"Bastian" (Contén)

PERSOEIRO

Escultor castelán. Documentado entre o 1486 e o 1527, foi coñecido tamén co nome de Mestre Sebastián. Pertenceu á escola toledana de transición entre o Gótico e o Renacemento. Autor do claustro da Catedral de Segovia.

PERSOEIRO

Compositor. Descendente dunha familia de músicos, recibiu probablemente de seu pai as primeiras nocións do oficio musical. Despois de pasar por Weimar e Neukirche de Arnstadt (1703), e por Mülhausen (1707), aceptou o posto de músico de cámara e organista da corte do duque de Saxonia-Weimar, e en 1717 trasladouse a Köthen (Anhalt, Saxonia). Desta época, que durou seis anos, son algunha das súas grandes obras instrumentais: as Invencións a dúas e tres voces, o primeiro volume de Das wohltemperierte Klavier (O clavicémbalo ben templado), A Fantasía cromática, as suites francesas e inglesas, todas as obras para violín e violoncelo só e as sonatas para frauta. Os seis Concertos de Brandenburgo aparecen como síntese do coñecemento musical da Europa daquel momento. En 1723 gañou por oposición o posto de director de música da Thomasschule de Leipzig, e ocupouno ata a súa morte. Foi a época da súa máxima fecundidade, principalmente na música relixiosa:...

ENSEADAS

Enseada do litoral noroccidental da illa de Ons, na parroquia de Ons (concello de Bueu), situada entre a punta Estrepeiral (ó SO) e o illote Xubenco (ó N).

PERSOEIRO

Antropólogo alemán, considerado o fundador da moderna etnografía. En 1862 fundou o Zeitschrift für Ethnologie; foi tamén un dos fundadores da Berliner Anthropologische Gesellschaft (1869). Entre as súas obras destacan Der Völkergedamke (1881) e Allgemeine Grundzüge der Etlhnologie (1884), onde introduce algúns dos conceptos básicos da etnoloxía actual. Bastián cría na uniformidade física de toda a humanidade, sendo o ambiente a causa da diversidade.

PERSOEIRO

Conquistador do Reino de Quito e do sur de Nueva Granada. Foi chamado tamén Belalcázar. Chegou ás Indias seguramente cara ao 1507, como partícipe das expedicións de Panamá e Nicaragua. En Perú estivo presente na batalla de Cajamarca, no ano 1532. Gobernador de Piura, conquistou, explorou e colonizou os quitos, os vales do Cauca e do Patía, e fundou moitas cidades como Santiago de Guayaquil (1535), Quito (1536), Popayán e Cali. En 1540 foi nomeado gobernador do Popayán, cargo que perdeu acusado de crueldades cos indios.

PERSOEIRO

Poeta e humanista alsaciano. Escribiu en dialecto alsaciano Das Narrenschiff (O barco dos tontos, 1494).

PERSOEIRO

Navegante e cartógrafo. Fillo de Giovanni Caboto, participou canda el nas expedicións de América do Norte. Foi cartógrafo de Enrique VIII e no 1518 Carlos V nomeouno piloto maior. En 1544 fixo o planisferio que se conserva na Bibliothèque National de París. Foi o primeiro en penetrar no estreito e na baía de Hudson. Descubriu o río de la Plata e explorou parte dos ríos Paraná e Paraguay. En 1548 volveu a Inglaterra ao servizo de Eduardo VI, fundou en Londres (1551) unha compañía para o comercio con Moscova e organizou expedicións para chegar a Oriente polo nordeste.

PERSOEIRO

Atleta. Especializado en carreiras de medio fondo, estableceu, ao longo da súa traxectoria deportiva, doce plusmarcas mundiais en catro distancias (800 m, 1.500 m, 1.000 m e a milla). Proclamouse campión olímpico dos 1.500 m nos Xogos de Moscova (1980) e Los Angeles (1984), feito que o converteu no primeiro atleta que conseguiu revalidar o título olímpico nesa distancia; ademais obtivo senllas medallas de prata nos 800 m neses mesmos campionatos. Foi tamén campión de Europa de 1.500 m e 800 m (Stuttgart, 1986), campión de Europa de 800 m en pista cuberta (Donostia, 1979), vencedor da Copa do Mundo en 1979 e 1981, e medalla de bronce e prata nos campionatos europeos de Praga (1978) e Atenas (1982), na proba dos 800 m. No verán de 1979 superou de xeito consecutivo as plusmarcas mundiais de 800 m (5 de xullo), da milla (17 de xullo) e dos 1.500 m (15 de agosto). Os técnicos da federación británica de atletismo non o convocaron para os Xogos Olímpicos de Seúl (1988), argumentando problemas...

