"CIO" (Contén)

PERSOEIRO

Pintor italiano. A súa pintura caracterízase por un espírito narrativo panorámico, influencia de Gentile Bellini, e un sentido da cor tomado de Antonello da Messina. Achegou un novo concepto da composición que subordina a ambientación arquitectónica, tratada de acordo coas leis da perspectiva e coa cor adecuada, á unidade do conxunto. Entre 1490 e 1495 realizou unha serie de dez pinturas sobre a historia de santa Úrsula. Entre 1501 e 1502 decorou a sala dos Pregadi e en 1507 as dos Maggiore Consiglio do Palazzo Ducale, desaparecidas no incendio de 1577. Entre 1502 e 1507 pintou as nove teas sobre as vidas de san Xurxo, san Xerome e san Trifón, e a serie sobre a vida de María para a Scuola degli Albanesi. En 1510 realizou o retablo A Presentación no Templo da Accademia de Venecia e en 1511 comezou a serie de cinco historias para a Scuola di San Stefano, das que só se conservan catro.

PERSOEIRO

Escritor e dramaturgo. Emigrado ao Río de la Plata, traballou como linotipista e xornalista en Montevideo. Alí comezou a súa obra vinculado ás correntes ácratas. Foi un dos inspiradores da editorial Mar, onde se publicou, en 1937, a súa tradución ao castelán de Os dous de sempre, de Castelao. Nos anos cincuenta trasladouse a Arxentina, onde continuou a súa militancia na Federación Libertaria Argentina e a súa actividade como escritor, da que cómpre subliñar a obra Argentina, hora cero, prohibida polo goberno militar do xeneral Onganía. En 1942 obtivo o Premio da Sociedad de Autores Teatrales del Uruguay pola comedia Estoy sola y te espero.

GALICIA

Médico antropólogo e historiador. Doutorouse en 1971 coa tese Anatomía antropológica antigua del pueblo gallego: siglos I al VII d C e, dende 1973, ensinou anatomía, antropoloxía e historia da medicina na Universidade de Santiago de Compostela. A súa investigación centrouse no eido anatómico-antropolóxico: analizou os grupos sanguíneos do sistema ABO, os dermatoglifos palmares e dixitais da poboación galega e participou nas escavacións das necrópoles de Roupar, Adro Vello, San Martiño de Mondoñedo, Moraime, a cova do Rei Cintolo, a vila e necrópole de Medos e o xacemento do monte do Cribo. Ademais, realizou traballos sobre historias clínicas, como o caso do cirurxián Charlín ou o de hidrofobia en Betanzos, biografías de médicos e sobre a historia compostelá e a tradición xacobea. Foi comisario xacobeo de Galicia en 1993. Publicou diversos artigos na prensa e nas revistas especializadas e as obras Santiago de Compostela (1984), El ajedrez del Camino de Santiago: testimonio...

GALICIA

Sindicalista. Responsable do Partido Comunista de España (PCE) na comarca do Bolo. Retornou en 1932 de Euskadi e dedicouse a actividades propagandísticas entre os traballadores do ferrocarril que se estaba a construír entre A Gudiña e Vilar de Barrio. Destacada oradora e organizadora, foi asasinada en agosto de 1936.

GALICIA

Escritor. Realizou estudios de comercio na Escola de Altos Estudios Mercantís da Coruña.   En 1954 escribiu un artigo sobre Rosalía de Castro no xornal El Ideal Gallego, único texto que o escritor viu publicado en vida. Incluído na Nova Narrativa Galega, entre 1957 e 1958 escribiu as novelas inacabadas Un traxe aldeán e Os profetas, actividade que compaxinou coa elaboración de ensaios sobre literatura, historia e arte. En 1959 escribiu os contos “O Rei”, “Cristo morto”, “O regreso”, “O falar dun sapo” e “Conto en poucas verbas”. Os seus contos recompiláronse postumamente no volume O camiño de abaixo, publicado en 1970 por Reimundo Patiño e prologado por Méndez Ferrín, do que sairía en 1985 unha edición facsimilar na que se incluíron tres novas narracións inéditas e un epílogo de Reimundo Patiño titulado “Escritos no tempo polo que levo viaxado durante estes tres meses”.

1. Acción e efecto de caseificar.

2. Dexeneración caseosa dos tecidos.

PERSOEIRO

Señor de Lucca (1316-1327). Membro da familia xibelina dos Antieminelli, derrotou os florentinos en Altopascio no 1325 e apoderouse despois de Pistoia, Volterra e Pisa. A súa intención era crear un grande estado xibelino toscano e conseguiu do Emperador Luís IV que os seus dominios fosen un ducado hereditario (1328), aínda que, pouco tempo despois, foron ocupados polos florentinos.

1. Acción e efecto de castrar, con finalidade terapéutica ou para conseguir modificacións metabólicas, fisiolóxicas, etc. No home, se a castración se efectúa antes da pubertade, consérvanse os trazos infantís, non se alcanza a maduración da sexualidade e aparece un cadro de eunucoidismo. No home adulto os caracteres sexuais secundarios desaparecen lentamente; na muller adulta aparece un cadro semellante ao da menopausa. A castración non terapéutica está considerada como delito na maioría das lexislacións. Nos animais domésticos ten como finalidade provocar a aparición de cambios de tipo fisiolóxico co fin de favorecer o depósito de graxas, a mellora da calidade da carne e que os animais se volvan máis dóciles. A castración realízase por ablación cirúrxica ou mediante outros procedementos como a administración de estróxenos.

2. Segundo a psicanálise freudiana, angustia do neno de ser castrado polo seu pai como castigo por intentar seducir a súa nai, e da nena ao crerse castrada pola nai e sufrir o complexo de Edipo, amais de experimentar envexa pola falta de pene e desexo de ter un fillo do pai. Este complexo, refutado por outros investigadores, constitúe a base da diferenciación sexual entre home e muller.