"CIA" (Contén)

GOLFOS

Gran golfo formado polo extremo setentrional do Mar Adriático, desde a costa da península de Istria ata o delta do Po. As súas costas son baixas e con numerosas lagoas e margas, a causa dos aluvións do Isonzo, Tagliamento, Piave, Brenta e Adige e Po.

REPUBLICAS

Entidade política xurdida arredor da cidade de Venecia. A provincia bizantina dos vénetos foi administrada, civil e militarmente, por tribunos marítimos. A necesidade de defensa das invasións longobardas motivou o establecemento dun dux (697). Desde aquela época perfiláronse as características de Venecia como centro comercial intermediario entre Italia e Oriente, e comezou o armamento de naves. Bizancio, que conservou a soberanía sobre Venecia tras o enfrontamento cos carolinxios, non interviña na política interna dos dux, que centralizaban o poder e aspiraban a facelo hereditario. Dominadas as incursións musulmás no Adriático, os venecianos aseguraron a soberanía da costa (1000). Conxurado o perigo eslavo no s XII, Venecia puido tamén deter a invasión dos normandos. A participación veneciana na primeira cruzada limitouse á desfeita da frota pisana en Rodas (1099) e á axuda prestada ao rei de Xerusalén por vía marítima. Na segunda cruzada, Venecia obtivo San Xoán de Acre e o enfrontamento...

1. Relativo ou pertencente a Venecia ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante de Venecia.

3. ariedade lingüística véneta da familia italorrománica do phylum indoeuropeo. Caracterízase porque as vogais finais -e e -o enmudecen tras n (vien, vén), l e en certas condicións tras r (andar, dir), o ditongo uo pasa a io, e o timbre das vogais intertónicas mantense podendo pasar a a (sénare ‘cin­sa’). A partir do s XV converteuse polo seu prestixio político e social en lingua oficial e de comunicación nas terras vénetas.
   

4. Escola de pintura desenvolvida en Venecia entre os ss XIV e XVIII. Entre os ss XIV e XV mantivo a tradición bizantina que se desenvolvera e enriquecera con novas achegas desde a Alta Idade Media. A influencia inicial da escola florentina a través da obra que Giotto executou en Padua e a aceptación posterior do estilo gótico internacional, introducido por Gentile da Fabriano, determinaron o cambio de dirección cara ás formas renacentistas. Destacaron Paolo e Lorenzo Veneziano, I. del Fiore, Iacopo e Gentile Bellini, C. Crivelli, A. Vivarini e os pintores de Murano. A mediados do s XV os contactos entre A. Mantegna e a escola veneciana sinalaron o inicio do período propiamente renacentista, onde destacaron G. Bellini, V. Carpaccio, B. Montagna ou G. C. da Conegliano. O s XVI foi o período culminante ao conseguirse a síntese entre a ilustración e a experiencia sensible, sobre todo por medio da luz e da cor. Giorgione, Palma o Vello e, sobre todo, Tiziano foron os seus principais rerpresentantes....

PERSOEIRO

Pintor. Foi xefe de Tráfico de Telégrafos da Coruña, cargo do que foi expulsado tras a Guerra Civil Española e definitivamente separado desde 1942. Posteriormente dirixiu a empresa de Armadores de Buques Pesqueros (Arbupes). Os temas principais das súas pinturas, de corte impresionista e xeralmente pintadas ao natural, foron as paisaxes, as mariñas e as corredoiras.

PERSOEIRO

Xornalista e escritor. Emigrado en Cuba tras abandonar a carreira eclesiástica, traballou como profesor e dirixiu o xornal El Progreso. Instalado en Nova York (1865), fundou e dirixiu a revista El Progreso, ao tempo que inventaba unha máquina de calcular. Xa establecido en Bos Aires volveu editar El Progreso e publicou as novelas La cruz de piedra (1855), a colección de artigos Contra el altar y el trono (1890) e En defensa de España (1896).

1. Converxencia ou diverxencia dun sistema óptico.

2. Sentido cara ao que se inclina un dobramento que ten o plano axial inclinado. O sentido da verxencia é o contrario do da fendedura.

GALICIA

Empresario. Presidente do órgano reitor do Produto Galego de Calidade Ternera Gallega, foi xerente de FEIRACO, xerente e secretario da cooperativa de Tapia, xerente de Industrias Lácteas, presidente da Mutualidad Agraria Provincial e concelleiro de Ames. Recibiu o premio da Orden Civil del Mérito Agrícola. Publicou Lembranzas. Una vida en el campo gallego (2001) e Os muíños de Riamontes. Contos da miña aldea (2004).

1. Dignidade, función ou cargo de vicepresidente.

2. Lugar que ocupa o vicepresidente nunha asemblea ou nunha reunión.

1. Que ten algún vicio.

2. Aplícase ao aire cargado de impurezas, especialmente nun lugar cerrado.

3. Que se deturpou, deformou ou desfigurou co paso do tempo.

1. Facer que algo ou alguén adquira un vicio.

2. Alterar a pureza de algo.

3. Anular a validación dun acto.

4. Ser adquirido por alguén un mal costume ou vicio.

5. Perder algo a súa pureza.

GALICIA

Actor e director teatral. Doutor en Filosofía e Ciencias da Educación pola Universidade de Santiago de Compostela, dirixe o Escola Superior de Arte Dramática de Vigo (2005). Impulsor do Taller de Teatro da Universidade Popular de Corcubión e da Aula de Teatro da Escola Universitaria de Formación do Profesorado de Pontevedra, participou na creación dos grupos de teatro infantil Katakrok e Kalandraka, para os que dirixiu diversos espectáculos entre 1988 e 1992, e Teatro de Ningures, para o que dirixiu dúas obras en 1985 e 1986. Teatrólogo e profesor de pedagoxía teatral, expresión dramática e expresión teatral, colaborou en diversas publicacións periódicas con artigos de crítica teatral. Membro do consello de redacción da Revista Galega de Teatro e da revista ADE-Teatro, foi director de Ensaio, revista de teatro de Galicia e do Norte de Portugal e do Anuario Galego de Estudios Teatrais. Membro fundador da Asociación Nacional de Investigadores de Literatura...