"Roi" (Contén)

PERSOEIRO

Rei de Asturias (757-768), fillo e sucesor de Afonso I o Católico. Enfrontouse e venceu os exércitos de ‘Abd al-Ra ḥ mān I en Galicia e o Douro, e as sublevacións de vascos e galegos. O seu dominio en Galicia parece que se limitou ao curso alto do Miño, onde favoreceu a instalación de inmigrantes como na repoboción mozárabe de Samos. Atribuíuselle a fundación de Oviedo, a onde trasladou a capitalidade do seu reino. Reformou o clero e emprendeu outras medidas disciplinarias que provocaron diferentes rebelións.

PERSOEIRO

Rei de Asturias (910?-925), de León (914-925) e de Galicia (924-925), fillo de Afonso III o Magno. Trala morte do seu pai, o reino dividiuse entre os irmáns e correspondeulle Asturias, mentres que García recibiu León e Ordoño II Galicia. Á morte dos seus irmáns desprazou os seus sobriños e converteuse no rei dos tres territorios.

GALICIA

Bispo de León (900-905). Viviu como ermitán nos montes de Curueño dende o 851, na compaña do sacerdote mozárabe Atilano e dedicouse a predicar polo Bierzo. Tras fundar un mosteiro en Viseu, recibiu amplos poderes de Afonso III para que colaborase na repoboación e evanxelización dos territorios conquistados ata o Douro. Tamén fundou os mosteiros de Tábara e Moreruela de Tábara, dos que foi abade. No ano 900 foi ordenado sacerdote e logo consagrado bispo de León. Adquiriu sona de sabio e predicador, e mesmo de profeta. Principal patrón da cidade de Lugo e da súa diocese, as súas reliquias venéranse nas catedrais de León e Lugo. Na iconografía leva vestiduras de monxe ou de bispo con mitra e báculo, e como atributos un lobo amansado. A súa festividade celébrase o día 5 de outubro.

PERSOEIRO

Historiador e poeta francés. Secretario da Raíña Filipa de Inglaterra, viaxou con ela por Escocia, Flandres e Francia e, trala súa morte (1368), trasladouse a Hainaut, onde se dedicou ao comercio. Das súas obras destacan as Chroniques (1371-1400), nas que explicou todas as guerras europeas do seu tempo.

1. Froito comestible para o home. Denomínase froita fresca a que se pode consumir de xeito directo, sen preparación, e preferiblemente pouco despois da colleita. Distínguense, entre outras, os cítricos, a froita de carabuña e a froita de semente. Considérase froita seca, ou froitos secos, as abelás, noces, castañas, améndoas, cacahuetes, e os figos, uvas pasas e dátiles deshidratados. Os compoñentes principais da froita fresca son a auga (85-95% do peso) e os hidratos de carbono, como a glicosa, frutosa e a sacarosa (3-5% do peso). A celulosa e outros compoñentes da fibra alimentaria están nas membranas. Moitos froitos conteñen glicósidos polifenólicos máis ou menos específicos; son importantes os ácidos órganicos (cítrico, málico, tartárico) que diminúen, ao igual que as pectinas, durante a maduración. Os aceites esenciais que conteñen as froitas contribúen ás súas condicións organolécticas como o sabor e o olor. En xeral, o valor enerxético da froita fresca é baixo (20-90 kcal/100 g); o...

2. Froita que se recolle na estación ou temporada en que madura.

1. Relativo ou pertencente á froita.

2. Que dá froita.

3. Persoa que vende ou comercializa froita.

4. Recipiente onde se garda ou coloca a froita.

1. 1. Ovario desenvolvido que contén a semente, ou sementes, xa formadas. As sementes están envolvidas por unha cuberta protectora denominada pericarpo, composto polo epicarpo e o endocarpo e, en moitos casos, cunha capa intermedia, as máis das veces carnosa, denominada mesocarpo.

