"Saa" (Contén)

RIOS

Río situado en Europa Central, afluente pola dereita do Moselle (240 km). Nace nos Vosgos.

PERSOEIRO

Escritor. Coñecido como narrador e poeta lírico, da súa obra destacan Novellen aus Österreich (Contos de Austria, 1877) e os poemas Wiener Elegien (Elexías vienesas, 1893).

CAPITAIS

Capital do land de Saarland, Alemaña, situada a ambas as dúas ribeiras do río Saar (183.836 h [2000]). É un importante centro industrial de siderurxia, metalurxia e maquinaria e un centro cultural con escolas técnicas, museos e bibliotecas.

ILLAS

Illa situada no Mar Báltico, diante do golfo de Rīga, que pertencente a Estonia (2.714 km2).

PERSOEIRO

Arquitecto finlandés, fillo de G. E. Saarinen. Instalouse en EE UU co seu pai (1923), con quen colaborou, e naturalizouse estadounidense. No Technical Center da General Motors, en Warren (1951-1957), utillizou un formulismo racionalista, pero en obras posteriores non puido afastarse de connotacións manieristas e historicistas medievais, como nas residencias para estudantes da University of Pennsylvania (1957-1960), a embaixada de EE UU en Londres (1955-1960) e os colleges da Yale University. Realizou tamén as terminais da TWA, no aeroporto Idlewild (actual John F. Kennedy) de Nova York (1956-1962), e do aeroporto Dulles de Washington (1961- 1962).

PERSOEIRO

Arquitecto finlandés, pai de E. Saarinen. Estudou pintura e arquitectura, e en 1896 asociouse con H. Gasellins e A. Lindgren. Foi autor da estación de tren de Helsinqui (1904-1914) e do proxecto para o edificio do Chicago Tribune (1922), que lle abriu as portas a EE UU, onde se instalou en 1923. Foi profesor na University of Michigan e director (1923-1948) da Cranbrook Academy of Art, para a que construíu diversos edificios. En 1938, asociado co seu fillo, superou a influencia medieval e realizou unha arquitectura máis racionalista, como o Music Hall de Buffalo (1938) e a Christ Lutherian Church de Minneapolis (1949-1950). Colaborou no proxecto do centro técnico da General Motors, en Detroit (1949), que acabou o seu fillo.

PARROQUIA

Parroquia do concello de Begonte baixo a advocación santa María.

PERSOEIRO

Escultor. Formouse no Santa Monica College Art Department de Los Angeles (1984-1988) e, pensionado pola Deputación da Coruña, ampliou estudos de escultura monumental en exteriores na Syracuse University (1992-1993). Das súas obras destacan Blizardo diablo no Stone Quarry Hill Art Park de Cazenovic (New York, 1993) e Deifo, no Paseo Marítimo de Ézaro (1995).

PERSOEIRO

Escritor. Secretario do cardeal Gaspar de Borja e de Velasco, foi ministro en Baviera. Como historiador publicou a inacabada Corona gótica, castellana y austríaca (1648). Das súas obras destacan Empresas políticas o Idea de un príncipe político-cristiano representada en cien empresas (1640) e La República literaria (1655), tratado de crítica en forma de soño alegórico.

PERSOEIRO

Historiador. Doutor en Xeografía e Historia e catedrático de Historia Moderna na Universidade de Santiago de Compostela, realizou estudos sobre a Galicia agraria na Idade Moderna. Membro do Instituto de Estudios Galegos Padre Sarmiento, das súas obras destacan Economía rural antigua en la montaña lucense. El concejo de Burón (1979), Economía, política y sociedad en Galicia. La provincia de Mondoñedo: 1480-1830 (1985), A vida cotiá en Galicia de 1550 a 1850 (1992), A facenda real na Galicia do Antigo Réxime: as rendas provinciais (1993), Das casas de morada ao monte comunal (1996), Señoríos y comunidades campesinas: aportaciones a la historia rural de la España moderna (2003) e, con H. Sobrado, El siglo de las luces: cultura y vida cotidiana (2004). Recibiu o Premio Nacional de la Crítica (1993 e 1999).

