"An" (Contén)

GALICIA

Militar. Xeneral, durante a Revolución de Setembro de 1868 participou no derrocamento da Raíña Isabel II. Tomou parte nas principais accións militares contra os independentistas cubanos e, de volta á Península (1881), foi gobernador militar de Ciudad Real e capitán xeneral de Castela a Vella e Galicia.

GALICIA

Artista plástico. As súas obras amosan unha perfecta relación entre material, imaxe e significado. Utilizou como soporte artístico a fotografía e da súa temática destaca a análise do corpo humano, coa finalidade de implicar o espectador na obra. Da súa produción salientan Plumas (1994), Traxe home (1996), O traxe da Pepa (1996) e O raio de luz (2001). Ilustrou o Diario de Ana Frank. (2004).

MONTES

Monte situado na parroquia de Cadeliña (Chandrexa de Queixa). O seu cumio acada os 1.190 m de altitude.

CAPITAIS

Capital do estado de Pulau Pinang, Malaisia, situada na illa homónima (180.573 h [2000]). O resgardado porto queda separado da costa occidental da península de Malacca por un canal de 5 km de ancho. Ademais de refinarías de estaño, posúe industria arroceira, de aceite de coco, de xabóns e artesanía de bambú.

PERSOEIRO

Poeta e dramaturgo italiano, irmán de Ippolito Pindemonte. Membro do Gran Consello de Venecia (1782), en 1790 foi desterrado e en 1796 houbo de fuxir a Francia. Autor de rimas políticas e patrióticas cheas de fantasía, como Le ombre napolitane, evocación dos mártires de 1799, destacou como autor tráxico con obras influídas por Alfieri, con algúns ecos shakespearianos, das que cómpre salientar Matino I della Scala, I coloni di Candia, Agripina e Ginevra di Scozia, e que foron recollidas en Componimenti teatrali (1804-1805).

CIDADES

Cidade do sheng de Henan, China, situada ao S de Zhengzhou (410.775 h [1990]).

PERSOEIRO

Heroína. De talante liberal, na súa casa apareceu unha bandeira coa lenda “Lei, Liberdade e Igualdade” foi detida e acusada de ser partícipe dunha conspiración liberal. Condeada en Granada ao cárcere, a Corte ditou unha sentenza de morte e morreu no garrote no Campo del Triunfo. Converteuse en líder da causa liberal e inspirou romances, lendas e cancións, así como unha obra de teatro de Federico García Lorca.

GALICIA

Presentador. Licenciado en Pedagoxía pola Universidade de Santiago de Compostela, abandonou o seu labor como pedagogo para presentar o programa Supermartes, que converteu nun clásico da Televisión de Galicia con máis de 12 anos de emisión. Ao longo deste período tamén presentou diversos programas na Radio Galega, como “En directo Superpiñeiro” e “Cita con Superpiñeiro”, e gravou algúns discos. Recibiu o Premio Galego do Ano (2000).

1. Apelido de orixe galega.

2. Liñaxe que trae como armas, en campo de prata, cinco piñeiros, de sinople, arrincados e postos en sautor, o xefe de sinople, cunha banda, de goles perfilada de ouro e engolada en dragantes do mesmo metal.

GALICIA

Xornalista e funcionario no concello de Celanova. Vencellado á Fundación Curros Enríquez, os seus intereses orbitan arredor deste escritor, da historia da súa vila natal, do Couto Mixto e das relacións transfronteirizas entre Galicia e o norte de Portugal. Como xornalista, colaborou en medios moi diversos: diarios (La Región de Ourense a través da columna Ourensalia), revistas (Auria, do devandito xornal, e Raigame), radio (no programa Tertulias do Latino de COPE-Ourense) e televisión (Tele Miño). Entre as obras nas que colaborou están cadanseus relatos nas obras colectivas Contos sen fronteiras (1999) e Coroa literaria para Roberto Blanco Torres na súa morte (1999), os libros Pepe Velo, pensador, soñador e mestre revolucionario (2000), Intrahistoria da Casa dos poetas (2002), Celanova 1900-1981. Memoria fotográfica (2007), Xosé Velo Mosquera. Poeta e soñador, politico e pensador, revolucionario e mestre (2008) e Anónimos (2009)...

