desarmamento

Acción e efecto de desarmar ou desarmarse.

Limitación ou supresión do armamento bélico susceptible de se utilizar nun conflito internacional. Esta idea formulouse por primeira vez na Conferencia da Haia (1899) pero só a finais da Primeira Guerra Mundial foi autenticamente obxecto de negociacións internacionais, que se plasmaron en acordos da Sociedade de Nacións. Estes intentos de negociación fracasaron a partir da chegada de Hitler ao poder en Alemaña en 1933, xa que practicou unha política de rearmamento que non puido ser controlada polo resto dos estados. A crise de Cuba en 1962 implicou a necesidade de celebrar acordos sectoriais de desarmamento entre dúas superpotencias, que acadaron máis control sobre as armas nucleares pero non a súa completa prohibición. En 1963 os EE UU e a URSS asinaron un tratado de prohibición de probas nucleares na atmosfera aprobado polas Nacións Unidas (1968). Os principais acordos asinados posteriormente son o tratado sobre a non-militarización do espazo (1967), o Tratado de Non-Proliferación (TNP, 1970), a Convención sobre Armas Biolóxicas (1972), o tratado SALT I (1972), o Tratado sobre Explosións Nucleares Pacíficas (1976), a Convención sobre Modificación do Medio (1977), o tratado SALT II (1979) e a Convención sobre Prohibicións e Restricións no Uso de Certas Armas Convencionais (1981). Coa chegada de M. Gorbačov ao poder na Unión Soviética (1985) produciuse unha reactivación das negociacións. En 1987 asinouse en Washington o Tratado de Forzas Nucleares de Alcance Intermedio (INF) para a eliminación total das armas nucleares de medio alcance, e en 1991 o START I, polo que os EE UU e a URSS acordaron reducir nun 30% o arsenal atómico dos dous países. A Unión Soviética comprometeuse a reconverter á produción civil un bo número de industrias militares, mentres que a estrutura militar do Pacto de Varsovia se disolvía en 1991. En xaneiro de 1993 asinouse o START II que implicaba o desmantelamento de dúas terceiras partes do arsenal nuclear. En maio de 1995 prorrogouse en Nova York indefinidamente o TNP que en xuño de 1997 asinaron 186 países.