dilixencia

1. s f

   1. Calidade de dilixente. Na tradición oral recóllense ditos como: “A dilixencia aproveita ás veces máis ca a ciencia. A dilixencia non quere preguiza nin quere paciencia”.

      Ex: A dilixencia de Andrés valeulle un ascenso na empresa.

      Confrontacións: presteza.

   2. Coidado no cumprimento das obrigas. Cando non se especifica, esíxese a que é habitual nas que son obrigadas.

      Ex: No caso do narcotraficante lévanse todos os trámites cunha dilixencia extrema.

2. s f

   Cousa ou acción que se fai para solucionar un asunto.

   Ex: Levoume toda a mañá facer todas as dilixencias que tiña pendentes.

   Confrontacións: trámite, xestión.
3. [DER]
   1. s f

      Acta que deixa constancia da maneira e circunstancias en que se executa un acordo ou unha decisión xudicial.

   2. s f

      Manifestación de coñecemento que nun procedemento civil, penal ou administrativo, recolle a constancia dun feito concreto ou a dación de conta a un órgano xudicial para que este adopte a resolución que proceda. Realízaa o secretario xudicial.

   3. s f

      Conxunto de actuacións que conforman un procedemento xudicial e que son despregadas polo xuíz, polo secretario xudicial e polos avogados das partes.

   4. dilixencia de proba

      Actuación xudicial que, coa intervención das partes litigantes, pretende a práctica da proba proposta.

   5. dilixencia laboral

      Requisito da prestación de traballo á que se obriga o traballador, da que non pode separarse, que consiste no desempeño do traballo de forma eficiente.

   6. dilixencia notarial

      Documento notarial que reflicte unha actuación notarial practicada en virtude dunha instancia contida nun documento principal ao que se subordina.

   7. dilixencia para prover/abastecer mellor

      Acordo extraordinario de práctica de novas probas que pode ordenar, de oficio, o xuíz ou o tribunal, co obxecto de completar a proba practicada a instancia das partes. Realízase con finalidade probatoria por razóns de xustiza material. Produce unha suspensión do prazo para ditar sentencia. Non a poden esixir as partes, nin poden modificar as normas sobre a carga da proba que a esta lles corresponden. Estas dilixencias non poden versar sobre feitos novos que as partes non alegaran, e tampouco se poden alterar os feitos fixados nos escritos de demanda, contestación, réplica e dúplica.

   8. dilixencia preparatoria

      Procedemento establecido para o axuizamento oral dos delitos perseguibles de oficio. É un proceso especial destinado a facilitar un proceso ulterior, o xuízo executivo, mediante a creación dun título que leva aparellada execución. Con estas dilixencias o actor consegue os medios de comprobación adecuados para fundamentar a súa acción.

   9. dilixencias preliminares

      Actividades previas ao proceso xudicial que teñen por obxecto preparalo mediante a obtención das informacións necesarias para o inicio do proceso.

   10. dilixencias previas

       Instrución previa das causas criminais, na fase anterior á que as mesmas se continúen por calquera das tramitacións procesais previstas.

   11. dilixencias urxentes

       Dilixencias que deben ser realizadas con urxencia, pois no caso de dilatarse provocaríaselle un grave prexuízo ás partes. Pódense practicar os días e horas inhábiles.

4. s f

   Carruaxe grande que se empregaba no transporte regular de viaxeiros. O nome foille dado pola súa velocidade. No s XII a plataforma descansaba directamente sobre os eixes das rodas. Estas primeiras dilixencias melloraron cando se comezou a empregar resortes no s XVIII. Nese século, apareceron as primeiras liñas regulares a Inglaterra; en pouco tempo haberíaas por toda Europa e América. Habitualmente, teñen tres compartimentos: o anterior, cuberto, era o máis cómodo e cabían seis ou oito pasaxeiros de primeira clase; na parte posterior había o compartimento de segunda, e os pasaxeiros de terceira viaxaban nos asentos da baca, sobre o teito, diante do espacio destinado á equipaxe. Desapareceron gradualmente coa expansión do ferrocarril ao longo do s XIX.

Refráns

• A dilixencia aproveita ás veces máis cá ciencia.
• A dilixencia é nai da boa ventura.
• A dilixencia non quere preguiza nin quere paciencia.
• Ó feito non lle agrada o por facer.
• O feito vence ao por facer.
• O que has facer despois, faino agora.
• O que has facer hoxe non o deixes para mañá.
• O que has facer tarde, faino cedo.
• O que poidas facer hoxe, non o deixes para mañá.
• O que ten ansia non dorme nin descansa.
• Para o que has de facer non digas ¡Mañá!.
• Quen non ten a quen mande, érgase e ande.
• ¡Deus me dea apego ao traballo e o demais que o leve o diaño!