"Az" (Contén)

CIDADES

Cidade xónica de Asia Menor, na costa sur de Esmirna. Forma parte da Confederación Xónica e foi unha activa colonizadora (Abdera, Fanagorea e Tanais).

1. Elemento do arnés que protexía o corpo. Nos ss XIII e XIV designaba as defensas do corpo, ás veces con dúas pezas, unha para o peito e outra para o dorso, con manga e gorgueira compostas dunha cuberta superior de coiro, de onde provén o nome de coiraza, enriba de tres teas de cánabo, que levan no interior imbricadas placas de ferro, fixadas cada unha con tres cravos. O conxunto revestíase con seda. A partir do s XV continuouse dando o nome de coiraza ás placas, defensas do peito ou das costas, de ferro ou de aceiro, ás veces forradas de ricas teas.

2. Revestimento formado por pranchas de ferro ou de aceiro que protexe a carrocería de certos vehículos ou barcos de guerra que levan blindaxe.

3. Cuberta dura que protexe externamente o corpo de certos animais, como as tartarugas.

4. Capa dura que se presenta na superficie dalgúns solos de países intertropicais. A súa formación débese á concentración de hidróxidos de ferro e aluminio. Tamén se denomina laterita.

5. Revestimento protector dos cables eléctricos constituído por unha cuberta metálica continua e flexible.

6. Cousa sen entidade física que protexe de algo. Ex: Utilizou a súa posición como unha coiraza diante dos compañeiros.

7. Revestimento que protexía as antas megalíticas para resaltar a súa monumentalidade, debido a que marcaba dun xeito rotundo a oposición entre o espazo arquitectónico (a mámoa) e o natural (a paisaxe). Formado por pedras de tamaño regular, impedía a destrución da masa tumular. Posiblemente cubrise todo o conxunto tumular agás a lousa de cubrición da anta.

GALICIA

Actriz e pintora, filla de María Antonia Dans Boado. Coñecida como Rosalía Dans, estudiou arte dramática. No eido da pintura realizou exposicións na Coruña e Madrid, e participou en mostras colectivas como a I Mostra Unión Fenosa (1989). Participou na serie Los gozos y las sombras (1981), de R. Moreno Alba; interveu tamén en varias curtametraxes e nos filmes La gran comedia (1986), de Juan Pinzás, e Gallego (1987), de M. Octavio Gómez.

GALICIA

Xornalista. Exerceu a súa actividade profesional como correspondente do xornal Pueblo en Londres e como delegado da axencia EFE en Londres, Moscova e Nova York. Investigou a obra de diversos escritores galegos, entre eles, Lamas Carvajal e Curros Enríquez. Publicou o artigo “El Argot en la novela”, na revista Ínsula, e os ensaios A Virxe do Cristal e A Bretaña de Renán. Recibiu o premio dos Xogos Florais da Mariña pola súa poesía Cantigas do mar do Ferrol.

PERSOEIRO

Mestre galego. Emigrado a Uruguay, foi director dunha escola en Montevideo. Ademais dedicouse ao ensino de xordos e, no 1884, propuxo a creación de colexios específicos para a súa educación. No 1891 resolveuse a creación dunha clase especial para xordos no colexio que dirixía.

GALICIA

Pintor. En 1717 traballou no mosteiro franciscano de Santo Antonio de Herbón onde pintou o altar maior e os catro colaterais, á parte doutras obras menores. En 1742 documéntase de novo a súa presenza en Padrón, onde realizou o retablo maior de Seira (Sorribas).

PERSOEIRO

Escritor colombiano. Estudiou en Bogotá e residiu en La Habana, París e Barcelona. Da súa produción destacan os relatos El verano también moja las espaldas (1966) e Biografía del desarraigo (1974); as novelas Crónica de tiempo muerto (1975), Todo o nada (1980) e Tal como el fuego fatuo (1986); e o ensaio Textos al margen (1978).

PUBLICACIÓNS

Publicación en galego que comezou a editarse na comarca do Morrazo no ano 1996, primeiro como quincenario e a partir do ano 2001 mensualmente. Pertenceu inicialmente ao grupo de comunicación Filmagal, ata que en maio de 2001 pasou a mans da empresa La Capital, editora de El Ideal Gallego, Diario de Arousa, Deporte Campeón e Diario de Ferrol. Dirixida por Antón Xil Alcántara e coordinada por Carlos Fuentes, conta cun consello de redacción formado por Iria Santaclara, Raquel Rey e Afonso Fernández. Contén información de carácter xeral que abrangue os concellos de Cangas, Moaña, Bueu e Marín. Insire unha sección dedicada a cada concello e, ademais, os apartados “Opinión”, “Deportes”, “Cultura”, “Servicio Galego de Colocación” e “Breves”. Inclúe tamén reportaxes de actualidade e diversos especiais dedicados ao mundo do motor, do fogar e da construción, entre outros.