PERSOEIRO

Político e xurista arxentino, bisneto de Cornelio Saavedra. Foi ministro de Instrución Pública e de Xustiza (1915) e de Asuntos Exteriores (1932-1938) no goberno radical de Agustín Justo. Mellorou as relacións con Brasil e substituíu a influencia británica pola estadounidense. Presidiu a Asemblea da Sociedade de Nacións (1936). Recibiu o Premio Nobel da Paz (1936).

PERSOEIRO

Escritor. Das súas obras destacan El poema lustral (1923), El Astete en verso (1925), Más lirismos y original letanía lanfreana (1946), Opúsculo raro (1946) e Atando cabos, largando cables... y desplegando velas (1946).

GALICIA

Político e militar. Pertenceu á Unión Liberal, foi deputado polo distrito de Pontedeume (1858-1865) e pola sección da Coruña (1865-1966), e director xeral de Obras Públicas (1864). Alcanzou o grao de coronel de infantaría e dedicouse aos estudos sobre fabricación de armas e aparatos xeodésicos. Escribiu Descripción de algunos instrumentos de Geodesia y Topografía (1853), Progresos de la Geodesia (1862) e Estudio de fortificación: atrincheramiento de campaña (1864). Foi membro da Real Academia de Ciencias (1862) e foi elixido académico da Real Academia Española (1867), aínda que non chegou a ingresar.

GALICIA

Deseñador gráfico. Licenciado en Filoloxía Románica, iniciou o seu labor profesional creando logotipos, carteis e folletos para diversas empresas. Ademais, colaborou con diversos medios de comunicación, como os xornais El Correo Gallego e La Voz de Galicia, e na televisión con TVE e TVG. Por outra banda, ilustrou diversos libros para editoriais como Galaxia e Edicións Xerais de Galicia. Parte do seu traballo está exposto no Museo do Humor de Fene.

PERSOEIRO

Dramaturgo e poeta, duque de Rivas. Liberal, fuxiu a Londres (1823), Italia (1825) e Malta. Amnistiado en 1834, volveuse conservador e tivo que fuxir novamente (1837). Foi embaixador en Nápoles e París, e presidente do Consello do Estado (1863). Nas primeiras obras evidenciou influencias neoclásicas, pero os contactos que mantivo durante os seus exilios, sobre todo en Malta, convertérono nun romántico apaixonado. Das súas obras destacan a obra poética El Moro Expósito (1834) e Don Álvaro, o la fuerza del sino (1835), unha das obras clave do teatro romántico.

PERSOEIRO

Escritor de orixe galega. Foi autor dun Memorial (1674) onde se recolle unha Relación, en prosa, sobre a morte do mariscal Pedro Pardo de Cela, e 54 versos do Cantar del Mariscal, unha das dúas únicas versións que se conservan desta obra.

PERSOEIRO

Dominicano de orixe galega. Tomou os hábitos no convento de San Esteban de Salamanca e foi predicador xeral (1512) e provincial de España (1526). Definidor nos Capítulos Xerais da súa orde (1523, 1531 e 1536), foi prior do convento salmantino.

PERSOEIRO

Independentista arxentino. Defendeu Montevideo e Bos Aires dos ataques británicos e axudou ao vicerrei Santiago de Liniers Bremond na revolta de 1809. Participou nos feitos de maio de 1810, declarou vacante o vicerreinado do Río de la Plata e convocou unha xunta gobernativa da que foi nomeado presidente. Foi derrocado polo xeneral Juan Martín de Pueyrredón. Rehabilitado polo Congreso de Tucumán (1816), foi presidente do Estado Maior e en 1821 retirouse da vida política.