"To" (Contén)

GALICIA

Escritor e mestre. Catedrático de Retórica e Poética no colexio de segundo ensino da Coruña e director da Escola Normal de Santiago, exerceu desde 1851 como inspector de ensino primario. Fundador e director da revista Galicia (1860-1865), xunto co seu irmán Francisco, publicou nela o primeiro Dicionario gallego-castellano (1863), redactado por Francisco X. Rodríguez e ordenado polo propio Antonio de la Iglesia. Tamén colaborou con contos e poemas en numerosos periódicos e revistas da época. Integrante da segunda xeración provincialista, ademais de impulsar a celebración dos Xogos Florais da Coruña (1861), compuxo numerosas poesías que se incluíron no Álbum de la Caridad e publicou El idioma gallego. Su antigüedad y su vida (1886), a primeira escolma da literatura galega aparecida no Rexurdimento e coa que o autor tentaba amosar a importancia do galego como lingua.

GALICIA

) Escritor e xornalista. Emigrou a La Habana, onde fundou a revista Letras (1899). É autor de numerosos artigos de propaganda católica, biografías, relatos e novelas, das que cómpre salientar Episodios cubanos (1903), Cosas de antaño: tercera serie de las tradiciones cubanas (1917) e, postumamente, Tradiciones completas (1983).

GALICIA

Pianista e crítico musical. Estudiou no Conservatorio de Música de Madrid e en distintos países. Actuou por todo o mundo tanto de solista como con orquestras moi prestixiosas dirixidas por profesionais destacados como Leopold Stokowski, Ataúlfo Argenta ou Conrado del Campo, e é autor de ensaios sobre grandes músicos como Marcial del Adalid. Dirixiu un gran número de organismos, como o Conservatorio de Ourense, do que tamén foi o fundador, o Conservatorio de Segovia ou o Instituto de Música Religiosa de Cuenca. É académico correspondente da Real Academia Galega e da Real Academia de Bellas Artes Nuestra Señora del Rosario da Coruña, entre outras institucións. Posúe distintos galardóns, dos que cómpre mencionar a Orden Civil de Alfonso X El Sabio e a Orde do Mérito Civil, e foi nomeado Chevalier de L’Ordre dels Arts et Lettres de Francia.

GALICIA

Profesor e escritor. Licenciado en Historia Contemporánea pola Universidade de Santiago de Compostela, é catedrático de Lingua e Literatura galegas. Colaborador da revista Dorna, é autor do libro de relatos eróticos Aventura en Nassau (1991). Ademais, tirou do prelo Vento de seda (1992), a novela policial Miss Ourense (1994), Conta os latidos (1995), o relato de terror “Non sabía que doía tanto” (1995), O mellor francés de Barcelona (1999), A noite das cabras do aire (1999), A historia escríbese de noite (2001) e A vida apoteósica (2001). Foi galardoado co Premio da Crítica Galicia, co Premio Merlín de Literatura Xuvenil e co Premio García Barros de Novela; ademais foi o gañador do Certame de Narracións Curtas Modesto R. Figueiredo co relato “Luanda” (1995) e do III Premio de Novela Ciudad de Salamanca coa súa primeira novela en castelán Bajo las más bellas estrellas (1999).

GALICIA

Sacerdote e poeta. Despois da súa formación nos seminarios de Samos e Lugo, licenciouse en Dereito Canónico en Santiago de Compostela. De ideoloxía liberal, apoiou o movemento galeguista. Ademais das súas colaboracións en prensa, publicou Albores de un estro (1925) e Cantaruxando (1930).

GALICIA

Músico e mestre. Como músico cultivou diversos xéneros como o motete, a suite orquestral, o lied, o preludio sinfónico ou a canción popular. Dirixiu o Conservatorio de Música de Pontevedra, a Sociedade Coral Polifónica de Pontevedra, que el mesmo fundara xunto con A. Blanco Porto, e a revista cultural Logos (1932). Como mestre dirixiu o Laboratorio de Psicotecnia (1934), que puxera en marcha o Seminario de Estudos Galegos, e defendeu a galeguización do ensino desde os primeiros anos de escolarización do neno. Publicou a obra teórica Música en Compostela, sobre os instrumentos do Pórtico da Gloria. Foi membro numerario da Real Academia Galega, da Real Academia de Bellas Artes e da Comisión de Monumentos de Pontevedra.

