"AND" (Contén)

PERSOEIRO

Emperador da India (321?-296 a C). Xeneral da dinastía dos Nanda que, despois de derrocar o rei Mahāpadma Nanda de Magadha, fundou o Imperio Maurya. Estendeu os seus dominios polo N da India, co que iniciou o gran imperio que continuaron Bindusāra e Aśoka o Grande. Derrotou a Seleuco I Nicátor, que pretendía recuperar os territorios que conquistara Alexandre o Grande no val do Indo, e asinaron un tratado de paz (305 a C). Estableceu a capital en Pā ṭ aliputra.

CIDADES

Cidade do estado de Mahārāshtra, na India (225.841 h [1991]), situada ao S de Nāgpur.

PERSOEIRO

Astrofísico indio. Estudiou as estrelas ananas brancas e determinou a súa masa máxima (límite de Chandrasekhhar) e tamén a do núcleo de helio dunha estrela (límite de Chandrasekhar-Schönberg). Investigou tamén sobre a transferencia de enerxía por radiación e convección ás atmosferas estelares, e a polarización da luz emitida por determinadas estrelas. Recibiu, xunto con W. Fowler, o Premio Nobel de Física en 1983. Entre as súas obras, cómpre destacar An Introdution to the Study of Stellar Struture (Unha introdución ao estudo da estrutura estelar, 1939) e The Mathematical Theory of Black Holes (A teoría matemática dos buracos negros, 1983).

PARROQUIA

Parroquia do concello de Chandrexa de Queixa baixo a advocación de san Pedro.

PARROQUIA

Parroquia do concello de Parada de Sil baixo a advocación de santa María.

GALICIA

Concello da Terra de Trives, situado na provincia de Ourense no SL da Comunidade Autónoma de Galicia. Limita ao N cos concellos de Castro Caldelas (comarca de Terra de Caldelas) e San Xoan de Río, ao L cos da Pobra de Trives e Manzaneda (Terra de Trives) ao S cos de Vilariño de Conso (Viana) e Laza (Verín), e ao O co de Montederramo (Terra de Caldelas). Abrangue unha superficie de 171,8 km 2 cunha poboación de 719 h (2007), distribuídos nas parroquias de Cadeliña, O Candedo, Casteligo, Casteloais, Celeiro, Chandrexa, Chaveán, Drados, Fitoiro, Fonteita, Forcadas, Parada Seca, Parafita, Queixa, Rabal, Requeixo, San Cristovo e Vilar. A capital municipal é o Lugar de Celeiros, na parroquia homónima, situada a 42° 18’ de latitude N e 7° 23’ de lonxitude O, 172 km ao SL de Santiago de Compostela e 67 km ao L de Ourense. Está adscrito ao partido xudicial de Pobra de Trives, á provincia de Ourense e ás dioceses de Astorga e Ourense.
Xeografía física
O termo...

ENCORO

Encoro sobre a cabeceira do río Navea, afluente do Bibei, provocado pola presa situada no límite entre as parroquias de Casteloais e Celeiros. Formado na confluencia dos regos de San Fiz e de Queixa co río Grande, baña ademais das parroquias xa citadas, as de Chandrexa, Vilar e O Candedo. A presa construíuse en 1953 e a súa finalidade é fundamentalmente o aproveitamento hidroeléctrico.

GALICIA

Xornalista e editor. Despois de fundar o xornal vigués La Oliva, xunto con J. Ramón Fernández en 1856, marchou a La Habana; alí constituíu unha librería e un obradoiro de publicacións. En 1868 fundou, xunto con Francisco de Armas Martínez, a revista El Ateneo. Máis tarde editou os semanarios El moro Muza, D. Juanípero, Juan Palomo e La Legalidad. Amais exerceu como correspondente en Cuba do xornal El Heraldo Gallego de Ourense. Na súa editorial La Propaganda Literaria publicou numerosos libros en galego, entre eles, Follas Novas (1880) de Rosalía de Castro, e Aires da Miña Terra (1880), de Curros Enríquez. Contribuíu, do mesmo xeito, á impresión de Historia de Galicia, de Murguía, e á edición de libros relacionados coa educación, a agricultura e a administración. Unha vez instalado o seu obradoiro en Madrid, tirou do prelo durante catro anos a publicación La Ilustración Gallega y Asturiana, co apoio do seu...

