"Az" (Contén)

1. Apelido de orixe galega.

2. Liñaxe que trae como armas, en campo de ouro, unha banda de sinople, cargada dunha aguia, ao natural.

PERSOEIRO

Pintor e escultor. A súa obra evolucionou desde a figuración e o cubismo ata a abstracción xeométrica, con cores planas e puras sobrepostas, e liñas rectas e oblicuas. Influenciado por Kandinskij, Mondrian ou Paul Klee caracterizouse pola súa tendencia á depuración e á simplificación matemática. Aínda que realizou estudos de arquitectura, a partir de 1939 dedicouse á pintura. En 1954 realizou a súa primeira escultura, faceta artística que abandonou para retomala en 1963. Destacan Homenaje a Paul Klee (1948) e as series Ascendente (1954) e Monroy (1974). Recibiu o Premio Nacional de Artes Plásticas (1999), a Medalla de Oro de las Bellas Artes (1982) e o Premio Velázquez de las Artes (2004).

MUNICIPIOS

Municipio da provincia de Segovia, Castela e León, situado a poucos quilómetros ao SL da capital provincial (1.727 h [2001]). A súa economía é agrícola e gandeira, con industrias derivadas.

PERSOEIRO

Escritor italiano. De nome Aldo Giurlani, formou parte dos movementos literarios vangardistas. Loitou contra o convencional, polo que participou en diversas revistas de compromiso social e escribiu o manifesto futurista Il controdolore (1914). Publicou I cavalli bianchi (1905), Il codice di Perelà (1911), Le sorelle Materassi (1931), I fratelli Cucoli (1948) e Viaggio sentimentale (1955).

1. Relativo ou pertencente aos parazoos.

2. Animal do grupo dos parazoos.

3. Grupo de animais eucariotas pluricelulares sen verdadeiros tecidos que só inclúe o filo dos poríferos ou esponxas.

PERSOEIRO

Poeta e tradutor. Evolucionou desde o realismo poético dos primeiros libros, Vint poemes civils (1967), ata a unha poesía máis elaborada e vinculada á lírica europea e estadounidense, como en Latituds dels cavalls (1973), Focs d’octubre (1992, premio Ciutat de Barcelona) e Natura morta amb nens (2000). Traduciu ao catalán The Haw Lantern (1993, Premio de la Crítica Serra d’Or) de Seamus Heaney e The Lord of the Rings (1954) de J. R. R. Tolkien, e reuniu a súa obra poética no libro Triomf del present. Obra poètica 1975-1983 (1991, premio Lletra d’Or 1992). Foi presidente da Associació d’Escriptors en Llengua Catalana (1998) e, desde 1998, da Institució de les Lletres Catalanes.

GALICIA

Escritora, condesa de Pardo Bazán. De familia nobre, trasladouse a Madrid en 1869, e alí entrou en contacto cos parladoiros literarios, o Ateneo e o mundo aristocrático, ademais de asistir con asiduidade ás sesións do Congreso. As súas viaxes por Francia, Inglaterra ou Italia foron moi enriquecedoras para a súa formación, e nelas coñeceu a diversos personaxes como os irmáns Goncourt e É. Zola. Foi unha muller cunha cultura literaria moi extensa, xa que leu con especial interese a autores da literatura europea da súa época como Juan Valera, Benito P. Galdós, Peray e Vitor Hugo, e sobre todo a un emerxente Émile Zola. A súa curiosidade intelectual estendeuse tamén a outros campos, como a filosofía e a ciencia. A súa produción literaria comezou coa publicación do libro de poemas Jaime (1876), dedicado ao seu fillo. Despois do éxito logrado con esta obra, o seu traballo literario centrouse na publicación de ensaios en revistas, feito que a colocou na vangarda da crítica literaria de...

GALICIA

Político e militar. Formou parte do Batallón Literario durante a Guerra de Indepencia e acadou o grao de tenente coronel. Presidiu a primeira Xunta de Censura (1810) e formou parte no Trienio Liberal da Deputación Provincial da Coruña. En 1821 asinou unha denuncia contra o goberno pola falta de liberdade de prensa e foi deputado nas Cortes por Pontevedra (1834-1836).