GALICIA

Xornalista e escritor. É licenciado en Ciencias da Información. Redactor de Faro de Vigo, publicou, entre outras obras, Cierto olor a cuerno quemado (1967), Asreveiv (1976), Pensamiento de Mi-Au (1979), Retorno a Panolilandia (1980) Inédito-2 (1982) e Os cabalos de troula (1990?).

PERSOEIRO

Bispo e mártir de Antioquía. Coñecido como o Teóforo ‘portador de Cristo’, era discípulo de san Xoán Evanxelista. Perseguido durante o goberno de Adriano, foi conducido a Roma cara ao 107 onde foi lanzado aos leóns no Coliseo. Na iconografía viste túnica e palio coma os apóstolos, ás veces co peito medio descuberto e leva como atributo o anagrama do nome de Xesús Cristo, outras veces un ou dous leóns, e tamén unha arpa ou outro instrumento musical. A súa festividade celébrase o 17 de outubro, aínda que antes da reforma do calendario litúrxico (1969) celebrábase o 1 de febreiro.

PERSOEIRO

Patriarca de Constantinopla (842-858 e 867-877), fillo de Miguel II. Loitou contra a corrupción e foi desterrado (858), pero foi restaurado no cargo polo Emperador Basilio I de Bizancio. A súa festividade celébrase o 23 de outubro.

PERSOEIRO

Fundador da Compañía de Xesús. De familia nobre, dedicouse á carreira militar. Ata 1517 residiu na Corte de Fernando II, daquela rexente de Castela, ao servizo do contable maior do rei, Velázquez de Cuéllar; logo serviu ao seu parente, o duque de Nájera, vicerrei de Navarra. Ferido durante o sitio de Pamplona polos franceses (1521), foi trasladado a Loiola, onde a lectura de libros espirituais durante a convalecencia levouno a ir en peregrinación a Terra Santa e a facer vida penitente. Primeiramente peregrinou ao santuario de Montserrat, onde velou as armas de cabaleiro espiritual; despois viviu en Manresa, onde realizou prácticas moi rigorosas de pobreza, oración e penitencia, e onde comezaría a escribir os Exercicios espirituais, síntese persoal das súas experiencias e das correntes espirituais dos ambientes en que estivera: franciscanismo cristocéntrico de Euskadi, Devotio Moderna de Montserrat e ecos vicentinos e lulianos difundidos por Catalunya. En 1523 peregrinou a Xerusalén...

PERSOEIRO

Fotógrafo. Exerceu como xornalista no Severo-Donetszki Kommunist e no diario Krasnaia Bachkiria. Redactor xefe do periódico moscovita Bednota, aprendeu fotografía con Rodtchenko. Da súa obra cómpre salientar diversas imaxes sobre grandes construcións soviéticas, fotografías aéreas e varios documentais.

ENTRADA LARGA

Igrexa constituída institucionalmente ao redor do bispo de Roma, o papa, e que proclama manter a sucesión apostólica e a primacía e autoridade da sé de Roma sobre todas as outras sés apostólicas. A súa historia foi común, durante séculos, á das Igrexas de Oriente, e durante máis séculos aínda á das Igrexas xurdidas da Reforma.
As orixes da Igrexa
O primeiro campo de expansión da Igrexa foi a comunidade xudía e, a partir de   43, os xentís. A conversión de san Paulo, en 38, deulle á Igrexa un dos seus apóstolos máis militantes e activos. As ideas cristiás chocaban frontalmente co xudaísmo oficial, de xeito que a predicación do diácono Estevo rematou coa súa execución por lapidación en 37. En 44 foi executado o primeiro apóstolo, Santiago o Maior, decapitado por orde de Herodes Agripa I, feito que provocou a dispersión da comunidade dos apóstolos. Os primeiros centros coñecidos foron Damasco e Antioquía, onde se comezou a empregar a denominación “cristián”...

PERSOEIRO

Arcebispo de Toledo. Discípulo de santo Isidoro, sucedeu o seu tío santo Uxío na sé episcopal de Toledo (657), por orde de Recesvinto, rei dos godos. É un dos santos antigos no culto hispánico (s VIII) e distinguiuse polo seu ardor na devoción da Virxe. Escribiu, entre outras obras, De viris ilustribus e De cognitione baptismi. Na iconografía viste a capa ou o palio dos arcebispos, con mitra e báculo e leva como atributos unha pequena escultura da Virxe cun veo na man; a representación máis repetida é a da Virxe dándolle a casula. A súa festividade celébrase o 23 de xaneiro.