"RC" (Contén)

PERSOEIRO

Político. Foi o principal autor do National Covenant (1638) e actuou de enlace entre os parlamentos inglés e escocés durante a guerra civil inglesa. En 1651 foi comisionado para administrar xustiza en Escocia.

CAPITAIS

Capital do condado de Worcestershire, Inglaterra, Reino Unido (93.353 h [2001]). Situada preto do Severn, é un centro industrial con industria téxtil, de luvas e de porcelana. Principal centro de resistencia realista durante a Guerra Civil inglesa, foi escenario da batalla e a vitoria de Cromwell e os parlamentarios (1651). Destaca a catedral.

CIDADES

Cidade do estado de Massachusetts, EE UU (172.648 h [2000]). Importante centro industrial ao O de Boston, á beira do Blackstone, posúe fabricas de calzado e de papel.

CONDADOS

Condado de Inglaterra, Reino Unido (1.761 km2; 542.107 h [2001]). A súa capital é Worcester.

PERSOEIRO

Rei titular de Mallorca (Xaime IV, 1349-1375) e rei consorte de Nápoles, fillo de Xaime III de Mallorca e Constanza de Aragón. En 1338 o seu pai fíxoo xurar como herdeiro e en 1349 acompañouno na invasión para tomar Mallorca. Despois de ser abandonado pola Raíña Xoana I de Nápoles coa que casara, marchou a Inglaterra. Interveu co Príncipe Negro na Batalla de Nájera (1367) a favor de Pedro I de Castela. Caeu prisioneiro de Enrique de Trastámara, que o encarcerou no castelo de Curiel, pero foi liberado por Xoana I de Nápoles. Organizou unha expedición de mercenarios contra Pedro IV de Aragón.

PERSOEIRO

Rei de Mallorca, conde de Rosellón e Cerdaña e señor de Montpellier (1276-1311), fillo de Xaime I de Aragón. Ao morrer seu pai (1276) entrou en posesión da súa herdanza e coroado como rei de Mallorca confirmoulle os privilexios e as franquías a Mallorca en 1276. Foi vasalo do seu irmán Pedro III de Aragón e ante o conflito deste con Filipe III de Francia apoiou os franceses. Ante a derrota gala, foille arrebatado o reino, ata que se lle restituíu polo Tratado de Anagni (1295) coa condición de recoñecer a vasalaxe de Aragón.

PERSOEIRO

Rei de Mallorca (1315-1349), fillo do infante Fernando, príncipe titular de Morea, e de Isabel de Sabran. Morta a súa nai, quedou baixo a protección do Rei Sancho I de Mallorca e tras a morte deste (1324), Xaime II de Aragón tratou de impugnar o testamento e apoderarse do Reino de Mallorca. A intervención do Papa Xoán XXII, que propuxo consultas periódicas, evitou a guerra. Pouco despois de herdar a Coroa de Aragón (1339), Pedro IV o Cerimonioso esixiulle vasalaxe. Perdeu a coroa na Batalla de Llucmajor (1349), onde morreu.

GALICIA

Comarca rural situada na parte occidental do interior da provincia da Coruña (42° 56’ 57’’ N - 8° 04’ 59’’ O. Limita ao N coa comarca de Bergantiños (Coristanco), ao L coas de Ordes (Tordoia), Santiago (Val do Dubra), A Barcala (A Baña e Negreira), ao S coas comarcas de Noia (Outes) e Muros (Muros e Carnota) e ao O coas da Terra de Soneira (Zas) e Fisterra (Dumbría). Abrangue 391 km2cunha poboación de 16.563 h [2001] distribuída nos concellos de Mazaricos (187,3 km2; 5.769 h [2001]) e Santa Comba (203,7 km2; 5.769 h [2001]). A vila de Santa Comba é a reitora da comarca, un dos tradicionais centros de mercado que organiza o sistema rural de Galicia.
Xeografía física
Xallas constitúe un territorio intermedio dentro da provincia da Coruña entre as terras que descenden cara á costa atlántica, ao N, e as que forman as comarcas que rodean o río Tambre. Trátase dunha extensa chaira pola que discorre o curso do río Xallas. Unha meseta perfectamente...

PERSOEIRO

Sumo sacerdote e príncipe dos xudeus, fillo de Simón Macabeo. Recoñeceu a soberanía de Antíoco VII pero, tras a súa morte conquistou Siquem e impúxose aos idumeos, que se xudaizaron. Conseguiu independizarse de Siria.

PERSOEIRO

Rei de Dinamarca (1481-1513), de Noruega (Xoán I; 1481-1513) e de Suecia (Xoán II; 1497-1501), fillo e sucesor de Cristián I. Apoderouse do ducado de Holstein, que compartiu co seu irmán Federico. En 1497 sucedeu a Sten I no trono de Suecia, pero unha revolta expulsouno do país en 1501.

PERSOEIRO

Heroína francesa. Coñecida como a doncela de Orléans, naceu nunha familia acomodada de campesiños e durante a súa infancia viu como o seu país era invadido por tropas inglesas e borgoñonas. Cando estas asediaron Orléans e o delfín Carlos se refuxiou en Chinon, presentouse alí e este confioulle unha forza armada coa que conseguiu vencer os ingleses e levantou o sitio de Orléans en maio de 1429. Dirixiu un ataque infrutuoso contra París e o 24 de maio de 1430 foi capturada polos borgoñóns. Entregada aos ingleses, foi sometida a un tribunal eclesiástico acusada de bruxaría. Declarada culpable de herexía, foi condenada á fogueira e queimada. Foi rehabilitada solemnemente en 1456, considerada mártir e símbolo da unidade dos franceses. Canonizada en 1920 e proclamada patroa de Francia, a súa festividade celébrase o 30 de maio.

PERSOEIRO

Guitarrista. Estudou no Conservatorio de València e en París, e realizou a súa presentación como solista coa Orquesta Nacional de Madrid (1947). Foi famoso pola súa guitarra de dez cordas e formou un dúo co arpista N. Zabaleta.