"An" (Contén)

PERSOEIRO

Rapsodo e filósofo grego. Fundou a escola de Elea e, segundo Aristóteles, foi o primeiro en definir a unidade do ser. A súa filosofía foi considerada un panteísmo idealista, desenvolvido polo seu discípulo Parménides.

PERSOEIRO

Actor de teatro. Foi martirizado por confesarse publicamente cristián cando representaba diante de Diocleciano unha peza en que se ridiculizaba o cristianismo. Os estudos haxiográficos indican que é un desdobramento de san Xenxo de Arles. Iconograficamente representouse cunha máscara teatral, un violín e varios instrumentos de tortura. A súa festividade celébrase o 25 de agosto.

1. Relativo ou pertencente a Georgia ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante de Georgia.

1. 1. Relativo ou pertencente a Xeorxia, aos seus habitantes ou á súa lingua.

   2. Natural ou habitante de Xeorxia.

2. 1. Relativo ou pertencente ao pobo xeorxiano.

   2. Individuo do pobo xeorxiano.

   3. Pobo caucásico que se estableceu na vertente meridional da serra do Cáucaso. Cunha lingua e tradición cultural propias, os xeorxianos constitúen, despois dos armenios, o pobo máis importante de Caucasia.

3. Lingua kartveliana do phylum caucásico que se fala en Xeorxia. Presenta dúas etapas: o xeorxiano antigo ou clásico, e o xeorxiano moderno. Das súas características lingüísticas destacan: a declinación con oito casos (nominativo en dúas formas, predicativo, vocativo, xenitivo, instrumental, locativo-dativo e terminal), sitúa o núcleo despois dos elementos que dependen del, os morfemas verbais poden sinalar ata tres participantes (suxeito, complemento directo e complemento indirecto) e o acento recae na primeira sílaba.

4. Alfabeto propio da lingua xeorxiana. Atribuíuselle a invención ao armenio Mesrob, creador tamén do alfabeto armenio (s V). A inscrición máis antiga data aproximadamente do ano 430. O alfabeto xeorxiano inspírase nunha antiga escritura iránica, a pahlavi arsácida, e consta de trinta e oito signos. Posúe dúas formas de escritura: a sacerdotal ()uc’uri) e a guerreira (m)edruli), que aparece entre os ss XII-XIV e que sobreviviu no uso normal da lingua.

5. Arte desenvolvida en Xeorxia. Dos primeiros anos da era cristiá salientan os darbazi (casas cunha cúpula central, aberta ao centro) e a arquitectura relixiosa (basílica de Sión, en Bolnisi e as basílicas de Bolnisi, Kazret’i e Nekresi), que coa dominación árabe acadou un período de esplendor (s X). Predominou a construción rectangular con cúpula elevada, de cobertura cónica enriba dunha lanterna, que descansa sobre pilastras e forma unha cruz, co exterior moi esculpido. Das igrexas posteriores ao s X destacan a catedral de Oški (s X), a de Alaverdi (s XI), a de Sveti-c’)oveli en Mc’)et’a (s XII) ou a do mosteiro de Gelat’i (s XII). En escultura son salientables os baixorrelevos da cancela de Šiomgvime (s XI) e en toréutica, o tríptico de ḫa)uli (s XII). Os frescos revelan un estilo bizantino, pero menos estilizado. Da pintura moderna destaca Niko Pirosmanišvili (1862-1918).

6. ...

1. Relativo ou pertencente aos estilos arquitectónico e literario xeorxianos.

2. Estilo propio da arquitectura e das artes decorativas de Inglaterra e das súas colonias durante os reinados dos monarcas británicos de nome Xurxo (1740-1820). Caracterizouse polos interiores simétricos, de cores claras e con ornamentación clásica, como consecuencia do palladianismo de I. Jones e C. Wren, polos edificios de azulexo vermello con decoración de madeira (casas residenciais de Williamsburg, Virginia, 1699-1780) e polo seu mobiliario, especialmente na obra de T. Chippendale.

3. Tipo de poesía que se difundiu en Inglaterra na época de Xurxo V. En 1912 H. Monro abriu unha libraría especializada en poesía (Poetry Bookshop) e redactou a revista Poetry and Drama. Georgian Poetry (1911), a primeira dunha serie de cinco antoloxías. Caracterizábase por eliminar os convencionalismos e a limitación do argumento, expresar libremente os sentimentos, aceptar os impulsos da propia natureza e dar un sentido persoal ás cousas en todos os niveis intelectuais.

PERSOEIRO

Conde de Aurillac. Fundou o mosteiro beneditino de Aurillac na beira do Camiño de Santiago e axudou a estender o seu culto por Francia. Represéntase coa coroa condal, coa espada e unha igrexa por ser fundador. A súa festividade celébrase o 13 de outubro.

PERSOEIRO

Bispo e mártir. Dirixiu a educación de Emerico, fillo de santo Estevo I de Hungría. Foi bispo de Csanad (1036). Morreu lapidado, lanceado, encerrado nun barril cheo de cravos e precipitado desde un outeiro ata o Danubio. Represéntase como un bispo cunha lanza que lle atravesa o corazón. A súa festividade celébrase o 24 de setembro.

1. Relativo ou pertencente ás xeraniáceas.

2. Planta da familia das xeraniáceas.

3. Familia de plantas da orde das xeraniais, formada por plantas herbáceas e sufruticosas de follas simples lobuladas ou compostas, flores pentámeras e froitos esquizocárpicos. Son propias de países temperados.

1. Relativo ou pertencente ás xeraniais.

2. Planta da orde das xeraniais.

3. Orde de plantas dicotiledóneas, na súa maioría herbáceas, de flores pentámeras, que aparecen moi a miúdo en grupos e de froito en cápsula, baga ou esquizocárpico. Esta composta polas familias das oxalidáceas, as xeraniáceas e as tropeoláceas.