arar

1. Macizo volcánico do altiplano anatolioiraniano, dentro do territorio histórico de Armenia, é o punto de división entre os actuais estados de Armenia, Turquía e Irán. Álzase ata a rexión das neves permanentes en dous picos: Büyük Agri Dagi (5.165 m de alt) e Küçük Agri Dagi (3.925 m de alt). A tradición fixo que aparecese como o lugar onde permaneceu a arca de Noé tralo Diluvio.

2. v t

   Abrir sucos na terra co arado.

   Ex: Entrou co tractor na leira para arar na terra toda a tarde. Para poder sementar primeiramente tes que arar a terra.

   Sinónimos: asucar, labrar, sucar. Confrontacións: decruar.
3. v t

   Desprazarse por un fluído, cortándoo, especialmente o mar.

4. v

   Termo do barallete, xerga dos afiadores e paraugueiros, que corresponde á voz ‘escribir’. Na tradición oral recóllese a seguinte expresión: “Arar no arado non é pecado; o que no arado non arou, ese si que pecou”.

Frases feitas

• Arar no mar. Realizar unha acción inútil. Ex: Estivo arando no mar en troques de estudiar. É como arar no mar, non poderemos convencelo endexamais.

• Non arar cos bois de alguén. Desagradar alguén.

• Saber con qué bois se ara/gando ara un. Coñecer con qué clase de xente se trata.

• Saber de qué man ara ese boi. Coñecer ben a alguén.

• Ser coma arar no barbeito. Ser fácil de facer.

Refráns

• A metade calquera a labra, se a terra é boa.
• Ara ben e con afán e collerás moito pan.
• Ara ben e fondo e collerás pan de abondo.
• Ara con xeada e matarás a grama e terás boa anada.
• Ara fondo e collerás gran abondo.
• Ara por enxoito ou por mallado e non terás que pedir emprestado.
• Ara por enxoito ou por mollado e non bicarás ao teu veciño no rabo.
• Ara por enxoito ou por mollado e non lle bicarás teu veciño o rabo.
• Arada de terróns fortes non é para tódolos homes.
• Araduras, oito; e esterquiño, moito.
• Arar no arado non é pecado; o que no arado non arou, ese si que pecou.
• Are quen arou, que maio xa pasou.
• Ata curto, esterca a modo, ara xusto e fondo, e collerás pan de abondo.
• Labra no fondo, se queres ter pan de abando.
• Non hai mellor regazada cá da arada.
• Ó que non ten labrado, agosto fáiselle maio.
• Quen ara por xaneiro, ara para o ano enteiro.
• Se a noite de Navidade fai luar, labra ben para sementar.
• Se queres coller pan, ara polo san Xoán.
• ¡A ande irás, boi, que non ares, se non á cortadaría!
• ¡A onde irá o boi que non are, xa que arar sabe!
• ¡Dou ao demo todos! -dixo o que araba cos lobos.