"AN" (Contén)

IGREXAS

Igrexa parroquial situada no Irixo. De estilo barroco, foi construída entre os ss XVII e XVIII. No interior destacan os seus retablos barrocos e rococós, nos que cómpre salientar as imaxes de Santiago peregrino e o Ecce Homo. No exterior sobresae a decoración da fachada principal, a virxe policromada da portada lateral e un sepulcro pertencente á familia García Paz (1984).

PERSOEIRO

Monxe beneditino. Profesou no mosteiro de San Martiño Pinario en Santiago de Compostela, onde foi prior (1595) e abade. Doutor en Teoloxía pola Universidade compostelá (1594), foi catedrático entre 1597 e 1601, ano no que abandonou a docencia. En 1604 nomeárono abade do mosteiro de San Benito el Real de Valladolid e xeneral da congregación beneditina, polo que se converteu no primeiro monxe galego que ocupou este cargo. Posteriormente, regresou a San Martiño Pinario, onde foi abade (1607-1613). Foi un dos nove monxes que se encargaron de redactar en 1610 as Nuevas Constituciones de la Congregación de Valladolid, publicadas en Madrid en 1612.

PERSOEIRO

Monxe franciscano, cronista e bispo de Ourense (1694-1706). Durante o seu bispado, preocupouse pola poboación que estaba a sufrir unha gran carestía de alimentos, reclamando gran aos principais mosteiros da súa diocese. Foi autor de obras como Crónicas de la Orden de San Francisco (1728), Vida de Santa Margarita (1728) e Vida de Santa Isabel, infanta de Aragón y reina de Portugal, espejo de las doncellas casadas y viudas.

PERSOEIRO

Papa (251-253) e mártir. Foi elixido polos partidarios de conceder a indulxencia aos apóstatas, un movemento iniciado por Calisto I. Convocou un concilio no que defendeu a reconciliación cos lapsi. Tivo por adversario a Novaciano, que instigou un motín contra el e que se fixo nomear papa por tres bispos, polo que se considera o primeiro antipapa. Loitou contra o cisma dos novacianos, quen cuestionaban o poder da Igrexa Católica para perdoar pecados como a fornicación e o adulterio, coa axuda de san Cibrán dende África e de todos os demais bispos de Occidente. Exiliouse a Civitavecchia e morreu martirizado na persecución do Emperador Decio no 253. Na iconografía viste traxe pontifical e leva como atributos persoais un corno ou un animal hastado (en alusión ao seu nome ‘forte coma un corno’). A súa festividade celébrase o 16 de setembro.

PERSOEIRO

Eséxeta xesuíta. Coñecido como Cornelius a Lapide, ensinou Sagrada Escritura e hebreo en Louvain e Roma. Publicou un extenso comentario sobre toda a Biblia, agás de Job e os Salmos.

PERSOEIRO

Pintor e gravador alemán. Cultivou o retrato, de carácter realista, e o gravado en madeira, onde se aprecia a influencia de Dürer. Na pintura relixiosa destacan o Triunfo da relixión e a Adoración da Trindade.

GALICIA

Historiador, naturalista, economista, político e poeta ilustrado. Membro dunha familia fidalga, non seguiu as directrices paternas de realizar estudios de dereito e dedicouse á investigación histórica. De formación autodidacta asentada solidamente nas humanidades, é o prototipo de home ilustrado e polifacético e, xunto con Sarmiento, Feijoo e Sobreira, unha das figuras máis sobresaíntes do s XVIII en Galicia. Como escritor, a súa cultura enciclopédica e a súa curiosidade levárono a tratar numerosos temas que responden aos principais focos de interese da Ilustración, dende a xeografía e a historia ata a economía e as ciencias naturais, pasando polo dereito, a lingua e a educación. En 1755 presentou o traballo “Disertación geográfica histórica sobre cuál hubiese sido el antiguo asiento de la ciudad Límica o Lémica, señalada por patria de Idacio en el prólogo de su Cronicón” á Academia de Historia, que o nomeou membro de mérito. Dende esa data e ata 1802 desempeñou diversos cargos na Academia....

GALICIA

Tallista. En 1759 realizou con Pedro Ramos os retablos e as imaxes de Xesús Nazareno e de Nosa Señora das Dores para a igrexa de San Miguel dos Agros.

GALICIA

Mestre de arquitectura e escultor. Realizou dous retablos colaterais para a igrexa de San Pantaión das Viñas (Betanzos), un dedicado á Virxe María e outro a santo Antón.

PERSOEIRO

Escultor. Activo en Galicia entre 1520 e 1547, introduciu un estilo situado a medio camiño entre o gótico borgoñón e o primeiro Renacemento. En Castela traballaron outros dous escultores do mesmo nome. A súa presenza en Ourense está documentada en 1521, cando traballou no sepulcro de Gutierre de Sandoval na igrexa de San Francisco, aínda que previamente xa traballara no retablo maior (1516-1521) da catedral ourensá. Atribúenselle tamén, a el ou ao seu obradoiro, o retablo de San Pedro de Moreiras e a imaxe de santa Lucía do museo da catedral de Ourense. Ademais puido dar a traza do retablo da colexiata de Xunqueira de Ambía. En 1524 chamárono a Santiago de Compostela para realizar un retablo para o Hospital Real. O seu estilo evolucionou entón fusionando o naturalismo borgoñón co decorativismo plateresco. Entre as obras compostelás que se lle atribúen destacan o retablo, do que se conserva na capela da Prima da catedral unha imaxe da Virxe co Neno e o sepulcro do cóengo Antonio Rodríguez...

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Amoeiro. De estilo románico, construíuse baixo o padroado de dona Urraca Fernández. O bispo de Ourense don Afonso consagrouna o 16 de abril de 1200, segundo a inscrición que flanquea a porta meridional do templo. Trátase dun edificio de pequenas dimensións, de planta única, con cuberta de madeira a dúas augas e ábsida rectangular cuberta con bóveda de canón. O arco triunfal é apuntado e apóiase en dúas columnas con bases decoradas con talos e capiteis con lazos rematados en volutas. O seu aspecto exterior destaca pola sobriedade só alterada pola decoración de canzorros. Cómpre salientar a portada occidental, co arco maior, os capiteis e a chambrana decorados con motivos xeométricos. Sobre o lintel aparece unha figura erguida, flanqueada por dúas grandes pinas, vestida con túnica ata os pés, e que sostén entre as súas mans unha cartela estendida na que se vislumbran algunhas letras. Contorneando o semicírculo do tímpano esculpiuse un festón de arquiños de medio...