   2. Pedúnculo, receptáculo, etc, acrescente, máis ou menos carnoso, e as máis das veces comestible polo home.

2. Aplícase a calquera produto vexetal que produce a terra, comestible ou aproveitable polo home e os animais.

3. Proveito, utilidade ou beneficio que se tira de algo.

4. Produto que dá periodicamente unha cousa ou un ben pola súa natureza e sen alteración da súa substancia. Son froitos naturais os produtos espontáneos da terra e as crías ou os produtos espontáneos dos animais; froitos industriais os producidos polos predios de calquera maneira coa intervención do traballo do home; e froitos civís os rendementos que se obteñen da mesma cousa ou por razón dela, entre outros, o interese e as alzas de diñeiro, alugueres das edificacións e arrendamentos de terreos e censos. Segundo a relación co tempo poden clasificarse en pendentes, separados, percibidos e que non se poden recibir.

5. Froito que se come cru unha vez secado.

6. Liñaxe que trae por armas, en campo de ouro, unha póla de roseira cunha flor de goles e as follas de sinople, no centro do escudo, acompañada de tres estrelas de azul, dúas nos cantóns do xefe e a terceira en punta. Tamén se recolle coa forma Frutuoso.

1. 1. Ovario desenvolvido que contén a semente, ou sementes, xa formadas. As sementes están envolvidas por unha cuberta protectora denominada pericarpo, composto polo epicarpo e o endocarpo e, en moitos casos, cunha capa intermedia, as máis das veces carnosa, denominada mesocarpo.

   2. Pedúnculo, receptáculo, etc, acrescente, máis ou menos carnoso, e as máis das veces comestible polo home.

2. Aplícase a calquera produto vexetal que produce a terra, comestible ou aproveitable polo home e os animais.

3. Proveito, utilidade ou beneficio que se tira de algo.

4. Produto que dá periodicamente unha cousa ou un ben pola súa natureza e sen alteración da súa substancia. Son froitos naturais os produtos espontáneos da terra e as crías ou os produtos espontáneos dos animais; froitos industriais os producidos polos predios de calquera maneira coa intervención do traballo do home; e froitos civís os rendementos que se obteñen da mesma cousa ou por razón dela, entre outros, o interese e as alzas de diñeiro, alugueres das edificacións e arrendamentos de terreos e censos. Segundo a relación co tempo poden clasificarse en pendentes, separados, percibidos e que non se poden recibir.

5. Froito que se come cru unha vez secado.

1. Nome cristián-romano, procedente do latín frutuosus ‘fértil, frutífero’. Presenta a variante Frutuoso. Dous dos santos máis antigos no culto hispánico levan este nome: san Froitoso de Braga ou de Montelios (s VI), celebrado o 16 de abril, e san Froitoso de Tarragona, celebrado o 20 de xaneiro.

2. Liñaxe que trae por armas, en campo de ouro, unha póla de roseira cunha flor de goles e as follas de sinople, no centro do escudo, acompañada de tres estrelas de azul, dúas nos cantóns do xefe e a terceira en punta. Tamén se recolle coa forma Frutuoso.

PERSOEIRO

Bispo de Dumio e arcebispo de Braga. Vinculado á familia do Rei Sisenando, trala morte dos seus pais formouse na escola episcopal de Palencia. Despois da súa ordenación impulsou a vida monacal e fundou os mosteiros de Compludo, preto de Astorga, e diversos cenobios, como San Pedro de Rupiana. O Rei Recesvinto nomeouno abade-bispo de Dumio (653-656) e máis tarde consagrouno arcebispo de Braga (665-667) e metropolitano de Galicia. Fundou diversos mosteiros en Galicia -entre outros, o Peonense, na ría de Pontevedra, ou o de Castrobón-, en Andalucía e nos arredores de Braga. Atribúenselle dúas regras monásticas, a máis importante foi a Regula monachorum.

PERSOEIRO

Bispo de Tarragona. Morreu queimado vivo no ano 259 xunto cos diáconos Augurio e Euloxio. O seu culto, que se remonta ao s VI, é dos máis antigos de Hispania. Na iconografía represéntase vestido de bispo (con casula ancha, ou capa, mitra e báculo), e ás veces cun libro na man; leva como atributos persoais unha cacharela aos seus pés. A súa festividade celébrase o 20 de xaneiro (antes da reforma do calendario litúrxico festexábase o 21 de xaneiro).

CIDADES

Cidade do land de Renania do Norte-Westfalia, Alemaña, situada a 20 km ao NO de Colonia (60.400 h [1990]).

1. Relativo ou pertencente á hemiesferoide.

2. Que ten forma de hemiesferoide.