"Constant" (Contén)

PERSOEIRO

Emperador romano (407-411). Elixido polo exército en Britania, estendeu a súa autoridade pola Galia e Hispania, sometida polo seu fillo Constante. Recoñecido polo Emperador Honorio, foi derrotado e morreu a mans do exército imperial dirixido por Constancio.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (641), fillo de Heraclio I. No seu breve reinado opúxose ao monotelismo e comezou unha política de reconciliación con Roma. Retirouse a Calcedonia onde morreu, posiblemente envelenado pola súa sogra Martina.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (668-685), fillo de Constante II. Ao chegar ao poder enfrontouse ás sublevacións en Sicilia e á insurrección militar en Asia Menor, que finalmente someteu. Rexeitou os intentos dos árabes de penetrar en Constantinopla entre os anos 674 e 678, pero non puido evitar a invasión da África bizantina. Despois da conquista de Mesia (679) polos búlgaros, emprendeu unha campaña contra eles con pouca fortuna. En materia relixiosa, convocou o III Concilio de Constantinopla, sexto ecuménico (680-681), que condenou o monotelismo e permitiu restablecer a unidade relixiosa coa sé de Roma.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (1042-1055) polo casamento coa Emperatriz Zoe, viúva de Romano III Argir e filla de Constantino VIII. Durante o seu goberno produciuse a conquista dos territorios bizantinos en Italia polos normandos e o cisma definitivo entre o Patriarca Miguel Cerulario e o Papa León IX (1054). Anexionou Armenia (1045) e soportou o sitio de Constantinopla polos turcos (1048), mentres no interior tivo que sufocar diversos alzamentos populares e unha importante crise financeira. Permaneceu no poder despois da morte da Emperatriz Zoe (1050) e favoreceu as artes e as ciencias.

PERSOEIRO

Gran duque de Rusia, segundo fillo do Tsar Paulo I e irmán de Alexandre I e de Nicolao I. Participou nas guerras contra Napoleón e en 1816 nomeárono comandante en xefe do exército de Polonia. Casado cunha aristócrata polaca, renunciou en 1822 ao trono de Rusia. As relacións con Nicolao I foron a miúdo tirantes pola reiterada defensa que fixo da autonomía polaca. Con todo, durante a Revolución de 1830 tivo que facerlle fronte á rebelión de Varsovia.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (741-775), fillo de León III Isáurico. Asociado ao Imperio dende o 720, comezou o seu goberno derrotando o usurpador Artavazda (743). Emprendeu campañas contra os árabes, freou o seu avance e recuperou Chipre. Posteriormente, restableceu o prestixio do Imperio Bizantino nos Balcáns ao derrotar os búlgaros (756). Perdeu as posesións bizantinas en Italia fronte aos lombardos (751) e, froito da disputa iconoclasta, rompeu a unidade con Roma. No interior, emprendeu unha enorme obra lexislativa, administrativa e de reorganización interna. Defendeu a postura iconoclasta no Concilio de Hiereia (754) e perseguiu a aqueles que veneraban as imaxes, principalmente os monxes. Morreu nunha campaña contra os búlgaros.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (780-797). No 776 asociouse ao seu pai León IV e sucedeuno baixo a rexencia da súa nai Irene (780-790). Durante os anos seguintes reinaron ambos os dous como coemperadores, pero o emperador perdeu parte dos seus apoios despois da represión dunha revolta (793) e foi derrotado polos búlgaros e polos árabes (797). A emperatriz ordenou cegar o seu fillo no 797 e reinou despois da súa deposición.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (913-959), fillo de León VI. Sucedeu o seu pai no goberno tutelado primeiro polo seu tío Alexandre (912-913) e despois pola súa nai, a Emperatriz Zoe, ata o 919. Dende o 920, o seu sogro, o almirante Romano I Lecapeno, tomou o título de césar e asociouse ao goberno. Comezou a reinar pola súa conta despois da morte de Romano (944) e asumiu as funcións lexislativas, mentres os seus xenerais acadaban importantes éxitos fronte aos musulmáns (957-958) e aos húngaros. Chegou a un acordo coa rexente rusa, a Tsarina Olga, e fomentou a cultura e o ensino público. Promoveu o movemento enciclopedista polas súas afeccións culturais e, entre as súas obras, hai que destacar Vida de Basilio e o tratado Sobre a administración do Imperio.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (976-1028), fillo de Romano II e de Teófano. Dende o 963 ocupou o trono asociado ao seu irmán Basilio II, aínda que permaneceu sometido ás sucesivas tutelas de Nicéforo Focas e Xoán Tzimisces, e a partir do ano 976 ocupou o trono dun xeito efectivo. Delegou as responsabilidades de goberno no seu irmán Basilio II Bulgaróctonos e, ao morrer este (1025), apoiouse nos funcionarios e eunucos da burocracia imperial. O seu reinado constitúe o preludio da decadencia do Imperio.

