"Xacob" (Contén)

GALICIA

Redactor do xornal Libre Pontevedrés e correspondente de varias publicacións madrileñas. Publicou Análisis de la mujer (1859).

PERSOEIRO

Escritor. Autor do libro de relatos humorísticos De cómo claudicou Xaquín Quiroga (1927), a comedia en dous actos O camiño e os monólogos Limpa, fixa e da esprendor, representado pola coral coruñesa Cántigas da Terra, e No íntimo, estreado en 1919 na Coruña polo Conservatorio Nazonal de Arte Galega e publicado en 1924. En castelán é autor de La Coruña y su provincia (1930), escrito en colaboración con Ángel del Castillo.

GALICIA

Predicador xeral e cronista da Coruña. Publicou Arbol cronológico de la Santa Provincia de Santiago (1922-1927), obra histórica que continuou frei Xoán Antón Domínguez, e Respuesta antiprologética, apologética, cronológica y sumulística al primer libro prologético de la Crónica de la Provincia de San Pablo (1731).

PERSOEIRO

Docente e político. Estudiou na Universidade de Oxford e foi profesor de francés e inglés no colexio de primeiro e segundo ensino San Tomé de Aquino de Vigo, dirixido naquel momento por Telmo Rotea Osorno. Foi vogal da xunta local de primeiro ensino e presidente do Casino de Vigo e, posteriormente, alcalde de Vigo no trienio 1881-1884. Pertenceu ao partido fusionista de Eduardo Iglesias. Distinguiuse polo seu apoiou ás escolas públicas. Mantivo contactos coa Institución Libre de Enseñanza (ILE) e no verán de 1883 recibiu en Vigo a visita de F. Giner de lo Ríos e M. Bartolomé Cossío. Dende a ILE mandáronse bosquexos para a construción de grupos escolares e de escolas elementais. Durante o seu mandato, ademais doutras obras como a Alameda e o cárcere novo, rematáronse as obras das escolas do Centro e impulsáronse as do Areal. Ao deixar a alcaldía (1884) intentou crear un centro na cidade olívica, seguindo as orientacións institucionistas, polo que mantivo correspondencia epistolar con Giner.

GALICIA

Matemático. Iniciou a súa carreira militar na Academia de Artillería (1869-1873), pero tivo que abandonala por problemas de saúde cando xa acadara o grao de comandante. Dedicouse ao ensino das matemáticas e dirixiu un colexio preparatorio para o ingreso no exército e na Escuela General de Ingenieros y Arquitectos. Investigou no campo das matemáticas e realizou numerosos traballos que publicou en diferentes revistas, como Gaceta de Matemáticas, El Progreso Matemático, Science, Archiv des Mathematik und Physik e Journal des Mathematiques. Foi membro da Real Academia de Ciencias e da Real Academia Galega, e profesor honorario do Real Instituto de Lisboa e da Universidade Libre de Tempio (Sardeña).

PERSOEIRO

Pintor, fillo de Francisco Fernández Sarela. Traballou na catedral de Santiago de Compostela, pintou as súa columnas en 1783. Trasladouse á Coruña, onde realizou diversos traballos de pintura para a colexiata e a capela de San Xosé. Na igrexa de San Nicolao pintou e dourou o retablo colateral de san Lourenzo. Pintou dous dos cadros do Monumento ao Dous de Maio que estaba situado na portería do concello coruñés.

GALICIA

Xurista. Doutor en Xurisprudencia pola Universidad Central de Madrid, foi catedrático de diversas disciplinas na Universidade de Santiago de Compostela. Pertenceu á comisión encargada de redactar as observacións do claustro da universidade compostelá sobre o proxecto de instrución pública en 1869. Dos seus escritos destacan De los Censos en la Legislación General de España: Indicaciones (1880) e Proyecto que el vogal de la comisión constituida para emitir informe acerca del derecho foral de Galicia, o denominado así, somete como ponente de la misma comisión al juicio de sus ilustrados compañeros (1889). Foi decano do Colexio de Avogados e da facultade de Dereito, reitor da Universidade de Santiago de Compostela, senador real e membro da Real Academia de Jurisprudencia y Legislación.

PERSOEIRO

Compositor esloveno. Empregou a miúdo o nome latinizado Jacobus Gallus, compuxo misas e moitos motetes. As súas obras son unha síntese de escritura contrapuntística dos franco-flamengos coa escola policoral veneciana.

PERSOEIRO

Militar e político, marqués de Astáriz. Participou na Guerra de Independecia e apoiou o levantamento constitucional de 1820. Loitou contra as partidas realistas á fronte da Milicia Nacional Activa de Ferrol, e trala volta do absolutismo tivo que exiliarse (1823-1833). Deputado por Galicia (1834-1835), foi comandante militar e gobernador civil de Lugo (1835). Comandante xeneral da praza de Santiago de Compostela (1836), enfrontouse co arcebispo Vélez e co bispo auxiliar.

GALICIA

Xurista, irmán de Antonio María de Parga Puga. Foi reitor do colexio de Fonseca de Santiago de Compostela, ministro de Gobernación (1820), conselleiro de Estado e presidente da Xunta de Fomento de Riqueza do Reino. Foi membro da Real Academia da Historia e do Real e Supremo Consello de Indias. Legou a súa biblioteca á Universidade de Santiago de Compostela.

GALICIA

Ourive e gravador. Pertenceu a unha destacada familia de artistas composteláns dos ss XVIII-XIX. Como ourive, destacan as súas figuras de san Xosé e santa María Salomé do relicario da catedral de Santiago de Compostela. Autor de numerosos gravados, como a estampa da Purísima Concepción; ilustrou as Sinodales do bispo Gil Taboada e decorou o libro Arte de reloxes... (1757) de P. Manuel del Río.

GALICIA

Xurista e político. Catedrático de Dereito na Universidade de Santiago de Compostela, foi director de Diario de Galicia e El Ideal Gallego. Gobernador civil de Lugo (1923-1930), fundou a Federación Católica Agraria e presidiu a Unión Regional de Federaciones Católicas Agrarias. Escribiu Orientaciones Regionalistas (1918).

PERSOEIRO

Emperador de Haití (1804-1806). De nome Jean-Jacques Dessalines, era escravo en Santo Domingo e axudou a Francia durante a guerra de liberación de Haití (1804). Ao proclamarse a independencia (1804) foi gobernador xeral e nomeouse emperador. Foi derrocado e morreu asasinado.

1. Relativo ou pertencente ás teorías de K. G. J. Jacobi.

2. Aplícase á matriz que, dada unha función vectorial de diversas variables reais, f:U0O m DO n , que fai a asignación f:x = (x 1 ,...,x m )Df(x)=(f 1 (x),...,f 2 (x)), está formada polas derivadas parciais da función, é dicir, matriz que ten como elementos J ij =∂f i /∂x i . OBS: Tamén se denomina xacobiana dunha función.

3. Aplícase ao determinante da matriz xacobiana dunha función, cando esta matriz é cadrada. Emprégase a notación J = D(f 1 ,...,f n ) / D(x 1 ,...,x n ). OBS: Tamén se denomina xacobiano dunha función.