"An" (Contén)

GALICIA

Xurista e político. Foi alcalde de Ortigueira (1969-1979) e ingresou en Alianza Popular en 1980. Foi deputado no Parlamento de Galicia (1981-1985), conselleiro de Xustiza con X. Fernández Albor, director xeral de Administración Local (1982-1983), director xeral de Xustiza e Gobernación (1983-1986) e director xeral de Xustiza (1986).

PERSOEIRO

Psicólogo suízo. Foi profesor das universidades de Neuchâtel (1925-1929), Xenebra (1929-1971) e Lausanne (1938-1951), e profesor invitado en La Sorbonne (1952-1963). Dirixiu o Bureau International d’Education (1929-1967) e fundou e dirixiu o Centre International d’Epistémologie Génétique (1955-1980). A súa liña de traballo centrouse en temas de psicoloxía infantil e evolutiva, especialmente no xurdimento e desenvolvemento da intelixencia no neno, e na interrelación entre pensamento e ambiente social, poñendo de manifesto como o pensamento dos nenos, de características moi diferentes ao dos adultos, está condicionado por diversas transformacións, pola interrelación co ambiente e pola propia experimentación, co xogo dos sentidos e da súa estimulación, ata converterse nun pensamento adulto. O desenvolvemento intelectual sería un proceso adaptativo baseado en dous procesos fundamentais: o de asimilación e o de acomodación. Como consecuencia da propia actividade intelectual, e en intercambio...

PERSOEIRO

Rei de Napata (751?-730 a C) e fundador da dinastía XXV de Exipto (721?-656 a C). De orixe incerta, ben libia, ben kušita, conquistou as principais cidades do Medio e Alto Exipto.

1. Instrumento de corda de tecla que consta dunha caixa onde están as cordas que se percuten mediante un mecanismo accionado por un teclado. A forma da caixa deu lugar a dúas formas de piano: o piano de cola e o piano vertical ou de parede. Ambos os dous conteñen unha táboa de harmonía que amplifica as vibracións das cordas. As teclas que corresponden ao rexistro grave percuten nas cordas simples (que son metálicas), as que corresponden ao rexistro medio nas cordas dobres e as de rexistro agudo nas cordas triplas. O mecanismo de escape posibilita unha execución máis rápida e precisa ca nos outros instrumentos de teclado. Inclúe tamén os apagadores, que amortecen a vibración da corda cando o dedo non preme a tecla. O teclado acada 7 1/3 oitavas, ás veces incluso 8. O sistema de pedais ten unha misión múltiple: o da esquerda (tamén chamado celeste), diminúe a sonoridade; o da dereita afasta todos os apagadores e permite que continúen a vibrar as cordas percutidas, aínda que os dedos xa non preman...

2. Piano que funciona accionando unha manivela ou manubrio.

3. Instrumento electrófono provisto de osciladores e accionado mediante un teclado.

4. Instrumento reprodutor de música adaptado a un piano ordinario.

1. De forma suave ou con pouca intensidade.

2. Indicación, nunha partitura musical, que sinala que no fragmento que marca cómpre reducir a intensidade sonora do instrumento. OBS: Adoita indicarse cun p situado ao inicio da pasaxe en cuestión. Se a redución da sonoridade ten que ser máis marcada, indícase pp ou ppp (pianissimo)

PERSOEIRO

Arquitecto italiano. Traballou con F. Albini e L. I. Kahn, e especializouse en arquitectura industrial, unha disciplina que aplicou ao edificio do Centre Georges Pompidou de París, que proxectou xunto con Richard Rogers. Evolucionou cara a unha maior preocupación polo respecto do contorno e o aforro de enerxía á hora de deseñar os edificios, como no caso do Museo da Ciencia e a Tecnoloxía de Amsterdam (1997) e o centro Jean-Marie Tjibaou en Nouméa (Nova Caledonia, 1998). Posteriormente, colaborou no proxecto de remodelación do centro de Berlín (Postdamer Platz). En 1998 recibiu o Premio Pritzker.

PERSOEIRO

Independentista venezolano. Foi o máximo representante das clases mestizas venezolanas fronte aos crioulos dirixidos por Simón Bolívar. Apreixado finalmente en Aragua de Maturín (28.9.1817), foi executado.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Ponteareas. Construída en 1671, sufriu reformas posteriores. Ten planta de cruz latina, cunha soa nave e tres capelas. A nave cóbrese con bóveda de canón e arco de medio punto rebaixado, e as capelas laterais con bóveda de canón e de cruzaría. Destacan varios retablos barrocos, así como as pinturas murais.

PERSOEIRO

Libretista italiano. Acadou unha certa fama como libretista de moitas óperas de Verdi, como Ernani, La forza del destino, Rigoletto ou La Traviata, dalgunhas de Mercadante e de Pacini, e dos Rici.

PERSOEIRO

Pintor. Influído por C. Pissarro e A. Asley, orientouse en 1909 cara ao cubismo. En 1911 foi un dos creadores do Grup Section d’Or. Participou no Armory Show en Nova York (1913) e puxo as bases, con M. Duchamp, do dadaísmo neoiorquino. Tivo contactos cos dadaístas de Zúric, e en París pintou as súas Machines Ironiques. En 1921 volveu á pintura figurativa, e a partir de 1945 fixo abstracción con obras que el denominou sur-irréalistes.