"To" (Contén)

Corpo de garda na antiga Roma.

Que denota execración. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].

Aparato empregado para producir unha exección. Está formado por unha tobeira, por onde sae o fluído de alta presión, que desemboca na cámara onde se produce a depresión; esta cámara está comunicada, a través dun conduto, co fluído que se quere arrastrar.

Documento público en que, en nome do Rei, se consigna unha sentenza firme.

Nome que lle outorgaron á institución militar galega os republicanos federalistas que se sublevaron en Ferrol o 11 de outubro de 1872. Na sublevación participaron arredor de 1.500 soldados e oficiais da mariña xunto a outras 1.000 persoas, fundamentalmente traballadores e gardas do estaleiro, obreiros doutras fábricas e os profesionais liberais republicanos da cidade, liderados polo brigadier Pozas, autoproclamado comandante xeneral, e polo capitán de fragata retirado, Montojo. O seu obxectivo era proclamar a república federal. Oito días despois, o levantamento foi sufocado e perseguidos e condenados os seus líderes.

Organización revolucionaria nacionalista que defendía unha Galicia libre da explotación dos seus recursos por parte de monopolios e multinacionais, con especial énfase na defensa dos recursos ecolóxicos (augas, montes) e que utilizou a loita armada para a consecución dos seus fins. Integrada por persoas próximas a organizacións independentistas galegas, como Galiza Ceibe, UPG, PCLN e APU, protagonizou diferentes atentados ata que foi desarticulado pola policía a finais de 1990. O EGPGC, que tivo como precedentes aos grupos Loita Armada Revolucionaria (LAR) e Liga Armada Galega (LAG) e ao que se lle atribuíron conexións con outros grupos extremistas non galegos, iniciou a súa actividade en febreiro de 1986. Dende entón cometeu unha serie de actos violentos, como roubos e atentados contra entidades bancarias, delegacións do goberno central, empresas privadas e bens particulares ao longo de toda a xeografía galega, entre os que cómpre destacar os realizados en Pontevedra (CELULOSAS, ELNOSA),...

Nome dado ás forzas militares soviéticas. Creado en xaneiro de 1918 polo Consello dos Comisarios do Pobo, foi organizado por Trockij. Ata a desintegración da Unión Soviética en 1991 e a súa propia fragmentación nos distintos exércitos dos novos estados, tomou parte en importantes conflitos bélicos, como a Guerra Civil rusa (1918-1920), a Segunda Guerra Mundial (1939-1945) e a Guerra de Afganistán (1979-1989).

Aplícase ao estame ou ao estilo que asoma do interior da flor. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].

Que está completamente esgotado ou falto de forzas. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].

Comunicación dun xuíz ou dun tribunal a outro da mesma categoría (normalmente con xurisdición sobre ámbitos territoriais distintos) en que se demanda que ordene practicar algunha dilixencia. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].

ersado en exiptoloxía.

Ciencia que estudia o Antigo Exipto. Ten como obxectivo o descubrimento dos materiais desta civilización e o seu estudo e publicación (arqueoloxía); a análise, edición e tradución dos textos (filoloxía); a síntese histórica dos coñecementos obtidos (historia) e a conservación dos materiais, in situ ou en establecementos adecuados (museoloxía). Naceu a finais do s XVIII e contou dende os seus inicios coa dificultade de penetrar no val do Nilo, protexido polos musulmáns, e co descoñecemento da escritura exipcia. A expedición de Napoleón de 1798 abriu o camiño ás investigacións e permitiu a creación de coleccións nos museos europeos. Os estudiosos que acompañaron a Napoleón recolleron as súas investigacións en La description de l’Égypte. Pódense establecer distintas etapas no estudo do mundo exipcio; a primeira estendeuse entre 1822 e 1858. Un dos primeiros estudiosos do mundo exipcio foi John Gardner Wilkinson (1797-1875), quen comezou en 1821 as escavacións de Tebas e escribiu...

Heroe grego, fillo de Tiestes e de Pelopea. Desexoso de vingarse do seu irmán Atreo -que o desterrara de Micenas e asasinara os seus fillos-, Tiestes violou a súa filla, Pelopea, en segredo, xa que o oráculo lle vaticinara que o seu único vingador sería o fillo que había de ter coa súa propia filla; antes de que Tiestes desaparecera, Pelopea quitoulle a súa espada. Co tempo, Atreo casou con Pelopea e adoptou como fillo seu a Existo, o neno que nacera da relación incestuosa. De mozo mandouno a Delfos na procura de Tiestes. Xa de volta co prisioneiro, dispúxose a matalo pero Tiestes recoñeceu a espada que aquel levaba na man e identificouno. Tras revelar a verdade e o parentesco que os unía, Pelopea atravesou o peito coa espada e Existo cumpriu o oráculo matando a Atreo. Tamén conta a lenda que, cando os atridas Agamemnon e Menelao estaban en Troia, Existo seduciu a muller daquel, Clitemnestra, e tivo con ela dous fillos, Aletes e Eríxone. Á volta da longa batalla, Existo ofreceulle a Agammenon...

Esqueleto exterior ao corpo dun animal e que lle serve de protección. Os diversos grupos de animais teñen un exoesqueleto que se adapta á súa condición de vida: mobilidade, crecemento, etc. Nos corais e moluscos, que fan vida sedentaria, o exoesqueleto é ríxido e sérvelles de sostemento; os sales de calcio forman o exoesqueleto do coral, e a conquiolina, o calcio e a aragonita, o dos moluscos. Nos branquiópodos é calcario. Nos briozoos é de quitina, ás veces calcificada ou de paredes xelatinosas. Nos artrópodos, que teñen unha vida activa con moita mobilidade, fórmase por quitina córnea en placas independentes que se articulan; ás veces pode haber sales de calcio para endurecelo. Nos anélidos existe unha cutícula resistente e elástica, e moitos peixes teñen unha armadura externa. Nas tartarugas existe o caparazón típico, e algúns mamíferos, como o armadillo, presentan placas óseas. OBS: A grafía <x> representa o son [ks].