"AN" (Contén)

PERSOEIRO

Nai de Xesús Cristo, filla de santa Ana e san Xoaquín. Mencionada discretamente na literatura neotestamentaria, foi obxecto de antigas tradicións, segundo as que morreu en Éfeso ou Xerusalén. Como obxecto de culto e veneración ocupou progresivamente un lugar singular na fe e na piedade cristiás, moi influínte no desenvolvemento do dogma católico. A elaboración da doutrina e da piedade marianas fixo aparecer diverxencias notables entre Oriente e Occidente: mentres as igrexas ortodoxas desenvolveron unha especie de omnipresencia de María, Nai de Deus (Theotokos), na liturxia, na himnografía e na iconografía, a Igrexa Latina seguiu un desenvolvemento doutrinal que desembocou nunha marioloxía. Desde a Reforma, a persoa de María e o papel que se lle atribúe na obra de salvación suscitaron numerosos problemas. Para comprender o seu papel a tradición instituíu paralelismos tipolóxicos, sobre todo o de Eva-María e o de María-Igrexa. Se a fe se comprendeu mellor a través de Eva e da Igrexa,...

PERSOEIRO

Raíña (1649-1665) e rexente (1655-1677) de España, filla do Emperador Fernando III. Casou en 1649 co seu tío, Filipe IV. Foi rexente mentres o seu fillo, o futuro Carlos II, non foi maior de idade. Confiou nesta época o poder aos seus favoritos: o xesuíta Nithard e Fernando de Valenzuela y Enciso.

PERSOEIRO

Raíña de España (1689-1700). Foi a segunda muller de Carlos II, sobre o que exerceu unha forte influencia. Cando foi evidente que o rei morrería sen sucesión, decantouse alternativamente en favor de Filipe de Anjou ou de Carlos de Austria, ata que finalmente se decantou por este.

PERSOEIRO

Historiador e xesuíta. Escribiu Historiae de Rebus Hispaniae Libri XXX, obra publicada en Toledo (1592) e, completa, en Maguncia (1601), que foi considerada un modelo de prosa histórica e de rigor de investigación.

CIDADES

Cidade de Cuba, situada ao SO da aglomeración de La Habana (127.563 h [estim 1981]). É un centro residencial e industrial.

ILLAS

Arquipélago do Pacífico occidental que forma parte da Micronesia norteamericana, ao N de Guam, ao L de Filipinas e ao S de Xapón (477 km2; 75.000 h [estim 2001]). A súa capital é Saipan. Son illas de orixe volcánica, alternantes con formacións coralinas, das que destacan Saipan (116 km2), Tinian (109 km2) e Rota (85 km2). A maior parte da poboación é micronesia. Os principais cultivos agrícolas son o cacao, o coco e a cana de azucre. A pesca é moi abundante, sobre todo a de atún e crustáceos, pero a principal actividade económica é o turismo. Foron descubertas por Fernão de Magalhães (1521), que as chamou Illas dos Ladróns, pero os xesuítas casteláns, chegados en 1668, rebautizáronas co nome de Marianas, en honor de Mariana de Austria. Posesión española ata 1898, ano en que cedeu Guam a EE UU, despois do referendo de 1977 estas illas, agás Guam, convertéronse nun estado asociado de EE UU, baixo o nome de Commonwealth of the Northern...

1. Relativo ou pertencente á Compañía de María.

2. Que ou quen pertence á orde relixiosa da Compañía de María.

PERSOEIRO

Pintor, debuxante e gravador italiano. Coñecido como Sandro Botticelli, foi discípulo de frei Filippo Lippi e, estivo influído polos irmáns Piero e Antonio Pollaiolo, especialmente na volta aos temas mitolóxicos, e por Andrea Verrocchio. A maior parte da súa carreira desenvolveuse en Florencia, onde recibiu o apoio dos Medici. A súa obra, excluída a última etapa mística, representa a exaltación dun esteticismo decorativo e aristocrático ao servizo dun concepto da arte que reaccionaba contra o afán de reproducir con fidelidade a realidade. Pintou Giuditta e Oloferne (1469-1470) e tamén L’Epifania, (1475) e La Primavera (1477-1478), ambas as dúas para os Uffizi. Tres anos máis tarde foi chamado a Roma polo Papa Sisto IV para decorar a Capela Sixtina do Vaticano, onde traballou con Perugino, Pinturichio, Cosimo Rosselli e Ghirlandaio. Pintou Pallade che doma il Centauro (1485?), Nascita di Venere (1486?) e L’Annunciazione (1488-1490),...

PERSOEIRO

Filósofo. Foi senador por designación real (1977-1979) e desenvolveu, á luz da filosofía da razón vital, moitos dos temas inaugurados polo seu mestre Ortega y Gasset, con quen fundou o Instituto de Humanidades de Madrid (1948). Escribiu Historia de la filosofía (1941), Miguel de Unamuno (1943), Introdución a la filosofía (1947), Consideración de Cataluña (1966), Antropología metafísica (1970), La justicia social y otras injusticias (1974) e La España real (1976) (volume inicial dunha serie sobre España). Recibiu o Premio Príncipe de Asturias en Comunicación y Humanidades (1996).