"Adela" (Contén)

Columna ou baqueta reforzada que se coloca no ángulo ou cóbado dun piar.

Forma apocopada de Adelaida ou Adelaira que contén a raíz   xermánica athala- ‘nobre’. O seu hipocorístico é Lila.

Antropónimo procedente do xermánico Adelheid formado por athala- ‘nobre’ e -heid ‘calidade, condición’. Outras variantes deste nome son Adelaira e Delaira.

Adelaida.

Organización sindical mariñeira. Iniciou a súa actividade no ano 1917 e cesouna ao comezar a Guerra Civil. Os seus obxectivos eran asociar a todos os traballadores do mar de Bueu que estivesen matriculados; mellorar a condición do sector e defender e representar aos traballadores do mar diante dos patróns e autoridades gobernativas. Malia que a súa vinculación inicial foi co socialismo da UXT, debido á estratexia de espallamento que a CNT e a súa Federación Regional de Industria Pesquera encetaron dende o ano 1931 por todo o litoral galego, a organización remataría comprometéndose co ideario anarquista, que non abandonaría ata a súa disolución. Entre 1932 e 1936, debido as continuas flutuacións do prezo da sardiña, que repercutían directamente nas endebles economías mariñeiras, promoveu unha serie de mobilizacións da clase mariñeira.

Xornal nado o 11 de agosto de 1912 en Bueu, e dirixido por Ricardo Portela Pazos. Desapareceu no número 34, o 16 de novembro de 1913. Incluía información local e política, poesías en castelán e unha sección chamada “D´os nosos clásecos” con reproducións de poemas de Lamas Carvajal e Rosalía de Castro.

Sociedade constituída oficialmente o 5 de febreiro de 1919 como Sociedad de Maquinistas, Fogoneros y Metalúrgicos de Marín, foi a primeira sociedade que abrangueu os maquinistas e traballadores da construción naval desa vila como resposta á modernización do sector pesqueiro galego que, nos núcleos urbanos máis importantes, estaba a abandonar as técnicas tradicionais de pesca e construción para adoptar a máquina de vapor e, consecuentemente, os cascos de aceiro que a nova tipoloxía de barco precisaba. Os 121 socios que acolleu no ano da súa fundación son un dato obxectivo sobre a importancia da modernización pesqueira en Marín.

Creouno en 1994 Carlos Perille Publicidade e convócao a Sociedade Artística Ferrolana. O premio consiste nunha placa conmemorativa e na publicación do relato gañador na revista Poesía Galicia (O Ferrol). En 1995, resultou gañador Ramón Loureiro por O miragre de Escandoi, e en 1996 Daniel Prieto Seijo recibiu o galardón por O intre.

Tocar algo coa man para examinalo ou recoñecelo polo tacto.

Acción e efecto de apalpar.