GALICIA

Político, historiador e xornalista republicano, fillo de Xosé María Chao Rodríguez. Trasladouse a Vigo coa súa familia por motivos políticos e cursou estudios nesta cidade ata que marchou a Santiago de Compostela, onde comezou a carreira de Farmacia; alí participou na acción da Lavacolla contra os carlistas; posteriormente colaborou na defensa do sitio da praza de Vigo por parte do comandante-xeneral de Pontevedra. Trasladouse a Madrid, onde se licenciou en Farmacia, e iniciou a súa andaina xornalística como redactor de La Gaceta. En 1854 foi elixido deputado por Ourense para as Cortes constituíntes, que por primeira vez non eran absolutamente monárquicas. Participou, xunto cos sarxentos do cuartel de San Gil, no levantamento popular de 1866, polo que tivo que exiliarse a Francia. Durante o seu exilio, entre xuño de 1866 e setembro de 1868, viaxou por toda Europa e axudou a organizar o movemento liderado polo xeneral Pierrand no Alto Aragón. Tralo triunfo da Gloriosa (18 de setembro de...

PERSOEIRO

Físico francés. Foi o primeiro en utilizar o hidróxeno nos aeróstatos. Preparou cos irmáns Robert un globo propulsado por hidróxeno que se elevou nas Tullerías en agosto do 1783. Máis tarde, xunto con N. L. Robert, efectuou a segunda ascensión tripulada, e en 1785 ingresou na Académie des Sciences. En 1787 descubriu a relación entre a temperatura e o volume dun gas, pero non publicou os resultados, e en 1802 Gay-Lussac formulou esta lei (que leva o seu nome) de forma independente. Inventou diversos instrumentos ópticos.

PERSOEIRO

Pintor francés. Coñecido tamén como Charton ou Quarton, estableceuse en Aix-en-Provence, Arles e Aviñón entre 1444 e 1466. Só se conservan dúas obras documentadas: a táboa da Virxe da Misericordia (1452) e o Triunfo da Virxe (1454). Ademais, atribúeselle a Piedade de Villeneuve-lès-Avignon.

PERSOEIRO

Historiador e crítico de arte. Foi profesor na Escola Práctica de Altos Estudios da Sorbonne (1957-1970) e na cátedra do Collége de France (1970-1984). Discípulo de Raenudet e de Focillon, especializouse no estudo do Renacemento italiano. Exerceu como crítico de arte no xornal Le Monde e fundou diferentes revistas especializadas como Art de France e Revue d’Art. É autor, entre outras obras, de Art et humanisme à Florence au temps de Laurent le Magnifique (Arte e humanismo en Florencia na época de Lourenzo o Magnífico, 1959), Marsile Ficin et l’art (Marsilio Ficino e a arte, 1975), Fables, formes, figures (Fábulas, formas, figuras, 1979), L’image dans le miroir (A imaxe no espello, 1980), L’art italien (A arte italiana, 1982) e Le sac de Rome: 1527 du premier maniérisme à la Contre-reforme (O saqueo de Roma: 1527 do primeiro manierismo á Contrarreforma, 1984).

PERSOEIRO

Escritor, vizconde de Chateaubriand. Foi o creador da escola romántica francesa e un dos máis destacados divulgadores do romanticismo en Europa. Entre 1786 e 1791 foi oficial do exército e opúxose á Revolución Francesa; en 1791 viaxou a Norteamérica coa intención de descubrir o paso NO (do Atlántico aos mares polares). Regresou a Europa e en 1792 ingresou no exército realista; un ano máis tarde marchou a Inglaterra. Ao seu regreso, exerceu como ministro de Asuntos Exteriores coa restauración borbónica (1823). Colaborou co Journal des Débats, no que escribiu diversos artigos sobre a liberdade de prensa e contra a censura. Publicou Essai sur les Révolutions (Ensaio sobre as revolucións, 1797). A morte da súa nai (1798) provocou nel unha volta á fe católica e en 1800 volveu a París. Escribiu Atala (1801) e Des beautés poétiques et morales de la religion chrétienne (Sobre as belezas poéticas e morais da relixión cristiá), primeiro esbozo de Génie du christianisme...

PERSOEIRO

Novelista francés. Escribiu en colaboración con Émile Erckmann baixo a sinatura Erckmann-Chatrian. Destaca a súa novela histórica Madame Thérèse (1863).

PERSOEIRO

Novelista bengalí. Influído por Walter Scott, cultivou a novela histórica e chegou a ser un dos autores máis populares da India do seu tempo. É autor da canción india Bande Mātaram (Saúdo á nai).