"AN" (Contén)

1. 1. Que se fai coas mans.

   2. Que realiza o traballo coas mans.

2. Que é doado de manexar.

3. 1. Libro que expón as noticias fundamentais sobre un tema determinado, dunha maneira amplia e exhaustiva e que facilita unha consulta áxil e rápida.

   2. Libro que contén os ritos cos que se administran os sacramentos na liturxia.

4. Dereito que cobraban pola súa sinatura os xuíces ordinarios.

1. Picaporte que permite abrir ou pechar unha porta ou ventá.

2. Mecanismo de transmisión ao que se lle pode imprimir un movemento de rotación.

3. Tubo central da umbrela das medusas.

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de València, Comunitat Valenciana, situado en La Ribera Alta, no val baixo do río Albaida (2.450 h [2001]). A industria céntrase nos derivados da agricultura.

PERSOEIRO

Déspota de Morea (1348-1380), fillo de Xoán VI Cantacuceno de Bizancio. Combateu contra a dinastía dos Paleólogos xunto ao emperador, que lle concedeu o despotado de Mistra. Converteu este territorio nun centro cultural de primeira orde para o mundo grego.

PERSOEIRO

Duque de Savoia (1533-1580), fillo do duque Carlos III. Entrou ao servizo do Emperador Carlos V en 1545, despois de que Francia invadira o seu ducado en 1536. En 1553 foi nomeado xefe do exército imperial en Flandres e, máis tarde, foi lugartenente xeral de Países Baixos. Nomeado gobernador por Filipe II (1556), derrotou os franceses nas batallas de Saint-Quentin (1557) e Gravelines (1558). En 1559 recuperou o seu ducado e casou coa irmá de Enrique II de Francia, que achegou o ducado de Berry como dote. Organizou o seu estado cunha administración centralista e dotouno dun exército permanente.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (1143-1180), fillo de Xoán II Comneno de Bizancio. Continuou a guerra contra os turcos e resistiu un ataque dos normandos (1149). Intentou recuperar Dalmacia pero a oposición de Venecia provocou unha guerra marítima (1171-1175) que tivo fatais consecuencias para os bizantinos. Foi derrotado en Asia Menor polos turcos selxúcidas (1176), que trala súa morte se estenderon por todo o territorio.

PERSOEIRO

Rei de Portugal (1495-1521), fillo do duque Fernando de Viseu. Sucesor de Xoán II de Portugal, emprendeu unha política autoritaria e aristocratizante. Restrinxiu as liberdades populares e concedeu privilexios ao clericato e á nobreza. Durante o seu reinado o imperio ultramarino portugués acadou unha grande extensión e Lisboa converteuse nun dos principais centros comerciais do continente europeo.

PERSOEIRO

Emperador de Trebisonda (1238-1263), fillo de Aleixo I de Trebisonda. Membro da familia dos Comneno. Non puido manter o poder debido aos ataques dos turcos selxúcidas e os mongois. Despois da Batalla de Arunga (1244) recoñeceuse vasalo do gran khan mongol.

PERSOEIRO

Rei de Portugal (1908-1910), fillo de Carlos I de Portugal e María Amelia de Orléans. Coñecido como Manuel de Bragança, herdou a coroa trala morte do seu pai e do seu irmán maior Luís Filipe. Malia que manifestou un respecto polas normas constitucionais, non puido superar o desprestixio en que caera a monarquía polos erros dos seus antecesores. Despois dunha rebelión militar de carácter republicano, en outubro de 1910, exiliouse en Reino Unido.

PERSOEIRO

Emperador de Bizancio (1391-1425), fillo de Xoán V Paleólogo de Bizancio. Acudiu a Occidente (1399) para solicitar axuda contra os turcos de Baiaceto I, pero non a conseguiu. Amigo do sultán Mehmet, conseguiu a recuperación dalgúns territorios e restableceu a orde do Imperio Bizantino. Coa chegada ao poder do fillo de Mehmet I, Murat II, a paz perigou e tivo que someterse ao novo sultán, ademais de pagar un importante tributo. Pouco despois de asinar este tratado retirouse a un convento, onde morreu.