PERSOEIRO

Emperador bizantino (1059-1067). Ministro de Isaac I Comneno, sucedeuno cando abdicou. Esforzouse en reducir o poder do exército e da aristocracia militar, para o que restituíu a posición dominante dos burócratas imperiais. Durante o seu reinado, os turcos e os maxiares aproveitaron a debilidade militar bizantina para iniciar a conquista de Armenia (1064) e ocupar Belgrado, respectivamente.

CAPITAIS

Capital do Imperio Bizantino construída por Constantino I sobre a antiga Bizancio e consagrada o 11 de maio do 330. Organizouse segundo a administración e as leis de Roma e axiña se converteu na capital política do Imperio de Oriente, trala división do Imperio Romano (395), e no centro relixioso e intelectual do mundo romano oriental. Viviu o momento de máximo esplendor baixo o Emperador Xustiniano (527-565), quen fixo da cidade o centro do comercio entre Europa e Asia. O pazo imperial, o hipódromo, o Senado, a igrexa patriarcal de Santa Sofía e o foro de Constantino constituían o centro da vida urbana. Os contactos entre o pobo e o emperador producíanse unicamente durante as manifestacións que, con motivos lúdicos, se realizaban no hipódromo. Había catro faccións distintas: branca, vermella, verde e azul, pero só as dúas últimas tiveron importancia. Os verdes (prasinoi), representantes tradicionais do monofisismo e orixinarios dos barrios pobres, recibiron o favor do Emperador Anastasio,...

ENTRADA LARGA

Denominación que recibiron os oito concilios celebrados pola Igrexa cristiá en Constantinopla entre os anos 381 e 1341. A Igrexa só considera como ecuménicos catro, os tres primeiros e o sexto, denominado IV Concilio.
Concilio I (381)
Segundo concilio ecuménico da Igrexa católica, convocado polo Emperador Teodosio I, ao que asistiron 150 bispos orientais, que condenaron o arianismo e o macedonianismo, definiron o Espírito Santo como parte integrante da Santísima Trindade e reafirmaron as resolucións adoptadas no Concilio de Nicea (325).
Concilio II (553)
Quinto concilio ecuménico convocado polo Emperador Xustiniano coa intención de atraer á fe ortodoxa os monofisitas. Condenou os Tres Capítulos, escritos de Teodoro de Mopsuestia, Teodoreto de Ciro e Ibas de Edesa, acusados de nestorianismo, un movemento enfrontado aos monofisitas.
Concilio III (680)
Sexto concilio ecuménico convocado polo Emperador Constantino...

IGREXAS

Igrexa bizantina situada na antiga Constantinopla. A construción primitiva incendiouse durante a revolta suscitada polo exilio de Xoán Crisóstomo. Reconstruída por Teodosio II (415), foi novamente devastada no 532. Nese mesmo ano, Xustiniano comezou a edificar o novo templo dedicado á divina sabedoría. Construído por Antemio de Tralles e Isidoro de Mileto, consagrouse no 537. No 577, a cúpula tivo que refacerse e, tralos terremotos dos ss IX e X, renovouse a igrexa. No 1204 saqueárona os latinos e trala conquista de Istambul polos turcos (1453), converteuse en mesquita. En 1934 transformouse en museo de arte bizantina. Trátase dunha construción de plano central en forma de rectángulo, precedido dun nártex interior e doutro exterior. O interior divídese en catro grandes piares enlazados entre si e co resto do edificio por un conxunto de arcadas e bóvedas. O corpo central cóbrese cunha cúpula de grandes dimensións (65 m de altura e 31 m de diámetro) levantada sobre catro pendentes. O máis...

1. Relativo ou pertencente a Constantinopla ou aos seus habitantes.

2. Natural ou habitante de Constantinopla.