"Egas" (Contén)

Aparato óptico que proxecta sobre unha pantalla a imaxe aumentada dun obxecto. Foi inventado en 1780 por J. Charles.

Dilatación patolóxica da asa sigmoide do colon.

Pacto político que se estableceu en 1980 entre o Partido Socialista Galego (PSG) e o Bloque Nacional Popular Galego (BNPG). Constituíuse ao redor do programa das Bases Constitucionais para a participación da Nación Galega nun Pacto Federal de 1976, en que se defendía a creación dun goberno galego provisional e soberano, se fixaban as futuras competencias do estado galego e as do estado federal e se asumía o compromiso de non pactar con forzas estatais. Tiña como finalidade dar unha imaxe de unión do nacionalismo galego de esquerda e propugnaron o voto negativo no referendo do Estatuto de Autonomía de Galicia de decembro de 1980.

Grupos armados organizados en Galicia no s XVI en substitución da antiga organización militar feudal. Ante a inexistencia dun exército regular, mobilizáronse nos casos de necesidade de defensa do territorio galego. O mando exercíano os nobres galegos e os postos inferiores ocupábanos a nobreza baixa, os fidalgos e os burgueses. Protagonizaron diversas campañas no s XVI, como a de dar apoio ás tropas do duque de Alba na invasión de Portugal ou a defensa de Vigo e A Coruña ante os ataques de Francis Drake. No s XVII dividíronse en distritos organizados en compañías e no s XVIII os Borbóns substituíronas polos terzos, feito que orixinou a oposición de parte da poboación ante a obriga dos terzos a actuar fóra de Galicia deixando o territorio galego indefenso. Dos nobres que loitaron á fronte das milicias destacaron os condes de Lemos, Monterrei e Soutomaior. Nos comenzos da Guerra Civil Española (1936) recibiron este nome os grupos armados formados en Madrid por republicanos galegos apoiados...

Organización creada en Santiago de Compostela en 1986 ao abeiro do BNG. Defínese como feminista, nacionalista, anticapitalista e autónoma. Funciona mediante asembleas de zona e conta cunha coordinadora nacional. Realizaron campañas de mobilización e educación popular contra a violencia de xénero ou contra a discriminación. Os seus obxectivos son a autodeterminación das mulleres e a formación teórica. Desde 1992 publica o seu voceiro Deliberadamente.

casa grande do Espido.

Cabalo alado da mitoloxía grega, concibido por Posidón e a degolada Medusa. Segundo Hesíodo, naceu da cabeza de Medusa cando Perseo lla cortou preto das fontes do océano. Servidor de Zeus, cun couce orixinou a fonte Hipocrene, nas proximidades do bosque das Musas. É importante a súa relación con Belerofonte, xa que o heroe grego se serviu da súa montura para matar a Quimera e derrotar as amazonas. Finalmente, foi transformado en constelación.

Constelación boreal situada entre as de Raposa, Cisne, Lagarto, Andrómeda, Pisces, Acuario, O Cabaliño e Delfín. Contén 116 estrelas visibles, e o seu principal astro, á Pegasi, chamado tamén Markab, ten unha magnitude visual de 2,57 e está a 102 anos luz. Contén tamén un cúmulo de galaxias.

Firma española de automóbiles de turismo, camións, autobuses e outros vehículos de tracción mecánica, fabricados pola Empresa Nacional de Autocares SA (ENASA). Tomando como base as factorías de La Hispano Suíza, marca que absorveu en 1946, en 1949 lanzou ao mercado o primeiro tipo de camión Pegaso, con motor diésel de 6 cilindros e 8 toneladas de carga útil, e en 1950 apareceu o primeiro tipo de autobús. En 1951 creouse o Pegaso Z-102, automóbil deportivo, aerodinámico e de gran potencia, provisto de 8 cilindros en V e que podía acadar os 240 km/h. Desde 1955 a empresa orientou a súa produción cara aos camións e autobuses. A finais da década de 1970 iniciou a fabricación de autocares, furgonetas, vehículos militares e maquinaria de obras públicas. En 1990 a firma italiana IVECO absorbeu ENASA.

Nome latino da constelación Pegaso.

Empresa editorial fundada en Vigo en que se integra A Nosa Terra Edicións, dirixida por Cesáreo Sánchez. Edita o semanal A Nosa Terra, dirixida por Afonso Eiré, o boletín trimestral Cadernos monográficos de pensamento e cultura, e as publicacións semestrais A Nosa Cultura e A Nosa Historia.

Conxunto de textos escritos por Florentino López Alonso-Cuevillas, publicados en 1962, con prólogo de Marino Dónega. Divídese en catro partes, segundo os temas que trata, e o comezo de cada unha delas anúnciase cunha ilustración. No primeiro apartado, de carácter literario, incluíronse textos que pretendían provocar unha reflexión ao lector, moitos deles referidos á cultura galega; no segundo, inseríronse ensaios, dos que destaca “Dos nosos tempos”; no terceiro hai recensións sobre escritores galegos; e no cuarto textos de antropoloxía e prehistoria.