PERSOEIRO

Pintor italiano. Converteuse nun dos máis destacados pintores decoradores do s XVIII. Realizou a decoración das igrexas de San Clemente (1714) e Santa Cecilia (1725), ambas en Roma, e do oratorio de San Filippo en Turín. Foi membro da Accademia Nazionale di San Luca.

PERSOEIRO

Enxeñeiro militar. Participou xunto co enxeñeiro Juan Vergel nas obras da Audiencia da Coruña e probablemente deseñou o segundo plano deste edificio. En 1758 encargáronselle os cálculos e medicións para o agrandamento do cárcere real da Coruña.

GALICIA

Prateiro. Realizou, entre outras obras, unha cruz de prata para a igrexa de San Fiz de Asma (Chantada, 1654).

PERSOEIRO

Compositor e pianista. Coñecido como Chano, en 1978 formou a agrupación CAI, posteriormente foi discípulo do pianista Bill Dobbins e en 1986 formou o grupo Hiscadix, gañador da edición inaugural da Muestra de Jazz para Jóvenes Intérpretes. En 1992 creou un trío, que se consolidou en 1993 con Guillermo McGill e Javier Colina, no que fusionou o jazz co flamenco e co que gañou de novo a Muestra de Jazz para Jóvenes Intérpretes. Da súa discografía destacan Hiscadix (1987), Memorias (1988), xunto a Tito Alcedo, D’aquí pa allá (1991), co grupo Decoy, e Chano (1993). Participou nos programas televisivos La Buena Música e Jazz Entre Amigos, no que foi elixido Mellor Solista.

PERSOEIRO

Escultor. Activo en Valladolid, Zamora e Salamanca, formouse baixo as directrices manieristas. Traballou con Esteban de Rueda e Gregorio Fernández. Entre as súas obras destacan as imaxes do retablo maior de Santa Sofía de Toro (1609) e do retablo do Santuario Nacional de Valladolid.

PERSOEIRO

Navegante. Participou na campaña dirixida polo cardeal Cisneros contra Alxer en 1509. Establecido en Sevilla, alistouse na expedición de Magalhães que partiu do porto hispalense o 22 de setembro de 1519 para buscar un paso ás illas Molucas por Occidente. Elcano, contramestre da nao Concepción, tomou parte nun motín dalgúns oficiais en abril de 1520 cando a flota estaba fondeada nun porto da Patagonia. Sufocada a rebelión, Elcano continuou preso a travesía. Despois da morte de Magalhães nun enfrontamento cos indíxenas das Filipinas, o 27 de abril de 1521, Elcano foi liberado e posto ao mando da Victoria, unha das dúas naves ás que quedara reducida a flota trala desfeita. Chegaron ás illas Molucas a finais do ano 1521, e alí mercaron un gran cargamento de especias. Para evitar os portugueses (ós que segundo o Tratado de Tordesillas lles correspondía o comercio con aquela parte do mundo), a nao Trinidad e a nao Victoria separáronse: Elcano puxo rumbo ao O e chegou a Timor. En maio de 1522...

PERSOEIRO

Militar e político. Vicerrei de Nova Granada (1740-1748), defendeu Cartagena de Indias do asedio da armada británica (1741), feito que lle valeu o título de marqués da Real Defensa. Tralo seu regreso a España, foi capitán xeneral de Andalucía (1750), director de infantería (1750-1753) e secretario de guerra (1754-1759).

GALICIA

Escultor. Realizou, entre outras obras, o retablo da capela de Nosa Señora do Camiño (Ribadeo, 1699).

PERSOEIRO

Místico alemán. Sacerdote católico ata 1518, posteriormente foi predicador luterano. Foi autor de Geshichtsbibel (Biblia histórica, 1531), Paradoxa (1534), Weltbuch (Libro do mundo, 1534) e Kiegsbüchlein des Friedens (Libro militar da paz, 1539).