"COU" (Contén)

1. Apelido de orixe toponímica que remite ao latín cuatu ‘lugar cercado’. Os topónimos homónimos designaron na súa orixe lugares acoutados, probablemente por pertenceren a un determinado mosteiro ou a un señorío laico. Xa se documenta no s XIII baixo forma latina: “Martinus Roderici de Cauto” (doc ano 1216 en P. Loscertales de García de Valdeavellano, Tumbos del monasterio de Sobrado de los Monjes, vol I, 1976, p 503); en romance atéstase no s XIV: “Johan Eanes do Couto” (doc ano 1300 en J. I. Fernández de Viana y Vieites, Colección diplomática del monasterio de Santa María de Ferreira de Pantón, 1994, p 43).

2. Liñaxe que leva como armas, en campo de goles, un castelo de pedra aclarado de sable e en punta, ondas de auga de azul e prata. Algunha variante trae, unha perna que sae do xefe, co seu pé, e por detrás dela, unha serpe erguida en actitude de trabar o pé.

GALICIA

Pintor e debuxante. Cultivou o retrato e a acuarela. Traballou como ilustrador en Galicia Moderna, Luz y Sombra e Bellas Artes.

ENTRADA LARGA

Demarcación territorial que abranguía os lugares de Rubiás e Santiago (que constitúen a actual parroquia de Rubiás dos Mixtos) e o de Meaus (na parroquia de Tosende), no val do río Salas (comarca da Limia). Tiña como principal peculiaridade unha certa autonomía con respecto a España e Portugal (estados que compartían a súa soberanía nominal), feito que lles concedía aos seus veciños diferentes privilexios como a decisión da súa propia nacionalidade, a exención de tributos e obrigas persoais (servicio de armas), liberdade de cultivos e de comercio nos dous reinos, dereito á posesión de armas sen necesidade de licencia, etc.
Particularidades administrativas e privilexios
O Couto Mixto gozaba dun réxime de amplo autogoberno, malia que os seus habitantes estaban sometidos no contencioso e no criminal á xurisdición dos xulgados de Montealegre e Xinzo de Limia, respectivamente e consonte á súa nacionalidade portuguesa ou española. Eclesiasticamente, pertencían á diocese...

GALICIA

Mestre e xornalista. Dirixiu o xornal La Crónica del Magisterio (1865), no que publicou uns “Estudios ortológicos o razonamientos sobre el arte de leer en alta voz”, e colaborou nas publicacións El Ferrocarril Gallego (1861-1862), El Progreso (1865), El Derecho (1870), El Anunciador (1890) e La Unión Republicana (1892). En 1880, durante a súa estadía en Madrid, dirixiu El Mercado, un periódico de carácter económico escrito en castelán, francés, italiano, inglés e alemán.

GALICIA

Guerrilleiro republicano. Serviu de enlace entre as diversas agrupacións e incorporouse ao grupo do Foucellas en 1944, con quen participou en numerosos enfrontamentos coas forzas de seguridade. Sobreviviu á caída da Vª Agrupación e á captura do Foucellas en 1952.

PERSOEIRO

Poeta. De ascendencia galega, escribiu en galego e portugués. Colaborou na revista de creación Távola Redonda. Publicou en galego Frauta lonxana (1964).

PERSOEIRO

Historiador. Viviu en Oriente a maior parte da súa vida. Foi nomeado cronista de Indias por Filipe II e continuou as obras de Jõao de Barros Décadas e Ásia.

GALICIA

Entallador. Baixo a dirección de Domingo Antonio de Andrade traballou na capela maior da catedral de Santiago de Compostela (1671-1672).

GALICIA

Avogado, escritor e xornalista liberal. Xuíz na Cañiza, Pontedeume, Lalín, Béjar e Pontevedra, foi presidente das xuntas revolucionarias pontevedresas dos anos 1843, 1846 e 1854. Colaborador dos periódicos pontevedreses Las Musas del Lérez (1842), La distracción (1852), El País (1857) e La Perseverancia (1859), foi ademais fundador e redactor dos semanarios El Ferrocarril Gallego (1853) e El Esquilón (1861), semanario satírico no que escribía baixo o pseudónimo de Frei Gustavo de la Fé. Foi o autor, xunto con Xosé López de la Vega, de Vida e viajes de los hermanos Bartolomé y Gonzalo Nodal e de numerosos escritos humorísticos publicados en El Cojo e El Cepo. Pouco antes da súa morte iniciou un Dicionario galaico portugués que non rematou.

PARROQUIA

Parroquia do concello da Cañiza baixo a advocación de san Bertomeu.

PERSOEIRO

Poeta brasileiro. Simbolista primeiro e vangardista despois, escribiu os poemarios Província (1933), Cancioneiro do Ausente (1943) e Entre Mar e Río (1952). Tamén publicou prosa.

IGREXAS

Igrexa parroquial situada en Taboada. No muro occidental conserva unha porta románica de finais do s XII abucinada e rematada por dúas arquivoltas de medio punto, que descansan sobre os muros e sen tímpano. A rosca maior ten a aresta moldurada en bocel e seguida dunha media cana; arredor aparece unha chambrana de tacos. Baixo os beirís hai algún canzorro de factura sinxela.

FILOSOFOS

Filósofo e matemático. Dende a lóxica simbólica propugnou a formación dunha mathesis universalis e dunha lingua universal. É o autor de De l’infini mathématique (Do infinito matemático, 1896), La logique de Leibniz d’après les manuscrits inédits (A lóxica de Leibniz tralos manuscritos inéditos, 1901), L’algèbre de la logique (A álxebra da lóxica, 1905) e Histoire de la langue universelle (Historia da lingua universal, 1903), entre outras.

PERSOEIRO

Pintor francés. Foi un dos primeiros representantes da opción academicista dentro do romanticismo. En 1847 presentou ao Salon de París a obra Romains de la décadence (Os romanos da decadencia) coa que obtivo a primeira medalla. Cultivou tamén o retrato. Entre os seus discípulos figuran Édouard Manet e Pierre Puvis de Chavannes.

PERSOEIRO

Dominicano e pintor francés. Codirixiu con Régamey a revista Arte Sacra (1937-1954). Promocionou as obras de Mattise, Braque, Le Corbusier, Léger, Chagall e Rovault, entre outros, nas igrexas católicas.