e XIV, cando o gran ducado de Lituania adoptou a lingua de Bielorrusia como oficial. A incorporación a Polonia (1569) comportou un achegamento a Rusia e unha defensa da relixión ortodoxa que produciu obras como o Reč’ Meleški (Discurso de Melešta). Malia todo, coa progresiva “polonización” das clases elevadas, durante os ss XVII e XVIII, a produción reduciuse á literatura popular de transmisión oral. Despois da incorporación a Rusia, iniciouse un movemento romántico, pero non foi ata o remate do s XIX cando se afirmou a tradición literaria. Estimulada polos acontecementos de 1905 e pola revolución do 1917, a produción literaria ampliouse a todos os xéneros, e xurdiron escritores como Janka Kupala (1882-1942), Jakub Kolas (1882-1956) e Zmitrok B’adul’a (1886-1941), entre outros. Despois da Segunda Guerra...

PERSOEIRO

Xurisconsulto arxentino. Profesor de Dereito Administrativo na Universidade de Bos Aires desde 1924, agás o período 1952-1955, no que foi separado da cátedra polas súas opinións políticas. É autor de obras como Ciencia de la administración e Derecho administrativo y legislación administrativa argentina, que tiveron influencia en Europa.

PERSOEIRO

Cronista e poeta polaco. Escribiu Kronika wszystkiego świata (Crónica do mundo enteiro, 1551), primeira crónica en lingua polaca.

CIDADES

Cidade do voivodat homónimo, Polonia (180.700 h [1996]), constituída no 1950 pola unión das cidades de Bielsko e Biala Krakowskie.

SEMANARIOS

Semanario voceiro da Agrupación Socialista de Ferrol e “Defensor de los trabajadores y del pueblo en general”, que saíu á luz en Nadal de 1900. O seu nacemento semella responder á visita de Pablo Iglesias á cidade e coincide co auxe do obreirismo socialista na bisbarra. Desapareceu en marzo de 1902, logo de diversas suspensións gobernativas. Foi substituído, como voceiro da Agrupación, por La Antorcha Social.

SEMANARIOS

Semanario de Marín que apareceu nos primeiros meses de 1902. Desapareceu en 1904. A intención principal desta publicación de talante católico era combater a El Marinense, periódico anticlerical.

CAPITAIS

Capital da provincia de Dong Nai, Vietnam, no delta do Mekong (97.094 h [1992]). Situada a 30 km ao NL de Hô Chi Minh, na marxe esquerda do Song Dong Nai, é unha das cidades máis antigas da Cochinchina. Experimentou unha forte expansión industrial, que combina con actividades tradicionais como a industria da cerámica e da pedra para a construción. A industria siderometalúrxica instalada por iniciativa estatal propiciou o desenvolvemento dun contorno favorable para a implantación doutros sectores, como o dos electrodomésticos (baterías, aparatos de vídeo, radio e televisión, frigoríficos, etc), nos que o capital coreano, xaponés e norteamericano ten unha importante presencia.

1. Relativo ou pertencente a un bienio ou ao que dura este período.

2. 1. Que se repite cada dous anos.

   2. Aplícase ás plantas monocárpicas, cun ciclo vexetativo que dura dous anos: no primeiro xermola a semente, desenvólvense os órganos vexetativos e acumúlanse reservas; e no segundo a planta florece e dá froito.

   3. Manifestación que ten lugar cada dous anos en forma de exposición de diversas artes plásticas. As principais son as de Venecia, São Paulo e París. A Bienal de Venecia foi instituída no 1895 coa finalidade de comparar as direccións estéticas dos diferentes países e de enriquecer o coñecemento dos artistas novos. Esta intención foi desfigurada na época fascista e, despois dunha interrupción de seis anos causada pola guerra, retomou a súa actividade no 1948, transformada coa intención de descubrir novos talentos e novas tendencias e, ao mesmo tempo, presentar interesantes retrospectivas. En 1968 foi sabotada por moitos artistas de tendencia progresista que a acusaban de estar mediatizada polo poder oficial. A Bienal de São Paulo foi instituída no 1951 por Francisco Matarazzo Sobrinho e estaba pensada para centrar alternativamente en América, os anos impares, a manifestación que nos anos pares tiña lugar en Venecia. En 1969 tamén foi obxecto dunha abstención por parte da arte progresista como...

1. Período temporal de dous anos.

2. Incremento económico dun salario por cada dous anos de servizo activo.