GALICIA

Relixioso. Director do Seminario de Tui, colaborou en diversas publicacións como Galicia Social, El Tea e La Voz del Condado, e escribiu Historia de Puenteareas (1941) e Puenteareas: datos históricos, notas y apuntes para el estudo de la etimología de los nombres de las parroquias, barrios y otros lugares del distrito (1941).

GALICIA

Médico. Catedrático de Patoloxía Médica na Universidade de Santiago de Compostela, destacou polas súas ideas conservadoras e contrarias ao darwinismo. Escribiu Lecciones de preliminares clínicos y moral médica (1881), Consideraciones generales acerca del hombre y refutación de algunos errores del moderno positivismo (1882) e León XIII y Pío X (1904).

GALICIA

Realizador cinematográfico. Coñecido como Chano Piñeiro, licenciouse en Farmacia pola Universidade de Santiago de Compostela. Aínda que apenas tivo relación cos grupos que na década de 1970 se organizaron ao redor do cine galego, a súa afección levoulle en 1976 a escribir o seu primeiro guión baseado en Sempre en Galiza, que se materializou na curtametraxe Os paxaros morren no aire (1977), realizada en súper 8 e que conseguiu, entre outros premios, o Film de Oro do Ministerio de Cultura. En 1979 iniciou o proxecto da súa primeira longametraxe, Eu, o tolo, que rematou en 1982. A cinta, de 110 minutos de duración, conta a vida de Eu, un home que casa cunha bicicleta e que despois das máis diversas aventuras chega a ser presidente do goberno. En 1984 tivo a oportunidade de pasar ao formato profesional e realizou Mamasunción, unha curtametraxe que obtivo un inusitado éxito en diversos festivais nacionais e estranxeiros. A cinta é unha reflexión sobre...

GALICIA

Xornalista. Comezou a súa andaina profesional en Radio Vigo (1983) e Radio Noroeste (1984), ata que en 1985 entrou na CRTVG, onde traballou como locutor, presentador e enviado especial. En 1990 foi nomeado director de programas da Radio Galega e, posteriormente, incorporouse á dirección do departamento de mercadotecnia da CRTVG. Director de Verán-Verán en Telesalnés (1999-2001) e actor de dobraxe, colaborou con programas e revistas sobre a pesca fluvial, como Caza y Pesca. Publicou O Mus, metodoloxía, praxe e outras banalidades (1999), La pesca en los mil y un ríos de Galicia (2002) e La pesca tradicional del reo en Galicia (2003).

GALICIA

Escultor. Formouse na Escola de Artes e Oficios de Vigo, onde foi alumno de C. Nogueira e ampliou estudos nun obradoiro de imaxinaría en Santander (1947) e na Escuela Superior de Bellas Artes de San Fernando de Madrid (1948), onde tamén acudiu á Escuela Superior de Artes y Oficios. Iniciou a súa traxectoria dentro do realismo empregando principalmente a temática mariñeira para pasar a partir da década de 1970 á abstración, sen abandonar de todo a figuración. Dominou a forma e a fidelidade nos retratos e traballou principalmente a pedra. Da súa produción destacan as series de maternidades e Retrato do Padre Graña (Alameda de Cangas, 1957), Monumento ao mariñeiro á volta do mar (Hoxe non comemos) de Cangas, As enfiadeiras (1960), Monumento ao mar (Vigo, 1972), Monumento aos nenos mortos do colexio Vista Alegre (Santa Cristina de la Polvorosa, Zamora), Monumento ao gaiteiro (Soutelo de Montes, 1980) e Niño de paxaros I (Santiago...

GALICIA

Político e inspector de educación. Catedrático de Filosofía e Letras e inspector de educación da Comunidad de Madrid, foi conselleiro de Educación e Ordenación Universitaria (1990-1996) e presidente do Consejo Escolar del Estado (1996-2000). Recibiu a medalla de prata da Universidade da Coruña.